Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αποτελεί μια δυσάρεστη υπενθύμιση ότι η περιοχή δεν είναι μόνο ζωτικής σημασίας για τον παγκόσμιο εφοδιασμό σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο, αλλά και ένας κρίσιμος δίαυλος για τους επιβάτες των αεροπορικών εταιρειών παγκοσμίως.

Σε μια κρίσιμη καμπή βρίσκεται ο κλάδος των αερομεταφορών μετά το ξέσπασμα του πολέμου

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες η Emirates, η Etihad και η Qatar Airways έχουν βοηθήσει τους επιβάτες πτήσεων μεγάλων αποστάσεων να μετακινούνται μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής.

Με τη γειτονιά μας να φλέγεται δεκάδες χιλιάδες επιβάτες έχουν εγκλωβιστεί τις τελευταίες δύο εβδομάδες σε χώρες του Κόλπου. Σύμφωνα με τον Economist, o αντίκτυπος στον παγκόσμιο κλάδο των αερομεταφορών, ακόμα και αν αύριο υπήρχε συμφωνία εκεχειρίας, είναι κινούμενη άμμος.

Εταιρείες – κολοσσοί σε μια νέα πραγματικότητα

Η Μέση Ανατολή διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στον τομέα των αερομεταφορών. Πριν από την έναρξη της σύγκρουσης, η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών (IATA) είχε προβλέψει ότι η κίνηση στην περιοχή συνεισφέρει το 17% (των 41 δισ. δολαρίων) των καθαρών κερδών που αναμενόταν για τον παγκόσμιο κλάδο των αερομεταφορών το 2026.

Η Emirates είναι η μεγαλύτερη διεθνής αεροπορική εταιρεία στον κόσμο, αλλά και η πιο κερδοφόρα. Μαζί με την FlyDubai έκαναν μεγάλες παραγγελίες αεροσκαφών στην αεροπορική έκθεση του Ντουμπάι τον Νοέμβριο, όπως και η Etihad, «στοιχηματίζοντας» σε περαιτέρω ανάπτυξη.

Αυτό φαίνεται πλέον να «ακροβατεί». Η ανάπτυξη του Ντουμπάι, ως τουριστικού και επιχειρηματικού κόμβου, βρίσκεται υπό αμφισβήτηση. Τουλάχιστον στην παρούσα φάση. Ωστόσο, οι επιβάτες που κάνουν χρήση πτήσεων με ανταπόκριση -χρειάζεται να παραμείνουν μόνο λίγες ώρες στα αεροδρόμια του Κόλπου- ενδέχεται σύντομα να επιστρέψουν στα terminal μόλις τελειώσει ο πόλεμος, προσελκυόμενοι από γενναίες εκπτώσεις. Ο τουριστικός τομέας όμως θα είναι πιο δύσκολο να ανακάμψει.

Αυξάνεται το κόστος ελέω πετρελαίου

Οι αεροπορικές εταιρείες του Κόλπου δεν είναι οι μόνες που επηρεάζονται από τη σύγκρουση. Άλλες αεροπορικές εταιρείες που πετούν πάνω από την περιοχή πρέπει πλέον να προχωρήσουν σε αναδρομολογήσεις. Οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες που εκτελούν πτήσεις προς τη Νότια Ασία αναγκάστηκαν να αποφεύγουν τον ρωσικό εναέριο χώρο από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία το 2022 και η διέλευση από τη Μέση Ανατολή αποτέλεσε μια δημοφιλή εναλλακτική λύση. Σήμερα, εν έτη 20026, η παράκαμψη μιας ακόμη ζώνης μάχης αυξάνει τη διάρκεια του ταξιδιού και την κατανάλωση καυσίμων.

Και αυτό το καύσιμο γίνεται σημαντικά πιο ακριβό. Η τιμή του αργού πετρελαίου κυμαίνεται πλέον γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι, σε σύγκριση με τα περίπου 70 δολάρια πριν από την έναρξη των συγκρούσεων. Ωστόσο, ο αντίκτυπος είναι ακόμη πιο σοβαρός για τις αεροπορικές εταιρείες. Η διαφορά τιμής μεταξύ του καυσίμου αεροσκαφών και του αργού πετρελαίου έχει αυξηθεί κατακόρυφα.

Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι το 20% του παγκόσμιου καυσίμου αεροσκαφών διέρχεται από το Στενό του Ορμούζ, όπου η ναυτιλία έχει σχεδόν σταματήσει, σημειώνει ο James Noel-Beswick της Sparta Commodities. Οι τιμές έχουν υπερδιπλασιαστεί από την έναρξη των συγκρούσεων, φτάνοντας σε μέσο όρο τα 190 δολάρια το βαρέλι.

Ο αντίκτυπος θα είναι άνισος. Για τις αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους, τα καύσιμα αντιπροσωπεύουν συνήθως το 35% των δαπανών, σε σύγκριση με περίπου το 20% για τις παραδοσιακές αεροπορικές εταιρείες.

Αντιστάθμιση κινδύνου

Υπάρχουν όμως και άλλες διαφορές. Ορισμένες εταιρείες, όπως η Ryanair, η IAG και η Qantas, έχουν εξασφαλίσει επαρκή αντιστάθμιση κινδύνου έναντι των βραχυπρόθεσμων αυξήσεων των τιμών, με αποτέλεσμα να μετριάζεται το πλήγμα.

Αντίθετα, οι μεγάλες αεροπορικές εταιρείες της Αμερικής είναι συνήθως απροστάτευτες, καθώς θεωρούν την αντιστάθμιση κινδύνου περιττά περίπλοκη και δαπανηρή.

Εάν οι τιμές των καυσίμων παραμείνουν υψηλές καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, αυτό θα μπορούσε να τους κοστίσει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με την Deutsche Bank.

Σε απάντηση στην εκτίναξη του κόστους των καυσίμων, ορισμένες αεροπορικές εταιρείες αρχίζουν να καθηλώνουν τα αεροσκάφη τους. Η Air New Zealand ακυρώνει περίπου 1.100 πτήσεις από τώρα έως τις αρχές Μαΐου.

Μια… απροσδόκητη «ευκαιρία»

Όλα αυτά, λοιπόν, αποτελούν μια «ευκαιρία». Με τις αεροπορικές του Κόλπου να έχουν τεθεί εκτός λειτουργίας και άλλες να αναστέλλουν τις πτήσεις τους, οι τιμές των εισιτηρίων έχουν εκτοξευθεί.

Όμως, η British Airways, μέλος του ομίλου IAG, έχει ήδη προσθέσει επιπλέον πτήσεις προς Σιγκαπούρη και Μπανγκόκ. Η γερμανική Lufthansa ανέφερε αύξηση κατά 60% στις κρατήσεις πτήσεων προς την Ασία τον Μάρτιο.

Οι ειδικοί εκτιμούν πως η ζήτηση για αεροπορικά ταξίδια θα υποστεί πλήγμα βραχυπρόθεσμα, ιδίως εάν η ραγδαία αύξηση των τιμών της ενέργειας επιβραδύνει την οικονομική ανάπτυξη.

Ωστόσο, στο παρελθόν η ζήτηση είχε την τάση να ανακάμπτει γρήγορα μετά από διαταραχές. Ενώ βρισκόμαστε σε «αχαρτογράφητα νερά» οι ανταγωνιστές των αεροπορικών εταιρειών του Κόλπου όλα δείχνουν πως θα έχουν την ευκαιρία να ανακτήσουν μέρος της πελατείας που έχασαν. Σύντομα, θα ξέρουμε.

Ειδήσεις Σήμερα: