Τετάρτη 08 Απριλίου 2026
weather-icon 21o
Τριάντα τρία χρόνια την Παρασκευή από το πραξικόπημα των συνταγματαρχών

Τριάντα τρία χρόνια την Παρασκευή από το πραξικόπημα των συνταγματαρχών

Το ξημέρωμα της 21ης Απριλίου 1967 δεν είχε το άρωμα της άνοιξης. Τα τεθωρακισμένα οχήματα που είχαν από νωρίς το πρωί βγάλει στους δρόμους της Αθήνας οι συνταγματάρχες Γεώργιος Παπαδόπουλος, Στυλιανός Παττακός και Νικόλαος Μακαρέζος δεν άφηναν πολλά περιθώρια ανοιξιάτικης αισιοδοξίας. Την ημέρα εκείνη ξεκινούσε για την Ελλάδα μια επταετία χωρίς Δημοκρατία, γεμάτη αιματοχυσίες και ανεπανόρθωτα πολιτικά λάθη.

55

Το ξημέρωμα της 21ης Απριλίου 1967 δεν είχε το άρωμα της άνοιξης. Τα τεθωρακισμένα οχήματα που είχαν από νωρίς το πρωί βγάλει στους δρόμους της Αθήνας οι συνταγματάρχες Γεώργιος Παπαδόπουλος, Στυλιανός Παττακός και Νικόλαος Μακαρέζος δεν άφηναν πολλά περιθώρια ανοιξιάτικης αισιοδοξίας. Την ημέρα εκείνη ξεκινούσε για την Ελλάδα μια επταετία χωρίς Δημοκρατία, γεμάτη αιματοχυσίες και ανεπανόρθωτα πολιτικά λάθη.

Το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967 αιφνιδίασε, αλλά δεν εξέπληξε. Οι δομές, οι μηχανισμοί και φυσικά οι άνθρωποι προϋπήρχαν και δρούσαν, άλλοτε παρασκηνιακά και άλλοτε φανερά. Πρόσχημα ήταν ο κομμουνιστικός κίνδυνος και οδηγός τους η εθνικοφροσύνη.


Στις αρχές της δεκαετίας του 60 οι ισορροπίες εντός κι εκτός Ελλάδας ήταν πολύ λεπτές. Ο Ψυχρός Πόλεμος βρισκόταν στην κορύφωσή του, και η Ελλάδα ανήκε στη σφαίρα επιρροής των ΗΠΑ.


Από τα αρχεία του Φόρεϊν Οφις προκύπτει ότι οι Βρετανοί διπλωμάτες στις εκθέσεις τους το 1961 και το 1962 έκαναν λόγο για ζυμώσεις στο χώρο των κομμάτων, και παρεμβάσεις από το εξωτερικό, που απέβλεπαν στην απομάκρυνση του πρωθυπουργού Κ.Καραμανλή.


Tα στοιχεία που έρχονται στο φως της δημοσιότητας έπειτα από δεκαετίες αποκαλύπτουν ότι τα νήματα των μυστικών υπηρεσιών, από τις οποίες έπαιρναν εντολές οι παρακρατικές οργανώσεις, κρατούσε η αμερικανική CΙΑ με την πλήρη ανοχή των Ανακτόρων.


Η ψυχρότητα που είχε δημιουργηθεί στις σχέσεις του Κ.Καραμανλή με τα Ανάκτορα λόγω των συνεχών παρεμβάσεων τους στον κρατικό μηχανισμό μετατράπηκε σε αγεφύρωτο χάσμα που οδήγησε το 1963 στην παραίτηση του Κ.Καραμανλή.


Η δράση του παρακρατικού μηχανισμού, που είχε φθείρει την εικόνα της ΕΡΕ, και η απήχηση του Ανένδοτου του Γεωργίου Παπανδρέου, είχαν αποτέλεσμα την επικράτηση της ΕΚ στις εκλογές της 6ης Νοεμβρίου του 1963 και της 16ης Φεβρουαρίου του 1964.


Οι αποστασίες, ωστόσο, οι αποχωρήσεις και οι αντιπαραθέσεις υπουργών και βουλευτών της EK είχαν ταλανίσει την κυβέρνηση. Tο οριστικό ρήγμα στις τάξεις της ΕΚ τον Ιούλιο του 1965, και η άρνηση του βασιλιά Κωνσταντίνου να υπογράψει το διάταγμα για την αντικατάσταση του υπουργού Εθνικής Αμυνας Πέτρου Γαρουφαλιά, αν ο διάδοχός του δεν απολάμβανε της απόλυτης εμπιστοσύνης της Αυλής, οδήγησαν το Γ.Παπανδρέου σε παραίτηση.


Οι κυβερνήσεις που προσπάθησε να σχηματίσει ο βασιλιάς από την ημέρα εκείνη και μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου του 1966 είχαν όλες άδοξο τέλος. Με εντολή του, και με τη σύμφωνη γνώμη της ΕΚ, στις 3 Απριλίου του 67 αναλαμβάνει την πρωθυπουργία ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος με την εντολή να διεξάγει βουλευτικές εκλογές στις 28 Μαΐου 1967.


Οι εκλογές αυτές δεν έγιναν ποτέ.


Η επταετία


Η νέα χουντική κυβέρνηση με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Κόλλια και υπουργό Εθνικής Αμυνας τον μέχρι εκείνη τη στιγμή αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Στρατού Γρηγόριο Σπαντιδάκη ορκίστηκε την ίδια κιόλας ημέρα του πραξικοπήματος.


Την ίδια ημέρα άρχισαν και οι συλλήψεις. Συνελήφθησαν όλοι οι πολιτικοί, με πρώτο πρώτο το Γεώργιο Παπανδρέου, αλλά και χιλιάδες απλοί πολίτες.


Τα επτά χρόνια που ακολούθησαν αποτελούν μία από τις μελανότερες σελίδες της πολιτικής ιστορίας του τόπου.


Η αρχή του τέλους για τη χούντα των συνταγματαρχών ήλθε το Νοέμβριο του 1973 με την εξέγερση των φοιτητών στο Πολυτεχνείο. Το δικτατορικό καθεστώς κατέρρευσε τελικά στις 23 Ιουλίου του 1974, αφού είχε ήδη προηγηθεί η τουρκική εισβολή στην Κύπρο.


Οι πρωταγωνιστές του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου δικάστηκαν το καλοκαίρι του 1975 από το Στρατοδικείο. Κρίθηκαν ένοχοι εσχάτης προδοσίας και καταδικάστηκαν σε θάνατο, ποινή που λίγο αργότερα μετατράπηκε σε ισόβια δεσμά.


Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

in.gr | Ταυτότητα

Διαχειριστής - Διευθυντής: Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

Διευθύντρια Σύνταξης: Αργυρώ Τσατσούλη

Ιδιοκτησία - Δικαιούχος domain name: ALTER EGO MEDIA A.E.

Νόμιμος Εκπρόσωπος: Ιωάννης Βρέντζος

Έδρα - Γραφεία: Λεωφόρος Συγγρού αρ 340, Καλλιθέα, ΤΚ 17673

ΑΦΜ: 800745939, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ηλεκτρονική διεύθυνση Επικοινωνίας: in@alteregomedia.org, Τηλ. Επικοινωνίας: 2107547007

ΜΗΤ Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442

Τετάρτη 08 Απριλίου 2026
Απόρρητο