Αργύρης Πανταζάρας: «Ψωμί ή τέχνη, το αισχρό δίλημμα ενός νέου ηθοποιού»

Σκηνοθετείτε την παράσταση «ΑΩ», που βασίζεται στον «Ακατονόμαστο» του Σάμιουελ Μπέκετ. Πώς και επιλέξατε αυτή τη χρονική στιγμή να σκηνοθετήσετε τη συγκεκριμένη παράσταση και πώς την προσεγγίζετε;
Το κείμενο του ακατονόμαστου συμμερίζεται τις ίδιες ανάγκες με τον άνθρωπο “αυτής της χρονικής στιγμής”. “Την έξαλλη ανάγκη να μιλήσει, την έξαλλη ανάγκη να σκεφτεί”, την ανάγκη του να μάθει ποιός είναι “στο τρελό αυτό όνειρο”. Όντας κι εγώ μέρος αυτής της “κρίσιμης” κατάστασης, μόνο ένας είναι ο τρόπος να προσεγγίσω την παράσταση: η “ανικανότητά μου να πάψω”. Ο μόνος τρόπος να βρώ μια λύση είναι να συνεχίζω να ψάχνω.

Ποιο είναι το βασικότερο μήνυμα που θέλετε να περάσετε στο κοινό;

Είναι αυτό που λέει ο ίδιος ο Μπέκετ, “όσο ακόμα υπάρχουν λόγια πρέπει να λέγονται”. Το ενστερνίζομαι απόλυτα. Ζούμε σε μια εποχή που δεν υπάρχει χώρος για σιωπή.

Ο ιδιαίτερος αυτός λόγος του Μπέκετ θα μεταφερθεί με κάποιον τρόπο και στην παράσταση;
Μοιάζει με ντελίριο αλλά στην πραγματικότητα είναι ακριβείς συλλογισμοί πάνω στο χρόνο, το χώρο και το εγώ. Πρόκειται για έναν ιδιαίτερα μουσικό λόγο. Μια συναυλία σκέψεων και εικόνων. Αυτή είναι η ατμόσφαιρα με την οποία θα θέλαμε ιδανικά να περιβάλλουμε το κοινό.

«Ο Ακατονόμαστος» είναι ένα μείγμα από υπαρξιακούς συλλογισμούς. Ποια είναι τα βασικότερα υπαρξιακά ζητήματα με τα οποία έρχεστε εσείς αντιμέτωπος;

Η θέση μου μέσα στον κόσμο, απέναντι στους “άλλους”, η αναζήτηση της αλήθειας. Η ανάγκη του “να συνεχίζεις” ακόμα κι όταν νιώθεις αδύναμος και καταβεβλημένος.

Όπως και ο Μπέκετ έτσι και εσείς είστε απαισιόδοξος για την ανθρώπινη φύση;

Διαβάζοντας τον και μιλώντας τον δεν ένιωσα ποτέ την απαισιοδοξία που εχει χρεωθεί ο Μπέκετ, αλλα βαθιά έγνοια για τον άνθρωπο…η αίσθηση της απαισιοδοξίας είναι το έναυσμα για δημιουργία με απόλυτη υπευθυνότητα..


Ο μονόλογος είναι από μόνος του ένα ρίσκο. Φοβάστε μήπως παρεισφρήσει στα χωράφια του ανιαρού;

Ανιαρό μπορεί να είναι κάτι και με 20 άτομα επί σκηνής. Ο φόβος έγκειται κυρίως στο να μην καταφέρει να γίνει σαφές στο κοινό το όραμα και το νόημα της παράστασης. Τώρα, αν θα είναι ανιαρό ή όχι, αφορά στο κατά πόσο ενδιαφέρει κάποιον, ο λόγος του Μπέκετ καθώς και ο μονόλογος ως θεατρικό είδος.

Μιλήστε μας για την εμπειρία σας από τη συνεργασία με τον Λευτέρη Βογιατζή…

Νόμιζα ότι το θέατρο θα ήταν μια προσωρινή περιπέτεια κι ότι κάποτε θα μου περνούσε. Μέσα από τα μάτια του είδα οτι η περιπέτεια τώρα αρχίζει. Μου αποκαλύφθηκε ότι η μελέτη και η έγνοια για τον κόσμο βρίσκει καταφύγιο στην τέχνη κι αυτό δεν τελειώνει όταν κατεβαίνεις από τη σκηνή αλλά σε ακολουθεί παντού. Σφυρίζει ακόμα στα αυτιά μου το μυστικό για την ανάσα που χρειάζεται η σκηνή ώστε να επιτρέπεις τους θεατές να βλέπουν μέσα από σένα κι όχι εσένα.

Τι έχετε αποκομίσει από τη συνεργασία σας με τον Γιάννη Χουβαρδά;

Δύο πολύ δυνατά όπλα, μέθοδο και ακρίβεια.

Με μερικές φράσεις πώς θα περιγράφατε τη μέχρι τώρα πορεία σας;

Κάνω ότι καταλαβαίνω κι ότι δεν καταλαβαίνω πάλι το κάνω.

Έχουν υπάρξει στιγμές που αισθανθήκατε ότι θα θέλετε να φύγετε στο εξωτερικό;

Ναι, για ταξίδι. Θα ήθελα να ταξιδεύω μέσα από τη δουλειά μου. Δηλαδή να έρχομαι σε διάλογο με διαφορετικές νοοτροπίες, γλώσσες κ πολιτισμούς.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο δίλημμα με το οποίο, κατά τη γνώμη σας, έρχεται αντιμέτωπος ένας νέος ηθοποιός;

Ψωμί ή τέχνη. Ένα αισχρό δίλημμα στο οποίο καλείται ο νέος ηθοποιός να επιλέξει ανάμεσα σε δύο στοιχεία εξίσου ζωτικής σημασίας.

Πιστεύετε ότι θέατρο αυτήν την περίοδο προβάλλει σε μεγαλύτερο βαθμό τη βία;

Ανέκαθεν το θέατρο αφουγκραζόταν την εποχή του. Ο τρόπος αλλάζει η προσέγγιση και η επικοινωνία του. Θεωρώ πως τώρα το θέατρο δεν προβάλει τη βία, αλλά τη βιώνει το ίδιο. Βία δεν είναι οι σκηνές βίας αλλά οι συνθήκες μέσα στις οποίες ζούμε. Η έλλειψη χρηματοδότησης στη τέχνη, η απαξίωση για τον πολιτισμό μας είναι μορφές βίας.

Ποια παράσταση θα θέλατε να σκηνοθετήσετε στο μέλλον;

Τον Οθέλλο.