Βαθαίνει το ρήγμα μεταξύ Αχμαντινετζάντ και μεταρρυθμιστών

53

Αγεφύρωτο δείχνει πλέον το χάσμα μεταξύ του προέδρου του Ιράν και των μεταρρυθμιστών. Στο πλευρό του Μουσαβί τάσσονται και ανώτατοι θρησκευτικοί ηγέτες που αντιτάσσονται στη θέση του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ υπέρ του Μ.Αχμαντινετζάντ. Η Τεχεράνη στρέφει τώρα τα «βέλη» της και προς τη Δύση, που καταδικάζει τη βία. Στο κλίμα αυτό, συνεχίζονται οι ταραχές στο Ιράν, ενώ διαδηλώσεις πραγματοποιούνται σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Νέα επεισόδια στην Τεχεράνη

Αργά την Κυριακή σημειώθηκε εκ νέου ένταση στην Τεχεράνη, αν και σύμφωνα με το κρατικό ραδιόφωνο όλα κύλησαν ήρεμα. Οι υποστηρικτές του μεταρρυθμιστή Μιρ Χοσεΐν Μουσαβί ανέβηκαν στις ταράτσες των κτιρίων των βόρειων συνοικιών της Τεχεράνης για να δηλώσουν την ανυπακοή τους στο καθεστώς. Ανάλογες τακτικές είχαν χρησιμοποιηθεί κατά την ισλαμική επανάσταση το 1979.

Από αυτήν την πλευρά της πρωτεύουσας ακούστηκαν πυρά, ενώ οι δυνάμεις ασφαλείας βρίσκονταν ακροβολισμένες σε κάθε γωνιά της πόλης. Αγνωστο είναι εάν υπάρχουν θύματα ή τραυματίες. Η Ιταλία ανακοίνωσε ότι ανοίγει την πρεσβεία της στην Τεχεράνη για να προσφέρει τις πρώτες βοήθειες σε όποιον το χρειάζεται και κάλεσε τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ να πράξουν ανάλογα.

Εν τω μεταξύ, σοκ έχει προκαλέσει βίντεο που έχει δημοσιοποιηθεί μέσω του Youtube και στο οποίο καταγράφεται η δολοφονία μιας έφηβης διαδηλώτριας από δυνάμεις ασφαλείας του Ιράν. Υπενθυμίζεται ότι έχει απαγορευθεί η δημοσιογραφική κάλυψη των γεγονότων, με τουλάχιστον 24 δημοσιογράφους να έχουν συλληφθεί και να έχει ανακοινωθεί η απέλαση του ανταποκριτή του BBC.

Νωρίτερα, από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης είχε γίνει γνωστό ότι 10 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί, περισσότεροι από 100 έχουν τραυματισθεί και περίπου 500 έχουν συλληφθει κατά τα επεισόδια του Σαββάτου. Υπολογίζεται ότι από την έναρξη των κινητοποιήσεων έχουν χάσει τη ζωή τους συνολικά 19 άνθρωποι. Οι αρχές αναφέρονται στους διαδηλωτές ως «τρομοκράτες» και «στασιαστές», κάτι που αποτελεί ένδειξη για σκληρότερη αντιμετώπισή τους.

Κάλεσμα Μουσαβί για νέες διαδηλώσεις

Την ίδια ώρα, ο ηγέτης των μεταρρυθμιστών Μιρ Χοσεΐν Μουσαβί καλεί τους υποστηρικτές του να συνεχίσουν τις διαδηλώσεις, σε μια ευθεία πρόκληση προς την ηγεσία της χώρας. Ο Μουσαβί υπογράμμισε ότι αποτελεί δικαίωμα η διαδήλωση κατά του ψεύδους και της νοθείας στις εκλογές.

Σε μήνυμά του, μέσω Διαδικτύου, ζήτησε από τους υποστηρικτές του να επιδεικνύουν αυτοσυγκράτηση στις διαδηλώσεις, ενώ δήλωσε ότι αναμένει και από «τις ένοπλες δυνάμεις να αποφύγουν τα μη αναστρέψιμα πλήγματα».

Ο Μουσαβί έχει προειδοποιήσει την ηγεσία της χώρας ότι οι θάνατοι και οι συλλήψεις θα δημιουργήσουν ρήγμα μεταξύ της κοινωνίας και των ένοπλων δυνάμεων της χώρας.

Παράλληλα, στο μήνυμά του αποκάλεσε «αδέλφια» και «προστάτες του καθεστώτος και της επανάστασής μας» το στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας, κάτι που πιθανότατα πρόκειται για μια προσπάθεια εξασφάλισης της υποστήριξης των αγιατολάχ. Η αυξανόμενη στήριξη που έχει ο Μουσαβί από θρησκευτικούς ηγέτες του Ιράν αποτελεί το σημαντικότερο σύμμαχο στον αγώνα του κατά του Αχμαντινετζάντ.

Διχασμένοι οι θρησκευτικοί ηγέτες

Οι διαδηλώσεις του Σαββάτου είχαν ως αφορμή την τοποθέτηση του ανώτατου πνευματικού ηγέτη του Ιράν αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, υπέρ του Μ.Αχμαντινετζάντ, θέση η οποία προκάλεσε ρήγμα και μεταξύ των θρησκευτικών ηγετών της χώρας.

Στο ήδη τεταμένο κλίμα συνέβαλε η σύλληψη, την Κυριακή, της κόρης και άλλων συγγενών του μεταρρυθμιστή πρώην προέδρου της χώρας Ακμπάρ Χασεμί Ραφσατζανί. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι συγγενείς του Ραφσατζανί αφέθηκαν ελεύθεροι μετά από λίγες ώρες.

Ο 75χρονος αγιατολάχ είναι επικεφαλής της Επιτροπής Σοφών που έχει τη δυνατότητα να καθαιρέσει τον ανώτατο πνευματικό ηγέτη του Ιράν, ενώ προεδρεύει και επιτροπής αρμόδιας για την επίλυση διαφορών μεταξύ του κοινοβουλίου και της Επιτροπής των Φρουρών.

Ο ίδιος ο Ραφσατζανί παραμένει σιωπηλός όσον αφορά στα γεγονότα, ενώ την Παρασκευή δεν παραβρέθηκε στην ομιλία του Χαμενεΐ, κάτι που αφήνει υπόνοιες πως παρασκηνιακά υποστηρίζει τον Μουσαβί.

Παράληλλα, ο μέγας αγιατολάχ Χοσεΐν Αλί Μονταζερί, εκ των αρχιτεκτόνων της ισλαμικής επανάστασης που επί χρόνια τελεί υπό κατ οίκον περιορισμό, τάχθηκε στο πλευρό των μεταρρυθμιστών, τονίζοντας ότι η αντιπαράθεση με τη διεκδίκηση των πολιτών είναι κάτι που θρησκευτικά απαγορεύεται.

Ο πλέον υψηλόβαθμος θρησκευτικός ηγέτης που αντιτίθεται στην ηγεσία της χώρας κάλεσε τους πολίτες σε τριήμερο πένθος για τους νεκρούς.

Εξ άλλου και ο μετριοπαθής πρώην πρόεδρος Μοχάμαντ Χαταμί προειδοποίησε, δε, ότι η απαγόρευση της έκφρασης των αιτημάτων των πολιτών, μέσω πολιτικών οδών, θα έχει επικίνδυνα αποτελέσματα.

Σε νέα κόντρα Αχμαντινετζάντ και Δύση

Αναβαθμίζοντας την ρητορική του εναντίον της Δύσης, με αφορμή καταδικαστικές δηλώσεις ηγετών για τη βία εναντίον των διαδηλωτών, ο Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ ζήτησε από τις ΗΠΑ, τη Βρετανία, τη Γαλλία και τη Γερμανία να μην επεμβαίνουν στα εσωτερικά του Ιράν.

Παράλληλα, η ιρανική κυβέρνηση προχώρησε σε διάβημα διαμαρτυρίας στους πρεσβευτές των χωρών – μελών της ΕΕ, όπως ανακοίνωσε η τσέχικη προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΕΕ πρόκειται να απαντήσει στο διάβημα τη Δευτέρα.

Η Βρετανία, διά στόματος Ντέιβιντ Μίλιμπαντ, απέρριψε την κατηγορία που εκτόξευσε ο Μ.Αχμαντινετζάντ. Ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι η Βρετανία τάσσεται κατηγορηματικά υπέρ του δικαιώματος του ιρανικού λαού να αποφασίζει για την κυβέρνησή του.

Σε ανακοίνωσή της, η καγκελάριος της Γερμανίας Ανγκελα Μέρκελ κάλεσε την ηγεσία του Ιράν να επιτρέψει τη διεξαγωγή ειρηνικών διαδηλώσεων και να προχωρήσει στην επανακαταμέτρηση των ψήφων.

«Αδικαιολόγητη» χαρακτήρισε τη στάση της Τεχεράνης απέναντι στην εύλογη επιθυμία μεγάλου τμήματος του ιρανικού λαού για την αλήθεια μετά την επανεκλογή Αχμαντινετζάντ ο Γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί. Παράλληλα, χαρακτήρισε «κτηνώδη» την αντιμετώπιση των διαδηλωτών.

Οι ισορροπίες του Μπαράκ Ομπάμα

Να τηρήσει τις ισορροπίες στο ζήτημα του Ιράν επιχειρεί τις τελευταίες ημέρες ο Αμερικανός πρόεδρος. Ο Μπαράκ Ομπάμα δέχεται ασφυκτικές πιέσεις και κριτική κυρίως από τους Ρεπουμπλικάνους, που χαρακτηρίζουν άτολμη τη στάση του απέναντι στον Μ.Αχμαντινετζάντ και τα γεγονότα στο Ιράν.

Ο Ομπάμα, που αντιτίθεται στην τακτική των παρεμβάσεων σε εσωτερικές υποθέσεις άλλων χωρών, έχει κάνει προσεκτικές δηλώσεις για το ζήτημα, αναφερόμενος στα ανθρώπινα δικαιώματα των διαδηλωτών.

Την Κυριακή ο Μπαράκ Ομπάμα απέφυγε να κάνει νέες δηλώσεις, ωστόσο στενός συνεργάτης του ανέφερε ότι είχε συνάντηση 30 λεπτών με συμβούλους του για θέματα εξωτερικής πολιτικής, προκειμένου να ενημερωθεί για τις εξελίξεις στο Ιράν. «Κατά τη συνάντηση, ο πρόεδρος επανέλαβε τις ανησυχίες του για τις βίαιες και άδικες ενέργειες κατά του ιρανικού λαού» σημείωσε ο συνεργάτης του Ομπάμα.

Η «διαρροή» αυτή σημειώθηκε την ώρα που σε τηλεοπτικές συνεντεύξεις τους εκπρόσωποι του Ρεπουμπλικανικού κόμματος ζητούσαν περισσότερη δράση από τον Αμερικανό πρόεδρο και ενώ πραγματοποιούνταν διαδηλώσεις υπέρ των Ιρανών αντιφρονούντων στη Νέα Υόρκη. Ανάλογες κινητοποιήσεις σημειώθηκαν και σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,Associated Press