Στα γραφεία του Πράσινου Ταμείου, δεν πραγματοποιήθηκε απλώς μια τυπική συνάντηση εργασίας. Ήταν μια συνάντηση με βάρος ιστορίας και με την αγωνία ενός ολόκληρου νησιού να αιωρείται σιωπηλά πάνω από το τραπέζι των συζητήσεων.

Ο Δήμαρχος  Χάλκης Άγγελος Φραγκάκης συναντήθηκε με τον Πρόεδρο του Πράσινου Ταμείου, Ιωάννη Ανδρουλάκη, με έναν ξεκάθαρο αλλά βαθιά ανθρώπινο στόχο: να κρατήσει ζωντανή τη Χάλκη. Να δώσει ξανά φως και ανάσα στο παλιό Χωριό, τον ιστορικό οικισμό που στέκει σιωπηλός πάνω στο νησί, κουβαλώντας μνήμες, ζωές και ιστορίες που κινδυνεύουν να χαθούν.

Η συζήτηση για τη δυνατότητα χρηματοδότησης της επανακατοίκησης του παλιού οικισμού δεν ήταν μια απλή τεχνική διαδικασία. Ήταν η συνέχεια μιας προσπάθειας που για τη δημοτική αρχή αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα. Γιατί για τη Χάλκη, η επανακατοίκηση του Χωριού δεν είναι ένα ακόμη έργο· είναι όρος επιβίωσης.

Σε ένα νησί μικρό, με περιορισμένο πληθυσμό(σχεδόν 250 μόνιμοι κάτοικοι) και διαρκείς προκλήσεις, η δημογραφική βιωσιμότητα δεν είναι θεωρητική έννοια. Είναι καθημερινή αγωνία. Είναι τα άδεια σπίτια που κλείνουν, τα σχολεία που κινδυνεύουν να σιγήσουν, οι νέοι που φεύγουν αναζητώντας ευκαιρίες αλλού. Και ο Δήμαρχος γνωρίζει καλά πως αν το Χωριό ξαναζωντανέψει, μπορεί να γίνει ξανά πυρήνας ζωής, δημιουργίας και ελπίδας.

Στο τραπέζι τέθηκαν τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία, οι δυνατότητες ένταξης του έργου σε «πράσινα προγράμματα», η αξιοποίηση καινοτόμων και περιβαλλοντικά φιλικών παρεμβάσεων. Η προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς συνδέεται άρρηκτα με ένα νέο μοντέλο ήπιας και βιώσιμης ανάπτυξης – ένα μοντέλο που δεν αλλοιώνει τον χαρακτήρα του τόπου, αλλά τον αναδεικνύει.

Το κλίμα της συνάντησης χαρακτηρίστηκε θετικό και παραγωγικό. Πίσω όμως από τις τεχνικές αναφορές και τις θεσμικές διατυπώσεις, υπήρχε κάτι βαθύτερο: η κοινή κατανόηση ότι η Χάλκη δεν ζητά απλώς χρηματοδότηση, αλλά μια ευκαιρία να σχεδιάσει το μέλλον της με όρους ανθεκτικότητας και σεβασμού στο περιβάλλον.

Ο χρόνος για τα μικρά νησιά δεν είναι ανεξάντλητος

Η δημοτική αρχή συνεχίζει με συνέπεια και τεκμηριωμένο σχεδιασμό. Όμως ο χρόνος για τα μικρά νησιά δεν είναι ανεξάντλητος. Κάθε χειμώνας είναι πιο δύσκολος, κάθε καλοκαίρι πιο απαιτητικό. Η επανακατοίκηση του Χωριού μπορεί να μετατρέψει έναν ιστορικό οικισμό από μνημείο εγκατάλειψης σε ζωντανό κύτταρο κοινωνικής συνοχής και βιώσιμης ανάπτυξης.

Ο Δήμος Χάλκης παραμένει προσηλωμένος σε έργα που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του νησιού και στηρίζουν τους μόνιμους κατοίκους του. Γιατί για τον Δήμαρχο –και για κάθε Χαλκίτη– το στοίχημα δεν είναι απλώς ένα έργο. Είναι να παραμείνει το νησί ζωντανό. Να ακούγονται παιδικές φωνές στα σοκάκια του Χωριού. Να ανάψουν ξανά φώτα στα παλιά σπίτια. Να μην σβήσει η Χάλκη από τον χάρτη της ζωής, αλλά να ξαναγίνει σημείο αναφοράς ελπίδας στο Αιγαίο.

Δήμαρχος Χάλκης αποκλειστικά στο in:«Θέλουμε να φέρουμε ζωή στην περιοχή, να την αναγεννήσουμε»

Στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν οι κάτοικοι της Χάλκη ανακάλυψαν τη σπογγαλιεία, το νησί άλλαξε πορεία. Η άνθιση του εμπορίου –με τα σφουγγάρια της Χάλκης να γίνονται ισχυρό εξαγώγιμο προϊόν– οδήγησε σταδιακά τη ζωή από το ορεινό Χωριό στο παραλιακό μέτωπο. Οι άνθρωποι άφησαν πίσω τους τη γεωργία και τα σπίτια τους στο παλιό οικισμό άρχισαν σιγά-σιγά να σιωπούν.

Οι τελευταίοι κάτοικοι έφυγαν τη δεκαετία του 1970. Σήμερα, στο Χωριό σώζονται 287 οικήματα και καταλύματα – πέτρινα κελύφη μιας άλλης εποχής, που περιμένουν ξανά φωνές και φως.

Με αφορμή τη συνάντησή του στο Πράσινο Ταμείο, ο Δήμαρχος Άγγελος Φραγκάκης περιέγραψε με σαφήνεια αλλά και συγκίνηση το όραμα της δημοτικής αρχής:

«Όπως συμβαίνει σε πολλές περιοχές της χώρας μας αλλά και της Ευρώπης, μικρά νησιά και ηπειρωτικές περιοχές ερημώνουν. Εμείς, οι δήμαρχοι των μικρών νησιών, έχουμε χρέος να πείσουμε τον κόσμο να μείνει στον τόπο του, αλλά και να προσελκύσουμε νέους κατοίκους».

Ο Δήμαρχος ξεκαθάρισε ότι ο στόχος δεν είναι η εποχική ανάπτυξη, αλλά η μόνιμη εγκατάσταση: «Θέλουμε μόνιμους κατοίκους, δώδεκα μήνες τον χρόνο. Θέλουμε νέους ανθρώπους να έρθουν να ζήσουν στο Χωριό, να το κάνουν ξανά γειτονιά, κοινότητα, ζωντανό κύτταρο».

Όπως εξήγησε, η προσπάθεια βρίσκεται ακόμη στην αρχή και απαιτεί συντονισμένες ενέργειες. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς είναι σύνθετο: οικήματα ανήκουν στην Εκκλησία, σε ιδιώτες, στην Εφορεία Αρχαιοτήτων, ενώ 107 ανήκουν στον Δήμο Χάλκης. Παράλληλα, δεν αρκεί μόνο η αναπαλαίωση των κατοικιών. Χρειάζονται εξειδικευμένες μελέτες για τις χρήσεις γης, ολοκληρωμένος σχεδιασμός και σύγχρονα δίκτυα υποδομών. Και όλα αυτά σε στενή συνεργασία με το αρμόδιο Υπουργείο Πολιτισμού, καθώς ο οικισμός αποτελεί αρχαιολογικό χώρο.

«Θέλουμε να φέρουμε ζωή στην περιοχή, να την αναγεννήσουμε. Να μην είναι ένα μνημείο εγκατάλειψης, αλλά ένα παράδειγμα βιώσιμης επανεκκίνησης», τόνισε. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην επίσκεψη του Προέδρου του Πράσινου Ταμείου, Ιωάννης Ανδρουλάκης, στον χώρο του παλιού οικισμού: «Όταν επισκέφθηκε το Χωριό, μου είπε κάτι που με συγκλόνισε: “Εδώ σου μιλάνε οι ίδιες οι πέτρες”. Και πράγματι, είναι ένας τόπος με ιδιαίτερη αύρα».

Κλείνοντας, ο Δήμαρχος υπογράμμισε πως η πορεία θα είναι σταδιακή και θεσμικά οργανωμένη.

Είναι μια πρόκληση, που δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση κτιρίων, αλλά την επαναφορά της ίδιας της ζωής σε έναν τόπο που κάποτε έσφυζε από ανθρώπινη παρουσία – και που σήμερα περιμένει τη δεύτερη ευκαιρία του. Ένα έργο πιλότος για όλη την Ευρώπη, εφόσον το όραμα της Δημοτικής Αρχής γίνει κοινό όραμα όλων.

Ειδήσεις Σήμερα: