Σκάνδαλο Έπσταϊν: Τα κενά στις έρευνες σε Βρετανία και ΗΠΑ

Έγγραφα αποκαλύπτουν ότι ο καταδικασμένος μαστροπός και παιδοβιαστής Τζέφρι Έπσταϊν συνέχιζε να στεγάζει και να μετακινεί γυναίκες στο Λονδίνο ακόμη και μετά σοβαρές καταγγελίες, χωρίς να ανοίξει πλήρης έρευνα, σύμφωνα με το BBC.

Ένα δίκτυο που λειτουργούσε κανονικά

Ακόμη και μετά τις καταγγελίες για trafficking και σεξουαλική εκμετάλλευση, ο Τζέφρι Έπσταϊν φαίνεται πως διατηρούσε ενεργό δίκτυο στο Λονδίνο. Έρευνα του BBC, βασισμένη σε εκατομμύρια σελίδες εγγράφων του αμερικανικού Υπουργείου Δικαιοσύνης, αποκαλύπτει ότι χρησιμοποιούσε διαμερίσματα στην εύπορη περιοχή Κένσινγκτον και Τσέλσι για να στεγάζει γυναίκες.

Τουλάχιστον τέσσερα ακίνητα εντοπίστηκαν μέσα από αποδείξεις, emails και τραπεζικά στοιχεία. Έξι γυναίκες που έμειναν εκεί έχουν έκτοτε καταγγείλει ότι υπήρξαν θύματα κακοποίησης. Οι περισσότερες προέρχονταν από τη Ρωσία, την Ανατολική Ευρώπη και άλλες χώρες και μεταφέρθηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο σε περίοδο που οι αρχές είχαν ήδη αποφασίσει να μην προχωρήσουν σε έρευνα για προηγούμενες καταγγελίες.

Φωτογραφία από τα αρχεία Έπσταϊν

Η καταγγελία που δεν οδήγησε σε έρευνα

Το 2015, η Βιρτζίνια Τζουφρέ κατήγγειλε ότι είχε πέσει θύμα διεθνούς trafficking και ότι είχε εξαναγκαστεί σε σεξουαλική επαφή στο Λονδίνο με τον πρώην πρίγκιπα Άντριου (Άντριου Μαουντμπάτεν-Γουίνδσορ), ο οποίος αρνείται κάθε κατηγορία.

Η Μητροπολιτική Αστυνομία δήλωσε ότι είχε ακολουθήσει «εύλογες γραμμές έρευνας», λαμβάνοντας πολλαπλές καταθέσεις από την Τζουφρέ και συνεργαζόμενη με αμερικανικές αρχές. Ωστόσο, η υπόθεση δεν προχώρησε.

Μέχρι τις αρχές του 2020, δεύτερη γυναίκα είχε επίσης καταγγείλει κακοποίηση από τον Έπσταϊν στο Ηνωμένο Βασίλειο, χωρίς να είναι σαφές αν εξετάστηκε η υπόθεση.

Φωτογραφία από τα αρχεία Έπσταϊν

Στρατολόγηση και πίεση προς τα θύματα

Τα αρχεία δείχνουν ότι ορισμένες γυναίκες πιέζονταν να στρατολογούν άλλες για το δίκτυο. Σε ένα περιστατικό, γυναίκα έστειλε φωτογραφίες «όμορφων» μοντέλων που είχε γνωρίσει στο Λονδίνο, με τον Έπσταϊν να εγκρίνει και εκείνη να δηλώνει ότι θα ελέγξει αν είναι «κατάλληλες».

Παράλληλα, οι συνθήκες διαμονής δεν ήταν πάντα όπως παρουσιάζονταν. Αν και τα διαμερίσματα βρίσκονταν σε ακριβές περιοχές, σε αρκετές περιπτώσεις οι γυναίκες κοιμούνταν σε καναπέδες, ενώ emails δείχνουν ότι ο Έπσταϊν αντιδρούσε επιθετικά όταν διαμαρτύρονταν.

Σε ένα μήνυμα, απείλησε ότι θα θεωρήσει το ενοίκιο «δάνειο» αν δεν εργάζονταν για εκείνον για έξι μήνες. Σε άλλο, χαρακτήρισε γυναίκα «αγενή» και με «αηδιαστική συμπεριφορά».

Φωτογραφία από τα αρχεία Έπσταϊν

«Ο ιδιοκτήτης που πληρώνει»

Λίγο πριν τη σύλληψή του, ο Έπσταϊν συνομιλούσε μέσω Skype με νεαρή Ρωσίδα που ζούσε σε ένα από τα διαμερίσματα. Όταν εκείνη ρώτησε ποιος είναι ο άνδρας σε μια φωτογραφία, εκείνος απάντησε ότι είναι ο «ιδιοκτήτης» της – διευκρινίζοντας ότι, σε αντίθεση με άλλους, εκείνος πληρώνει το ενοίκιο.

Η επικοινωνία αυτή δείχνει ότι παρέμενε σε στενή επαφή με τις γυναίκες, καλύπτοντας έξοδα για μαθήματα αγγλικών, έπιπλα, ακόμη και δίνοντας συμβουλές για βίζες.

Σε μία περίπτωση, γυναίκα είχε δική της κάρτα στον λογαριασμό του, με μηνιαίο όριο περίπου 2.000 δολάρια για έξοδα διαβίωσης.

Μετακινήσεις με Eurostar και πτήσεις

Ο Έπσταϊν χρησιμοποίησε συστηματικά το Eurostar για να μεταφέρει γυναίκες μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Γαλλίας. Από το 2011 έως το 2019, αγόρασε τουλάχιστον 53 εισιτήρια, πολλά εκ των οποίων μετά την καταγγελία του 2015.

Μόνο στους τελευταίους έξι μήνες πριν από τη σύλληψή του, καταγράφηκαν 10 μετακινήσεις, με μία γυναίκα να φτάνει στο Λονδίνο μόλις 16 ημέρες πριν τη σύλληψη.

Παράλληλα, έχουν εντοπιστεί περισσότερες από 120 πτήσεις που συνδέονται με τον ίδιο και το δίκτυό του προς και από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Φωτογραφία από τα αρχεία Έπσταϊν

Τι γνώριζαν οι αρχές

Έγγραφα δείχνουν ότι οι βρετανικές αρχές είχαν στη διάθεσή τους πληροφορίες για τη δράση του. Το 2020, η Εθνική Υπηρεσία Εγκλήματος διαβίβασε στο FBI στοιχεία για οικονομικές συναλλαγές, μεταξύ των οποίων πληρωμές ενοικίων για διαμερίσματα στο Τσέλσι.

Στο ίδιο υπόμνημα αναφέρονταν και καταγγελίες κατά της Κλερ Χέιζελ, κόμισσας του Άιβι, η οποία φέρεται να είχε ταξιδέψει πολλές φορές με τον Έπσταϊν και κατηγορήθηκε για κακοποίηση — κάτι που έρχεται σε αντίθεση με τον ισχυρισμό ότι δεν υπήρχαν καταγγελίες για πρόσωπα στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Ποιοι βρίσκονταν γύρω του

Η έρευνα εντόπισε και πρόσωπα που εργάζονταν για τον Έπσταϊν και τη Γκισλέιν Μάξγουελ στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπως οδηγό, βοηθό και μέλος του προσωπικού του, το οποίο διατηρούσε στενή επαφή μαζί του για χρόνια.

«Χαμένες ευκαιρίες» και ευθύνες

Η δικηγόρος ανθρωπίνων δικαιωμάτων Τέσα Γκρέγκορι δήλωσε ότι είναι «σοκαριστικό» που δεν ξεκίνησε έρευνα, τονίζοντας ότι το κράτος έχει υποχρέωση να διερευνά υποθέσεις trafficking.

Ο πρώην επικεφαλής κατά της σύγχρονης δουλείας, Κέβιν Χάιλαντ, ανέφερε ότι υπήρχαν σαφή στοιχεία που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε έρευνα, σημειώνοντας ότι οι αρχές θα μπορούσαν να εντοπίσουν το δίκτυο μέσω συναλλαγών, κρατήσεων και διαδικτυακών δεδομένων.

Φωτογραφία από τα αρχεία Έπσταϊν

Αιτήματα για δημόσια έρευνα

Θύματα ζητούν πλέον δημόσια έρευνα, υποστηρίζοντας ότι «πολλές γυναίκες μίλησαν» στις αρχές στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Όπως επισημαίνεται, μόνο μέσα από μια πλήρη διερεύνηση μπορεί να απαντηθεί το βασικό ερώτημα: πώς ένα τόσο εκτεταμένο δίκτυο λειτούργησε για χρόνια χωρίς ουσιαστική παρέμβαση.

Oι έρευνες στις ΗΠΑ

Την ίδια ώρα, νέα ερωτήματα εγείρονται και για το τι πραγματικά ερευνήθηκε στις ΗΠΑ. Σύμφωνα με το CNN, γυναίκες και ανήλικα κορίτσια που περιλαμβάνονται στα «αρχεία Έπσταϊν» καταγγέλλουν ότι βιάστηκαν, «δανείζονταν» σε φίλους του, λάμβαναν οδηγίες για σεξουαλικές πράξεις με άλλους άνδρες και υπέστησαν trafficking.

Ωστόσο, πέρα από τον ίδιο τον Τζέφρι Έπσταϊν, κανένας άλλος δεν καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης για trafficking στην υπόθεση — γεγονός που ενισχύει τις αμφιβολίες των θυμάτων για το εύρος της έρευνας.

Από την πλευρά της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για δίωξη άλλων προσώπων. «Δεν υπάρχει καμία αξιόπιστη πληροφορία. Αν υπήρχε, θα είχαμε κινηθεί άμεσα», αναφέρθηκε χαρακτηριστικά.

Παρά ταύτα, το CNN εντόπισε περισσότερες από δώδεκα περιπτώσεις στις οποίες θύματα είχαν καταθέσει στο FBI ότι ο Έπσταϊν διευκόλυνε σεξουαλικές επαφές με άλλους άνδρες από το δίκτυό του, το οποίο περιλάμβανε ισχυρές και πλούσιες προσωπικότητες. Στα δημόσια διαθέσιμα αρχεία, όμως, δεν προκύπτουν σαφείς ενδείξεις ότι ακολούθησε ουσιαστική διερεύνηση αυτών των καταγγελιών.

Ο πρώην ντετέκτιβ σεξουαλικών εγκλημάτων του Λος Άντζελες, Μόουζες Καστίγιο, σημειώνει ότι λείπουν βασικά βήματα έρευνας: διασταύρωση πτήσεων, έλεγχος ξενοδοχείων και επιβεβαίωση μαρτυριών. Όπως τονίζει, πρόκειται για διαδικασίες «αστυνομικής έρευνας 101» — χρονοβόρες αλλά απολύτως εφικτές.

Την ανάγκη για νέα, πλήρη έρευνα υπογραμμίζουν και επιζήσασες όπως η Άνι Φάρμερ. Όπως λέει, πριν καν τεθεί ζήτημα διώξεων, το βασικό είναι να αποδειχθεί ότι έγινε ουσιαστική έρευνα: «Αυτό που βλέπουμε είναι ότι υπήρξε τόσο λίγη διερεύνηση, που κάποιοι μπορούν να λένε ‘δεν υπάρχει τίποτα άλλο’ — χωρίς να ξέρουμε αν αυτό είναι αλήθεια».

Η ίδια επισημαίνει ότι χωρίς αποδείξεις πως οι αρχές εξάντλησαν κάθε δυνατότητα διερεύνησης, είναι αδύνατο για τα θύματα να προχωρήσουν.