Μια σειρά από συμμάχους του ΝΑΤΟ ξεκαθάρισαν ότι δεν προτίθενται να στείλουν δυνάμεις για να αστυνομεύσουν τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, παρά τις πιέσεις του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος, από το πρωί της Δευτέρας, επιχειρεί να συνδέσει τη συμμετοχή τους στις επιχειρήσεις αυτές με τη συμμετοχή στο ΝΑΤΟ. Και το κάνει «παραπονούμενος» ότι οι σύμμαχοι δεν αναγνωρίζουν όλα όσα έχουν κάνει οι ΗΠΑ για την άμυνά τους όλα τα προηγούμενα χρόνια.

Στην ομιλία του στο Κέντρο Κένεντι-Τραμπ στον Λευκό Οίκο, μάλιστα, είπε ότι τους καλεί να βοηθήσουν, αλλά στην ουσία «δεν τους χρειάζεται». Και πως ήθελε «να δοκιμάσει» τη δέσμευσή τους στη συνδρομή των ΗΠΑ, όταν θα τους χρειαστεί. Παρά τις πιέσεις που ασκεί, προσπαθεί να πείσει ότι οι ΗΠΑ έχουν τον έλεγχο του πολέμου στο Ιράν, τον οποίο διεξάγουν μαζί με το Ισραήλ, παρ’ όλο που δεν πείθει και πολύ.

Ερμηνεύοντας την έννοια της συμμαχίας

Ο Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι τα Στενά του Ορμούζ θα δοκιμάσουν το ΝΑΤΟ. Είπε ότι αποτυχία διασφάλισης των Στενών θα ήταν κάτι «πολύ κακό για το μέλλον του ΝΑΤΟ». Φάνηκε ότι κατανοεί την έννοια της Ατλαντικής Συμμαχίας διαφορετικά από τους άλλους συμμάχους.

Μιλώντας στο BBC, ο πρώην αρχηγός του Επιτελείου Άμυνας της Βρετανίας, στρατηγός Νικ Κάρτερ, επισήμανε: «Το ΝΑΤΟ δημιουργήθηκε ως αμυντική συμμαχία. Δεν ήταν μια συμμαχία που σχεδιάστηκε ώστε ένας από τους συμμάχους να ξεκινήσει έναν πόλεμο επιλογής και στη συνέχεια να υποχρεώσει όλους τους άλλους να τον ακολουθήσουν».

Και πολλοί από τους συμμάχους το ξεκαθάρισαν αυτό στις αντιδράσεις τους. Άλλωστε, είχε προηγηθεί το ζήτημα της Γροιλανδίας. Ο Ντόναλντ Τραμπ απαιτούσε από χώρα-σύμμαχο (τη Δανία) να του παραδώσει έδαφός της, απειλώντας ακόμη και με χρήση βίας αν δεν το έκανε.

Πώς αντέδρασαν

Ήδη, κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν ανακοινώσει ότι δεν θα συμμετάσχουν σε στρατιωτικές επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ. Άλλα, δεν έχουν ακόμη ανακοινώσει την απόφασή τους. Μόνο το Ισραήλ –που ούτως ή άλλως εμπλέκεται στον πόλεμο- έχει δηλώσει ότι θα συμμετείχε σε επιχειρήσεις αστυνόμευσης στο Ορμούζ.

«Καμία σχέση με το ΝΑΤΟ»

«Το να το βομβαρδίζουμε μέχρι μια χώρα να υποταχθεί, κατά πάσα πιθανότητα, δεν είναι η σωστή προσέγγιση» για τη δημιουργία μιας δημοκρατικής κυβέρνησης στο Ιράν, δήλωσε ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς. «Δεν θα υπάρξει στρατιωτική λύση εδώ», πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι «το ΝΑΤΟ είναι αμυντική συμμαχία, όχι παρεμβατική».

Επίσης, κυβερνητικός εκπρόσωπος δήλωσε ότι ο πόλεμος με το Ιράν «δεν έχει καμία σχέση με το ΝΑΤΟ», ενώ ο υπουργός Άμυνας της Γερμανίας, Μπόρις Πιστόριους, είπε: «Αυτός δεν είναι δικός μας πόλεμος. Δεν τον ξεκινήσαμε εμείς».

Παράνομος πόλεμος

Η Ισπανία, που από την πρώτη στιγμή κατήγγειλε τον πόλεμο ως παράνομο, επίσης δήλωσε ότι δεν θα συμμετάσχει σε στρατιωτική αποστολή στα Στενά του Χορμούζ. Η Ισπανίδα υπουργός Άμυνας Μαργαρίτα Ρόμπλες απέρριψε το αίτημα Τραμπ λέγοντας:

«Η Ισπανία δεν θα δεχτεί ποτέ λύσεις, επειδή ο στόχος πρέπει να είναι ο τερματισμός του πολέμου, και μάλιστα τώρα».


Ενώ ο υπουργός Εξωτερικών, Χοσέ Μανουέλ Αλμπάρες, σημείωσε ότι «δεν πρέπει να κάνουμε τίποτα που θα προστεθεί ακόμη μεγαλύτερη ένταση ή θα προκαλούσε περαιτέρω κλιμάκωση της κατάστασης».

«Μόνο με την ΕΕ»

Η Ιταλία, που προσπαθεί να μη διαρρήξει τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ, ήταν πιο ήπια στην άρνησή της. Ο υπουργός Εξωτερικών, Αντόνιο Ταγιάνι, δήλωσε ότι η Ιταλία υποστηρίζει την ενίσχυση των ναυτικών αποστολών της ΕΕ στην Ερυθρά Θάλασσα. Αλλά σημείωσε:

«Ωστόσο, δεν νομίζω ότι αυτές οι αποστολές μπορούν να επεκταθούν ώστε να συμπεριλάβουν τα Στενό του Ορμούζ, ειδικά επειδή πρόκειται για αποστολές κατά της πειρατείας και αμυντικές αποστολές».

«Όχι στον εκβιασμό»

Ο αναπληρωτής πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου, Ξαβιέ Μπετέλ, δήλωσε ότι η χώρα του δεν θα ενδώσει στον «εκβιασμό» των ΗΠΑ.

«Με δορυφόρους, με επικοινωνίες, είμαστε πολύ χαρούμενοι που είμαστε χρήσιμοι. Αλλά μην μας ζητάτε στρατεύματα και μηχανήματα», είπε.

«Δεν θα συρθούμε σε πόλεμο»

Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Κιρ Στάρμερ, είπε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο συνεργάζεται με συμμάχους σε ένα σχέδιο για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, αλλά δεν θα εμπλακεί στον «ευρύτερο πόλεμο» του Ντόναλντ Τραμπ κατά του Ιράν.


Επίσης, αρνήθηκε να δεσμευθεί να στείλει πολεμικά πλοία.

«Δεν στέλνουμε πλοία»

Ο Ντόναλντ Τραμπ είπε ότι μίλησε με τον Εμανουέλ Μακρόν και έμεινε «8 στα 10» βέβαιος ότι η Γαλλία θα βοηθήσει. Αλλά το γαλλικό Υπουργείο Εξωτερικών επιβεβαίωσε ότι η Γαλλία δεν θα στείλει πλοία στα Στενά του Ορμούζ.


Σε ανάρτησή του στο X, το υπουργείο Εξωτερικών της Γαλλίας ανέφερε ότι η ναυτική του αποστολή βρίσκεται στην Ανατολική Μεσόγειο και παραμένει «αμυντική».

Η Γαλλία και η Ιταλία φέρονται να έχουν ξεκινήσει συνομιλίες με Ιρανούς αξιωματούχους για να διαπραγματευτούν μια συμφωνία που θα επιτρέπει στα πλοία τους να περνούν από το Στενό, αν και δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση.

«Η Ελλάδα δεν εμπλέκεται σε πόλεμο»

Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, προσερχόμενος στην έκτακτη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ, δήλωσε μεταξύ άλλων: «Ήδη στην ευρύτερη περιοχή λειτουργεί η επιχείρηση Ασπίδες, στην οποία συμμετέχουν δύο μόνο κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ελλάδα στέκεται αλληλέγγυα στις χώρες οι οποίες πλήττονται τις χώρες του Κόλπου και παρέχει αμυντική συνδρομή στην Κύπρο. Δεν είναι στην πρόθεση της Ελλάδας να εμπλακεί στον πόλεμο».

«Αποκλείεται επέκταση της αποστολής ΑΣΠΙΔΕΣ»

Ως επιστέγασμα των παραπάνω, έπειτα από τη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ, η Κάγια Κάλας δήλωσε ότι η «προς το παρόν αποκλείεται επέκταση» της επιχείρησης «Ασπίδες» στα Στενά του Ορμούζ.

Η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική είπε ότι υπάρχει σαφής επιθυμίας ενίσχυσης της επιχείρησης στην Ερυθρά Θάλασσα. Εξήγησε ότι οι συνομιλίες των υπουργών βρίσκονται «σε πολύ αρχικό στάδιο», αλλά τα κράτη-μέλη εμφανίζονται απρόθυμα να εμπλακούν ενεργά σε στρατιωτική σύγκρουση.

Ο φόβος του πολέμου

Αυτή ήταν η αντίδραση των Ευρωπαίων συμμάχων, από ψυχρή έως και επιθετική, στην έκκληση του Ντόναλντ Τραμπ να στείλουν πολεμικά πλοία για να βοηθήσουν στην αποδέσμευση του στενού. Όλες οι χώρες πλήττονται από το αυξανόμενο κόστος ενέργειας και το επιχείρημα του Ντόναλντ Τραμπ, ότι μόλις τελειώσει ο πόλεμος, «οι τιμές θα πέσουν σαν πέτρα», δεν τις πείθει να εμπλακούν.

Οποιαδήποτε στρατιωτική εμπλοκή θα έβλεπε αυτές τις χώρες να παρασύρονται στον κλιμακούμενο και μη νόμιμο πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Ήδη, πέρα από το οικονομικό κόστος του πολέμου, χάνονται ανθρώπινες ζωές, κυρίως αμάχων, τόσο στο Ιράν όσο και στον Λίβανο.

Τα δυτικά κράτη, παρ’ όλα αυτά προσπαθούν να βρουν μια λύση, πριν οι επιπτώσεις της κρίσης στην παγκόσμια οικονομία επιδεινωθούν.

Ειδήσεις Σήμερα: