Αν οι Αμερικανικές Ένοπλες δυνάμεις είχαν ένα αγαπημένο τραγούδι των Metallica αυτό είναι το «Enter Sandman» του 1991. Πράγματι, είναι αυτό που βρέθηκε στην αγαπημένη playlist των… βασανιστών του Γκουαντάναμο. Δίχως να είναι ευρέως γνωστό, μέλος της μπάντας δεν αποδοκίμασε μια τέτοια αρρωστημένη πρακτική κάνοντας μάλιστα χιούμορ.

Είναι γνωστή η περσινή ψυχρολουσία του υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ όταν αναγκάστηκε να αποσύρει άμεσα ένα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που προωθούσε τις δυνατότητες των drones του αμερικανικού στρατού.

Ο λόγος ήταν πως στο βίντεο εμφανιζόταν ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ να διαφημίζει το εκτελεστικό διάταγμα του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για «απελευθέρωση της κυριαρχίας των αμερικανικών drones» με μουσική υπόκρουση το Enter Sandman του συγκροτήματος.

Ωστόσο, παρενέβησαν οι Metallica καθώς είχαν παραβιαστεί τα πνευματικά δικαιώματα, αφού δεν είχε ληφθεί σχετική άδεια. Το Υπουργείο Άμυνας ανέβασε στη συνέχεια μια νέα έκδοση χωρίς τη μουσική υπόκρουση του Enter Sandman.

Τέλειο μουσικό κομμάτι για τις μονάδες ψυχολογικού πολέμου των ΗΠΑ

Μπορεί άραγε αυτή η παρέμβαση του συγκροτήματος -αν και ευχάριστη για όσους λατρεύουν τη μουσική και όχι τον πόλεμο και τη βία- να διαγράψει μια εξαιρετικά αμφιλεγόμενη στάση του τραγουδιστή των Metallica Τζέημς Χέτφιλντ;

Τον Μάιο του 2003 το BBC είχε αποκαλύψει ότι «απείθαρχοι κρατούμενοι εκτίθενται για παρατεταμένα χρονικά διαστήματα σε κομμάτια του ροκ συγκροτήματος Metallica και σε μουσική από παιδικά τηλεοπτικά προγράμματα, με την ελπίδα ότι θα μιλήσουν. Η μονάδα ψυχολογικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ δήλωσε ότι στόχος ήταν να καμφθεί η αντίσταση ενός κρατουμένου μέσω στέρησης ύπνου και αναπαραγωγής μουσικής που θεωρείται πολιτισμικά προσβλητική γι’ αυτούς.

«Αυτοί οι άνθρωποι δεν έχουν ακούσει heavy metal. Δεν μπορούν να το αντέξουν. Αν τους το βάλεις για 24 ώρες, οι λειτουργίες του εγκεφάλου και του σώματός σου αρχίζουν να καταρρέουν, η ροή της σκέψης σου επιβραδύνεται και η θέλησή σου σπάει. Τότε μπαίνουμε εμείς και τους μιλάμε”» θα έλεγε στο περιοδικό Newsweek ο λοχίας των ψυχολογικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ Μαρκ Χάντσελ, σημειώνοντας πως το αγαπημένο του τραγούδι ήταν το Enter Sandman των Metallica.

«Χαίρομαι που τους βάζουν να ακούνε κομμάτια μας»

Ερωτηθείς ο Χέτφιλντ τον Νοέμβριο του 2004 από το αμερικανικό NPR για το τι σκέφτεται ακούγοντας αυτά απάντησε: «Ναι, μου περνούν πολλά πράγματα από το μυαλό. Πρώτα απ’ όλα, θέλω αμέσως να το ελαφρύνω λίγο, ξέρεις, του τύπου: ‘ε, εμείς δεν έχουμε καμία σχέση με τον πόλεμο και…»’ όλα αυτά, και είναι σαν να μη χρειάζεται να το υπερασπιστώ, ξέρεις. Εμείς φτιάχνουμε τη μουσική μας. Βγαίνει εκεί έξω. Ό,τι γίνεται με αυτήν, γίνεται. Δεν έχουμε κανέναν έλεγχο πάνω σε αυτό. Υπάρχει κι ένα άλλο κομμάτι μου που θέλει να αστειευτεί και να πει: «Τιμωρούμε τους γονείς μας, τις γυναίκες μας, τους αγαπημένους μας με αυτή τη μουσική από πάντα. Γιατί να είναι διαφορετικά για τους Ιρακινούς ή όποιοι κι αν είναι;».

Στη συνέχεια ο τραγουδιστής ομολόγησε ότι «επίσης υπάρχει και μια περηφάνια, ξέρεις, ότι είναι πολιτισμικά προσβλητική γι’ αυτούς — η ελευθερία, ξέρεις. Οι στίχοι, για μένα, είναι μια μορφή έκφρασης και μια ελευθερία να εκφράζω την παραφροσύνη μου. Και, Θεέ μου, αν δεν είναι συνηθισμένοι στην ελευθερία, χαίρομαι που είμαι μέρος αυτής της έκθεσης [στη μουσική]. Αλλά ξέρω πραγματικά τον λόγο. Είναι η αμείλικτη ένταση της μουσικής. Είναι εντελώς αμείλικτη. Και για να σπάσεις κάποιον που δεν είναι συνηθισμένος σε αυτό, ναι. Δηλαδή, αν άκουγα, ας πούμε, ένα death metal συγκρότημα για 12 ώρες συνεχόμενα, θα τρελαινόμουν. Θα σου έλεγα ό,τι ήθελες να μάθεις, ξέρεις, οπότε…».

Η playlist των βασανιστών

Όταν η συγγραφέας Τζαστίν Σάροκ κατάφερε τον Φεβρουάριο του 2008 να δημοσιεύσει στο περιοδικό Mother Jones την «Λίστα Αναπαραγωγής των Βασανιστηρίων» είχε συμπεριλάβει και το Enter Sandman. Είχε βασιστεί σε ημερολόγια ανάκρισης που είχαν διαρρεύσει, δημοσιεύματα και μαρτυρίες κρατουμένων και βασανιστών να καταρτίσει.

Η ίδια θα ανέφερε ότι ο Χετφιλντ ήταν ανάμεσα στους καλλιτέχνες που «χαιρόταν» που η μουσική του βοήθησε να «πολεμηθούν οι τρομοκράτες».

Ο Χέτφιλντ έμεινε αμετανόητος. Σε συνέντευξή του στο γερμανικό 3 SAT τον Σεπτέμβριο του 2008, επανέλαβε πως «ένα μέρος του νιώθει περήφανο επειδή επέλεξαν τους Metallica» στα βασανιστήρια κρατουμένων στο Γκουαντάναμο.

«Είναι δυνατή μουσική, μουσική με ισχύ. Αντιπροσωπεύει κάτι που ίσως δεν τους αρέσει — ελευθερία, επιθετικότητα, δεν ξέρω. Ελευθερία του λόγου», είπε τότε ο Χέτφιλντ.

Ωστόσο, προσέθεσε και το “ευαίσθητο” κομμάτι του. «Και μετά υπάρχει κι ένα μέρος μου που στενοχωριέται κάπως, επειδή ο κόσμος ανησυχεί ότι συνδεόμαστε με κάποια πολιτική δήλωση εξαιτίας αυτού. Δεν έχουμε καμία σχέση με όλο αυτό και προσπαθούμε να είμαστε όσο το δυνατόν πιο απολιτικοί, γιατί πιστεύω ότι η πολιτική και η μουσική, τουλάχιστον για  εμάς, δεν ταιριάζουν».

Πράγματι, οι Metallica ζήτησαν από τον αμερικανικό στρατό να μην χρησιμοποιεί τη μουσική τους για τα βασανιστήρια. To συγκρότημα ήταν μεταξύ εκείνων που το 2008 ζήτησαν να μάθουν αν η μουσική τους χρησιμοποιήθηκε από τον αμερικανικό στρατό ως μέρος αμφιλεγόμενων μεθόδων ανάκρισης στο κέντρο κράτησης του Γκουαντάναμο, στην Κούβα.

Ρε φίλε, έχετε άλμπουμ «Σκοτώστε τους Όλους»

«Όταν ξεκινήσαμε αρχικά τον πόλεμο στο Ιράκ, χρησιμοποιούσαμε μουσική των Metallica για να ‘μαλακώνουμε’ τους ανθρώπους πριν τους ανακρίνουμε», είχε πει το 2013 σε συνέντευξή του στο περιοδικό Esquire ελεύθερος σκοπευτής του Αμερικανικού στρατού. «Οι Metallica το έμαθαν και είπαν: ‘Γεια, παρακαλούμε μην χρησιμοποιείτε τη μουσική μας γιατί δεν θέλουμε να προωθούμε τη βία’. Και σκέφτηκα: Φίλε, έχετε άλμπουμ που λέγεται Kill ’Em All (Σκοτώστε τους Όλους)».

Η υπερβολή του στρατιωτικού δεν απαλλάσσει τον Χέτφιλντ για το χυδαίο χιούμορ του για ένα τόσο σημαντικό γεγονός. Ο τραγουδιστής είχε αστειευτεί μάλιστα στο NPR λέγοντας «Φοβερό. Λοιπόν, αυτή είναι η επόμενη περιοδεία μας. Ορίστε, στο Ιράκ. Θα ήταν φοβερό»!

Συνολικά, σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου Μπράουν των ΗΠΑ, μέσα σε 20 χρόνια οι άμεσοι θάνατοι αμάχων και μαχητών στις δύο εμπόλεμες ζώνες, στο Ιράκ και στη Συρία ανήλθαν συνολικά σε περίπου 550.000-580.000 άτομα.

Ένα τέτοιο Ιράκ θα έβρισκε μια περιοδεία των Metallica την οποία επιθυμούσε τόσο πολύ ο υπερήφανος Χέτφιλντ.