«Η Lila De Nobili ανήκε στο βασίλειο που ζουν τα ξωτικά. Όλα τα έντυνε με μαγεία. Με τη μοναδική της χάρη γινόταν η ιδανική φίλη για τους ποιητές και τα παιδιά» έγραψε η Le Figaro.

Πενήντα πέντε έργα αυτής ακριβώς της ανείπωτης χάρης έχει την τύχη να απολαύσει το κοινό στην έκθεση Lila De Nobili, Υλικά Ονείρων, με τη διοργάνωση και υποστήριξη τού Ιδρύματος «Η άλλη Αρκαδία» στον χώρο του, στην Φωκίωνος Νέγρη 16.

Παρίσι,1946.

Μάγισσα σκηνικών και κοστουμιών, ζωγράφος και εικονογράφος, κορυφαία του ζωγραφιστού καμβά, που θα έστηνε παραστάσεις στις μεγαλύτερες σκηνές και θα έντυνε ήρωες αθάνατων έργων, η Lila De Nobili δούλεψε στον κόσμο του μεγάλου θεάματος και συνεργάσθηκε με κάποιους από τους πιο εμπνευσμένους δημιουργούς του 20ου αιώνα σε θεάματα που σημάδεψαν το θέατρο, την όπερα και τον χορό. Για είκοσι χρόνια αφιερώθηκε στην σκηνογραφία και την ενδυματολογία, ύστερα μόνο στη ζωγραφική.

Η μακέτα για το μονόπρακτο έργο του Ζαν Κοκτώ, Ο ωραίος αδιάφορος, με την Εντίθ Πιάφ (γράφτηκε γι’ αυτήν). Η γυναίκα (Εντίθ Πιαφ) όρθια στον τοίχο, στο δωμάτιο ξενοδοχείου όπου εκτυλίσσεται η δράση κι ο άντρας (Jacques Pills) αμίλητος στο κρεβάτι. Σκηνοθεσία: Ρεϋμόν Ρουλώ, Παρίσι, Θέατρο Marigny. Ακουαρέλα και γκουάς σε χαρτί , 43 x 31,5 εκ. Φωτογραφία: Οδυσσέας Βαχαρίδης

Πρώτα απ’ όλα, στην πρώτη ιδιότητα θέλει να επικεντρωθεί το νόημα της έκθεσης, η οποία πραγματοποιείται για πρώτη φορά όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η βαρύτητά της είναι σημαίνουσα καθώς παρουσιάζονται μοναδικά έργα από δώδεκα θεατρικές και οπερετικές παραστάσεις που δόθηκαν στις διεθνείς σκηνές. Μακέτες και κοστούμια δημιουργιών ιστορικών. Ας σημειωθεί ότι η De Nobili υπήρξε και εξαίρετη σχεδιάστρια μόδας στην Vogue.

Η μακέτα της Δ΄ Πράξης από την Κάρμεν του Ζωρζ Μπιζέ σε σκηνοθεσία: Ρεϋμόν Ρουλώ. Παρίσι, Οπερά Γκαρνιέ 1959. Πλατεία στη Σεβίλλη και η είσοδος μιας αρένας, γκουάς σε χαρτί, 17 x 26,3 cm Φωτογραφία: Οδυσσέας Βαχαρίδης

Η Maria Callas, η Édith Piaf, ο Jean Cocteau, ο Luchino Visconti, ο Peter Hall, ο Franco Zeffirelli, ο Laurence Olivier και η Ingrid Bergman, η Audrey Hepburn, πέρασαν μέσα από τις διαθλάσεις του φωτός και τις λάμψεις των χρωμάτων για να εμφανιστούν στο Teatro Alla Scala στο Μιλάνο, στην Παρισινή Όπερα και στο Covent Garden του Λονδίνου. Ο Shakespeare, ο Verdi, ο Tennessee Williams, πλάστηκαν σκηνογραφικά από τις ζωγραφικές πινελιές της σε τοπία χρυσά, σύθαμπα, φωτεινά.

Στην Comédie-Française το 1960 με τον σκηνοθέτη Raymond Rouleau.

«Δεν είναι ανθρώπινο χέρι, είναι σαν πεταλούδα… η σκόνη της πεταλούδας που έπεσε στο χαρτί», έγραφε για την ομότεχνή του ο θρυλικός Piero Tosi.

Ο Ερρίκος Σοφράς, ερευνητής ακάματος σε ένα έργο ζωής, είναι η ψυχή τής έκθεσης. Ο συλλέκτης μισής εκατοντάδας ονείρων, μέσα στα οποία μπαίνεις και μαγεύεσαι, μαζί με τα στοιχεία για την προσωπικότητα αυτής της σιωπηλής, ακριβοθώρητης γυναίκας, η οποία παρά τα φώτα και τη λάμψη του θεάματος, έμεινε στη μισοφωτισμένη παριζιάνικη οικία της μέχρι το τέλος. Δύο αλησμόνητες συναντήσεις γεμάτες ευγένεια και γενναιοδωρία είχε μαζί της ο Σοφράς. Τη δεύτερη το 2000, έναν χρόνο πριν πεθάνει. Από βιβλιοθήκες μέχρι δημοπρατήρια, από προγράμματα θεάτρου έως δυσεύρετες εκδόσεις και μέσα από τα λευκώματα της Vogue, αναζήτησε και βρήκε κοστούμια και σχέδια.

Αυτό το ονειρικό, το οραματικό της βλέμμα, σε ακολουθεί παντού στο υπόγειο της «άλλης Αρκαδίας», μη μπορώντας να στρέψεις γρήγορα το δικό σου από το προσωπικό της ζωγραφισμένο παραβάν που δεσπόζει στο χώρο.

Ο «Ωραίος αδιάφορος» του Cocteau, o «Συρανό Ντε Μπερζεράκ» του Rostand, η «Τραβιάτα» και ο «Φάλσταφ» του Verdi, ο «Κυμβελίνος» και η «Δωδέκατη ώρα» του Shakespeare, η «Κάρμεν» του Bizet, η «Μανόν Λεσκώ» του Puccini (συγκινητική η εικόνα, όταν σκέπτεσαι ότι ο κορυφαίος του Κινηματογράφου Luchino Visconti διήυθυνε την τελευταία οπερετική του παράσταση στο Teatro Nuovo του Σπολέτο, καθισμένος στο αναπηρικό αμαξίδιο χτυπημένος από εγκεφαλικό), παρελαύνουν μαζί με άλλα έργα.

Όπως σημειώνεται στον πολύ όμορφο κατάλογο με τις εικόνες όλων των εκθεμάτων, συνοδευόμενες από προσωπικές φωτογραφίες της De Nobili και σημειώματα για τη ζωή και το έργο της, ο Ερρίκος Σοφράς είχε προτείνει στον αείμνηστο Άγγελο Δεληβοριά, διευθυντή του Μουσείου Μπενάκη, να γίνει μια τιμητική έκθεση με το υλικό που υπήρχε στην Αθήνα. Έναν χρόνο μετά τον θάνατό της, το καλοκαίρι του 2002, εγκαινιάσθηκε η διπλή Έκθεση «Lila De Nobili – Γιάννης Τσαρούχης, μια συνάντηση».

Ρουί Μπλας, 1959, Θεατρικό έργο του Βικτώρ Ουγκό σε πέντε πράξεις, Σκηνοθεσία: Ρεϋμόν Ρουλώ, Παρίσι, Κομεντί Φρανσαίζ. Η Κλωντ Γουίντερ ως Μαρία του Νόιμπουργκ, Βασίλισσα της Ισπανίας, Γκουάς σε χαρτί, 34,3 x 25,8 εκ. Φωτογραφία: Οδυσσέας Βαχαρίδης

Η σημερινή, που κλείνει τον κύκλο της στις 7 Φεβρουαρίου, είναι αφιερωμένη εξ ολοκλήρου στην σπουδαία δημιουργό ζωγραφιστών σκηνικών και κοστουμιών, ζωγράφο και εικονογράφο.

* O Ερρίκος Σοφράς είναι μεταφραστής ιδιαίτερα απαιτητικών έργων, τα οποία απετέλεσαν σκοπό ζωής γι’ αυτόν. Έχει αποδώσει στα Ελληνικά ποιήματα της Emily Dickinson, του Charles Baudelaire, του Wystan Auden, του Sandro Penna και τα «Σονέτα» του Shakespeare.

Ειδήσεις Σήμερα: