Ευέλικτη η ΕΕ στο χρονοδιάγραμμα μείωσης των ελλειμμάτων
Οι ανησυχίες για τις κοινωνικές επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, καθώς και η αβεβαιότητα που επικρατεί σχετικά με το πότε θα ανακάμψει η ευρωπαϊκή οικονομία, οδηγούν την ΕΕ σε μία περισσότερο ευέλικτη στάση στο χρονοδιάγραμμα μείωσης των ελλειμμάτων. «Παράθυρο» και για την Ελλάδα.
Οι ανησυχίες για τις κοινωνικές επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, καθώς και η αβεβαιότητα που επικρατεί σχετικά με το πότε θα ανακάμψει η ευρωπαϊκή οικονομία, οδηγούν την ΕΕ σε μία περισσότερο ευέλικτη στάση στο χρονοδιάγραμμα μείωσης των ελλειμμάτων.
Η αλλαγή στάσης της ΕΕ φάνηκε ξεκάθαρα στις προθεσμίες που έδωσε σε Πολωνία, Ουγγαρία, Ρουμανία, Λετονία και Λιθουανία για να μειώσουν τα ελλείμματα τους κάτω από το 3% του ΑΕΠ. Στην Πολωνία και τη Λετονία δόθηκε παράταση μέχρι το 2012, ενώ στις υπόλοιπες χώρες έως τα τέλη του 2011. Η Ουγγαρία είχε, αρχικά, προθεσμία, έως το τέλος του 2010.
Αυτό το γεγονός δείχνει ότι η ΕΕ δίνει, πλέον, μεγαλύτερη έμφαση στη μάχη κατά της ύφεσης απ ότι στη δημοσιονομική εξυγίανση.
Βεβαίως, αυτές οι χώρες δεν είναι μέλη της ευρωζώνης, ωστόσο υπενθυμίζεται ότι υποχρεώνονται να διατηρούν τα ελλείμματα των προϋπολογισμών τους κάτω από όρια που θέτει το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης (3% του ΑΕΠ).
Για τη Μάλτα, το περιθώριο παρέμεινε ως τα τέλη του 2010. Ωστόσο, αυτή η κίνηση δεν αναμένεται να επηρεάσει τις αποφάσεις για «χαλάρωση» του χρονοδιαγράμματος μείωσης των ελλειμμάτων, καθώς η ΕΕ δεν θέλει να δώσει την -πολιτικά δυσμενή-εντύπωση ότι «καταργεί» ντε φάκτο το Σύμφωνο Σταθερότητας.
Επιπλέον. η Μάλτα είναι η μόνη χώρα της ευρωζώνης που δεν βρίσκεται σε υφεση. Στον αντίποδα, το ελληνικό ΑΕΠ αναμένεται να συρρκνωθεί φέτος κατά 0,5%-1%.
Ακόμα, όμως, και αν δεν δοθεί περισσότερος χρόνος, θα υπάρξει ανοχή στις υπερβάσεις των ορίων του Συμφώνου, τουλάχιστον για το 2010. Το όριο του 3% αναμένεται να ξεπεράσουν φέτος οι20 από τις 27χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Έτσι,ανοίγει ένα «παράθυρο» και για την Ελλάδα, ώστε η κυβέρνηση να μπορεί τον Οκτώβριο να ζητήσει -με πολλές πιθανότητες επιτυχίας- την παράταση του χρονοδιαγράμματος μείωσης του ελλλείμματος ως τα τέλη του 2011, αντί του 2010 που ισχύει σήμερα.
Στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε την Τρίτη ο υπουργός Οικονομίας Γ.Παπαθανασίου, ανέφερε ότι τα μέτρα για το 2009 κρίθηκαν «ικανοποιητικά» και ότι εκείνα τα οποία θα παρουσιάσει τον Οκτώβριο, «θα έχουν κυρίως διαρθρωτικό χαρακτήρα».
Ειδικότερα, υπογράμμισε ότι στόχος της ελληνικής πλευράς είναι να επιτύχει τον περιορισμό του δημοσιονομικού ελλείμματος στο 3,7% το 2009 και στο 3% το 2010. «Ο στόχος είναι δύσκολος και πιστεύουμε ότι θα τον πετύχουμε» ανέφερε ο Γ.Παπαθανασίου, λέγοντας ότι θα ήταν «λάθος μήνυμα» αν η Ελλάδα προσπαθούσε να πάρει παράταση πριν κάνει ό,τι μπορεί, για να επιτύχει το στόχο, το 2010.
Συμπλήρωσε, ωστόσο, πως «αν αποδειχθεί ότι οι επιπτώσεις της κρίσης στην ελληνική οικονομία είναι μεγαλύτερες από τις προβλεπόμενες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αντιληφθεί αν πράγματι ο στόχος του 3% το 2010 είναι εφικτός». Σημείωσε, ακόμη, πως αν υπάρξει μια μικρή απόκλιση στο έλλειμμα του 2010 από το 3%, «πιστεύουμε ότι η Επιτροπή θα δείξει κατανόηση».
«Το μόνο που ακούσαμε από τον κ. Παπαθανασίου είναι η προειδοποίηση για νέα και πιο άγρια φοροεπιδρομή το φθινόπωρο. […] πρέπει να υπάρξει ένα σχέδιο αντιμετώπισης της κρίσης με πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, με μέτρα ενίσχυσης του εισοδήματος της μέσης ελληνικής οικογένειας, με αύξηση της ρευστότητας από το τραπεζικό σύστημα προς τις επιχειρήσεις, με δημοσιονομική προσαρμογή σε μεσοπρόθεσμη βάση και σε συνδυασμό με τις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές» σχολίασε η αναπληρώτρια εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Μαρία Καρακλιούμη.
«Ηουσία των αποφάσεων του Ecofin και των δεσμεύσεων της κυβέρνησης είναι ότι τα ακόμη χειρότερα μέτρα σε βάρος των εργασιακών – ασφαλιστικών – συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων, του εισοδήματος και των μεγαλύτερων περικοπών στις κοινωνικές δαπάνες δεν έχουν τελειωμό» τόνισε το ΚΚΕ.
«Ο κ. Γ.Παπαθανασίου προανήγγειλε σήμερα μια νέα διαρθρωτικού χαρακτήρα φορολεηλασία τον ερχόμενο Οκτώβρη, στο όνομα της μείωσης του ελλείμματος κάτω του 3% μέχρι το 2010. Η χώρα έχει ανάγκη από μια νέα ριζοσπαστική προοδευτική πορεία που θα αμφισβητεί ευθέως το μονεταριστικό μοντέλο της Ε.Ε. και θα θέτει νέες προτεραιότητες πολιτικής για την ελληνική οικονομία με επίκεντρο τη ριζική αναδιανομή του πλούτου, τη στήριξη των λαϊκών εισοδημάτων, την εξυγίανση, ανασυγκρότηση και διεύρυνση του δημόσιου τομέα» είπε από τον ΣΥΡΙΖΑ ο Π.Λαφαζάνης.
«Ο κρατικός προϋπολογισμός, κουτσά – στραβά θα σχεδιασθεί. Από εκεί και πέρα και επί της ουσίας δεν πρόκειται να εφαρμοσθεί ούτε για ένα μήνα» είπε ο εκπρόσωπος του ΛΑΟΣ Κ.Αϊβαλιώτης.
Ανάκαμψη από το 2010
Μεταξύ των θεμάτων, που απασχόλησαν το Συμβούλιο υπουργών Οικονομίας της ΕΕ (Ecofin), ήταν και οι επιπτώσεις της κρίσης στους προσδοκόμενους ρυθμούς ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οικονομίας. Ο υπουργός ανέφερε ότι «λόγω της κρίσης, η δυνητική ανάπτυξη στην ΕΕ μειώνεται κατά 1%» και ότι «για να υπάρξει αντιμετώπιση αυτού του φαινομένου θα πρέπει να ληφθούν μέτρα για την αύξηση της παραγωγικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας».
Τις ανησυχίες τους για τις επιπτώσεις της κρίσης είχαν εκφράσει νωρίτερα ο επικεφαλής του Eurogroup Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και ο επίτροπος Αλμούνια. Τα χειρότερα φαίνεται να έχουν περάσει, αλλά η ανάκαμψη δεν πρόκειται να αρχίσει πριν το 2010, υπογράμμισαν.
Ο κ. Γιούνκερ τόνισε ότι η χαμηλή εν δυνάμει ανάπτυξη θα δυσκολέψει τις προσπάθειες των κυβερνήσεων να μειώσουν τα ελλείμματα που έχουν αυξηθεί, λόγω των πακέτων αντιμετώπισης της κρίσης.
«Το ποσοστό της απασχόλησης είναι πιθανό να υποχωρήσει, η ανεργία να αυξηθεί, υπάρχει κίνδυνος να οδηγηθούμε σε μία αληθινή κοινωνική κρίση» δήλωσε χαρακτηριστικά.
Αλλαγέςγια τις τράπεζες
Αναφορικά με τα προβλήματα του τραπεζικού συστήματος, ο κ. Παπαθανασίου είπε πως το Ecofin αποφάσισε σειρά αλλαγών σε ό,τι αφορά τις διαδικασίες της επανακεφαλαιοποίησής τους και των λογιστικών προτύπων, βάσει των οποίων συντάσσονται οι ισολογισμοί τους.
«Σε γενικές γραμμές, η κατεύθυνση των 27 προς τις τράπεζες είναι να αυξάνουν την κεφαλαιακή τους βάση στις καλές περιόδους» δήλωσε.
Αυτά τα κεφαλαιακά «μαξιλάρια» θα χρησιμοποιούνται από τις τράπεζες σε περιόδους κρίσης. «Το Συμβούλιο αποφάσισε ότι χρειάζεται περισσότερη δουλειά για ναμετριαστούν οι παράγοντες που επιδεινώνουν την κυκλικότητα των οικονομιών, δημιουργώντας κεφαλαιακάμαξιλάρια ρευστότητας που θα δημιουργούνται σε καλούς καιρούς και θα μπορούν να αντλούνται σε περιόδους υφέσεων» αναφέρεται στην ανακοίνωσητου Ecofin.
Ουσιαστικά, οι υπουργοί συμφώνησανστην ελαστικοποίηση της νομοθεσίαςγια την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, απορρίπτοντας, ταυτόχρονα, τη γερμανική πρόταση για «πάγωμα» της «Βασιλείας 2».
Γαλλογερμανικό «όχι» στην ενιαία εκπροσώπηση στο ΔΝΤ
Οι υπουργοί Οικονομίας της ευρωζώνης δεν συμφώνησανγια τοενδεχόμενο τηςενιαίας εκπροσώπησης στο ΔΝΤ, έπειτα από τις γαλλογερμανικές αντιρρήσεις.
Γιούνκερ και Αλμούνια ήταν υπέρ αυτής της προοπτικής, ωστόσο η Γαλλίδα υπουργός Οικονομίας Κριστίν Λαγκάρντ δήλωσε ότι το σχέδιο «δεν είναι ακόμα ούτε ρεαλιστικό ούτε ώριμο», συμπληρώνοντας ότι η ΕΕδεν έχει «υπερβολική» εκπροσώπηση στο ΔΝΤ.
Αντίσοιχη δήλωση έκανε καιο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μπαρόζο, λέγοντας ότι δεν είναι ακόμα η σωστή στιγμή για να έχει η ΕΕ μόνο μία έδρα στο ΔΝΤ, ενώ ο Γερμανός υπουργός Πίιρ Στάινμπρουκ σημείωσε πως «η μοναδική θέση στο ΔΝΤ αποκλείεται λόγω του ύψους των εισφορών που καταβάλει σε αυτό η Γερμανία».