Daft [SACD] – Κριτική

«Οι μουσικοί ήχοι των οργάνων της ορχήστρας έχουν πολύ περιορισμένη ποικιλία ηχοχρωμάτων.[…] Πρέπει να κατακτήσουμε τo άπειρο πλήθος των ήχων των θορύβων.[…] Ας περιπλανηθούμε στους δρόμους μιας μεγάλης σύγχρονης πόλης έχοντας σε μεγαλύτερη εγρήγορση τα αφτιά μας παρά τα μάτια μας και ας απολαύσουμε τη διάκριση μεταξύ των ήχων του νερού, του αέρα, του αερίου στους μεταλλικούς σωλήνες, του μαρσαρίσματος των μηχανών.[…] Προτείνω τη σύνθεση κομματιών βασισμένων εξ ολοκλήρου στη χρήση περιβαλλοντικών πηγών ήχου και αποζητώ μια μουσική που θα έχει κάποια σχέση με τους ήχους και τους ρυθμούς των μηχανών και των εργοστασίων, μια ‘τέχνη των θορύβων’, η οποία πρέπει να είναι τραχιά, δυναμική και να αποδίδει έντονα το χρώμα της σύγχρονης ζωής».
Το μανιφέστο «Η τέχνη των θορύβων» (Art of Noises) του ιταλού φουτουριστή Luigi Russolo εκδόθηκε το 1913 και αποτέλεσε αφενός το πιο καταλυτικό θεωρητικό θεμέλιο για την ρήξη με το παρελθόν και την ανάπτυξη της ηλεκτρονικής και της «συγκεκριμένης μουσικής» (music concrete), και αφετέρου μια μόνιμη πηγή έμπνευσης και ένα διαχρονικό σημείο αναφοράς για όλους σχεδόν τους κατοπινούς ανήσυχους καλλιτέχνες. 70 χρόνια μετά, η άσβεστη φλόγα των ιδεών του Russolo μεταλαμπαδεύτηκε στο πειραματικό σχήμα των Art Of Noise που τάραξε τα λιμνάζοντα μουσικά νερά των αρχών της δεκαετίας του ’80 με τα εμπνευσμένα, τολμηρά και νευρώδη ηχητικά του κολλάζ. Πολύ πριν ξεκινήσουν τις avant-garde περιπλανήσεις τους στους δρόμους του Debussy, των Kraftwerk, της funk και της ιταλικής disco, οι Trevor Horn, Anne Dudley, Gary Langan και Jonathan J.J. Jeczalik είχαν ήδη αναστατώσει τη μουσική σκηνή με τις τολμηρές ενορχηστρώσεις και παραγωγές που έκαναν για λογαριασμό συγκροτημάτων όπως οι Frankie Goes To Hollywood (Relax), ABC (Lexicon of Love) και Yes (90125). Την άνοιξη του 1983 υπέγραψαν συμβόλαιο ως αυτόνομο σχήμα με την εταιρεία Zang Tuum Tumb (ο ήχος των κανονιοβολισμών κατά τον Russolo) του Horn και τον Αύγουστο έκαναν τη παρθενική δισκογραφική τους εμφάνιση με το EP «Into Battle with the Art of Noise». Έπειτα από ένα χρόνο κυκλοφόρησαν τον πρώτο ολοκληρωμένο τους δίσκο, το «(Who’s Afraid Of?) The Art Of Noise!», ένα έργο ορόσημο που καθόρισε σε πολύ μεγάλο βαθμό τον ήχο των δεκαετιών του ’80 και του ’90 με τα μεταμοντέρνα ηχητικά του τοπία, τη εκτεταμένη χρήση τεχνικών μοντάζ, τους βιομηχανικούς ρυθμούς και τα πρωτότυπα ηχοχρώματά του που αντιγράφτηκαν κατά κόρον.
Το «Daft» που βγήκε αρχικά το 1987 και σήμερα επανεμφανίζεται ραφιναρισμένο σε μια έκδοση υβριδικού SACD με στερεοφωνικό και πολυκάναλο ήχο 5.1, συγκεντρώνει όλο το υλικό των δύο προαναφερθέντων δίσκων, καθώς και δύο διασκευές του «Moments In Love» που είχαν εμφανιστεί στο ομώνυμο 12ιντσο του 1985. Εδώ θα βρούμε τη μεγάλη τους επιτυχία «Close (Τo Τhe Edit)» με την φανταστική ρυθμική εισαγωγή που δημιουργήθηκε από το μοντάζ διαφόρων ήχων μιας μηχανής αυτοκινήτου που παίρνει μπρος, αλλά και τα καταπληκτικά «A Time For Fear (Who’s Afraid)», «Beat Box (Diversion 1)» και «Moments In Love» που περικλείουν όλη την μουσικό-ηχητική πρόταση των Art of Noise: μια σύγχρονη, πιο έντεχνη και αναμφίβολα πιο ευέλικτη εκδοχή των Kraftwerk, επεξεργασμένη με τις πλέον μοντέρνες τεχνικές των στούντιο και μπολιασμένη με επιρροές από το ύφος της σύγχρονης κλασικής μουσικής και τη φιλοσοφία της music concrete. Με μια αψεγάδιαστη παραγωγή, έναν κρυστάλλινο και γεμάτο ήχο που έχει ευεργετηθεί τα μέγιστα από την υπερυψηλή ανάλυση του DSD, μια πολυκάναλη μείξη που κατά στιγμές εντυπωσιάζει με τη πλούσια και εξόχως ρυθμική εκμετάλλευση του χώρου, και δεκαπέντε υπέροχες συνθέσεις που συναγωνίζονται για τη προσοχή μας, το Daft αποτελεί τη μακράν καλύτερη εισαγωγή μας τόσο στον πρωτοποριακό ήχο των Art of Noise όσο και γενικότερα στο χώρο της electro-pop.