Ο πόλεμος στο Ιράν θα ανακόψει την ανάπτυξη και θα οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη φέτος, ανέφερε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς μείωσε δραστικά τις προβλέψεις της για το ΑΕΠ και προειδοποίησε ότι η σύγκρουση θα ασκήσει περαιτέρω πίεση στην οικονομία στους ήδη επιβαρυμένους εθνικούς προϋπολογισμούς.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένει πλέον ότι η ανάπτυξη στην ευρωζώνη των 21 χωρών θα είναι μόλις 0,9% φέτος, από 1,4% το 2025 και από προηγούμενη εκτίμηση που είχε δημοσιευθεί τον Νοέμβριο για 1,2%. Μείωσε επίσης τις προβλέψεις της για την αύξηση του ΑΕΠ για το 2027 στο 1,2%, από 1,4% προηγουμένως.
Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη προβλέπεται να ανέλθει στο 3% φέτος, ανέφερε η Επιτροπή, από 2,1% πέρυσι και πολύ υψηλότερα από την προηγούμενη πρόβλεψή της για 1,9%.
Αυτό θα έθετε επίσης την αύξηση των τιμών πολύ πάνω από τον μεσοπρόθεσμο στόχο του 2% της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, σύμφωνα με τους Financial Times.
Δασμοί, ΗΠΑ και Μέση Ανατολή
Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν έχει προκαλέσει ραγδαία αύξηση των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου και έχει διαταράξει τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού για άλλα εμπορεύματα, αυξάνοντας το κόστος για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες και τα νοικοκυριά και αναγκάζοντας τις εθνικές κυβερνήσεις να δαπανήσουν πόρους για μέτρα προστασίας των οικονομιών τους.
Αυτό έχει επιδεινώσει τις μακροχρόνιες δυσκολίες της Ένωσης να αναζωογονήσει την παραπαίουσα οικονομική ανάπτυξη και να βελτιώσει τη συνολική της ανταγωνιστικότητα, καθώς αγωνίζεται να αντιμετωπίσει τους εμπορικούς δασμούς των ΗΠΑ και την πίεση από τους κινέζους κατασκευαστές.
«Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει ένα σημαντικό ενεργειακό σοκ, θέτοντας σε περαιτέρω δοκιμασία την Ευρώπη, καθώς αυτή προσπαθεί να πλοηγηθεί σε ένα ήδη ασταθές γεωπολιτικό και εμπορικό περιβάλλον», δήλωσε ο Επίτροπος Οικονομικών της ΕΕ Βάλντις Ντομπρόβσκις, προσθέτοντας ότι η πρόβλεψη βασίστηκε στις τρέχουσες προσδοκίες της αγοράς για τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου φέτος.
Ο Ντομπρόβσκις προειδοποίησε ότι οι Βρυξέλλες είχαν επίσης προσομοιώσει ένα πιο «δυσμενές σενάριο» για τις τιμές της ενέργειας, δεδομένου ότι «δεν διαφαίνεται καμία προφανής λύση, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα, για την επίλυση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή [και] για την απεμπλοκή του Στενού του Ορμούζ».
Αυτό το «χειρότερο σενάριο… πιθανότατα θα μειώσει κατά το ήμισυ» την επικαιροποιημένη πρόβλεψη ανάπτυξης της Επιτροπής, δήλωσε ο Ντομπρόβσκις, και θα ωθήσει τον πληθωρισμό προς τα πάνω.
Κακές και… χειρότερες προβλέψεις για την οικονομία
Οι τελευταίες προβλέψεις της Επιτροπής συνάδουν σε γενικές γραμμές με το βασικό σενάριο της ΕΚΤ, η οποία δήλωσε τον Μάρτιο ότι αναμένει η ανάπτυξη στην περιοχή του ενιαίου νομίσματος να είναι 0,9% φέτος και 1,3% το 2027.
Ωστόσο, η ΕΚΤ παρουσίασε επίσης ένα πιο δυσμενές σενάριο, όπου οι τιμές του πετρελαίου θα κορυφωθούν στα 119 δολάρια ανά βαρέλι και η ανάπτυξη θα μπορούσε να μειωθεί στο 0,6% φέτος.
Η Επιτροπή μείωσε δραστικά την Πέμπτη τις προβλέψεις για την ανάπτυξη σε ολόκληρη την Ένωση. Η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης, αναμένεται να αναπτυχθεί μόλις 0,6% φέτος — κάτω από την πρόβλεψη του Νοεμβρίου για 1,2% — ενώ οι προοπτικές της Ιταλίας μειώθηκαν στο 0,5% από 0,8% προηγουμένως.
Πλήγμα στις μεγάλες οικονομίες
Οι προβλέψεις για την ανάπτυξη της Γαλλίας μειώθηκαν στο 0,8% από 0,9% προηγουμένως. Η Ιρλανδία προβλέπεται να είναι η μόνη οικονομία της ΕΕ που θα συρρικνωθεί φέτος, με συρρίκνωση 1,2%, ενώ προηγουμένως είχε προβλεφθεί οριακή ανάπτυξη.
Ο πόλεμος στο Ιράν προκάλεσε το τρίτο οικονομικό σοκ για την ΕΕ σε έξι χρόνια, μετά την πανδημία του Covid-19 και την πλήρη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 — γεγονότα που οδήγησαν τις εθνικές κυβερνήσεις να δαπανήσουν τεράστια ποσά για μέτρα οικονομικής στήριξης.
Η Επιτροπή ανέφερε ότι ο δείκτης χρέους προς ΑΕΠ της Ευρωζώνης αναμένεται να αυξηθεί στο 90,2% φέτος από 88,7% το 2025. Το 2027 θα αυξηθεί και πάλι στο 91,2%.
Η Ιταλία αναμένεται να ξεπεράσει την Ελλάδα ως η πιο χρεωμένη χώρα της Ευρωζώνης το 2027, ανέφεραν οι Βρυξέλλες, με δείκτη χρέους προς ΑΕΠ 139,2%, ενώ ο δείκτης της Ελλάδας θα μειωθεί στο 134,4%.
Ο Ντομπρόβσκις δήλωσε ότι η ΕΕ «πρέπει να αντλήσει διδάγματα από τις κρίσεις του παρελθόντος, διατηρώντας τη δημοσιονομική στήριξη προσωρινή και στοχευμένη» και να αποφύγει «να δαπανά πολλά χρήματα για ελάχιστα οφέλη», επαναλαμβάνοντας τις προειδοποιήσεις άλλων θεσμικών οργάνων, συμπεριλαμβανομένου του ΔΝΤ, ότι οι κυβερνήσεις δεν πρέπει να υπερβαίνουν τα όρια των δαπανών για μέτρα στήριξης των καταναλωτών.
Οι προβλέψεις της Επιτροπής δημοσιεύθηκαν καθώς τα στοιχεία μιας έρευνας που παρακολουθείται στενά υποδείκνυαν ότι η επιχειρηματική δραστηριότητα στη Γαλλία, τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης, έπεσε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 66 μηνών τον Μάιο.
Ο προκαταρκτικός δείκτης των διαχειριστών προμηθειών για τη συνολική οικονομία υποχώρησε στα 43,5 σημεία, από 47,6 τον Απρίλιο, και βρίσκεται πολύ κάτω από το όριο των 50 που διαχωρίζει την ανάπτυξη από τη συρρίκνωση.
Ο οικονομολόγος της S&P Global, Τζο Χέις, προειδοποίησε ότι η «απαίσια σειρά αριθμών» υποδηλώνει «ουσιαστικά» υψηλότερους «κινδύνους ύφεσης» στη Γαλλία.