Το Ευαγγέλιο του Ιούδα αποκαλύπτεται έπειτα από αιώνες στην αφάνεια

36

Το μοναδικό γνωστό αντίγραφο του Ευαγγελίου του Ιούδα, χαμένο στην αιγυπτιακή έρημο για τουλάχιστον 17 αιώνες, παρουσιάζεται για πρώτη φορά μεταφρασμένο, έπειτα από την ολοκλήρωση μιας πολετούς προσπάθειας από τη National Geographic Society.

Η ελληνική μετάφραση του ιστορικού κειμένου κυκλοφορεί από τις 11 Απριλίου, μαζί με το τεύχος του National Geographic όπου παρουσιάζεται το εντυπωσιακό ιστορικό της ανακάλυψης, μαζί με δοκίμια επιφανών θεολόγων και ειδικών της κοπτικής γραμματείας, που αφηγούνται όλη τη συναρπαστική ιστορία του ευαγγελίου του Ιούδα στο πλαίσιο της πρωτοχριστιανικής Εκκλησίας.

Σε αντίθεση με την Καινή Διαθήκη, που παρουσιάζει τον Ιούδα ως τον υπέρτατο προδότη του Ιησού, ο αρχαίος, δυσανάγνωστος κώδικας δίνει μια διαφορετική εκδοχή, σύμφωνα με την οποία ο Ισκαριώτης παρέδωσε τον δάσκαλό του κατ εντολή του Κυρίου του, ένα βήμα απαραίτητο για τη σωτηρία της ανθρωπότητας.

Το ευαγγέλιο αυτό, σημειώνει το περιοδικό, ανακλά μια πρώιμη εκδοχή του χριστιανισμού επηρεασμένη από το γνωστικισμό κι χαρακτηρίστηκε αιρετικό από τους Πατέρες της πρώιμης χριστιανικής εκκλησίας.

Ο πάπυρος με το Ευαγγέλιο του Ιούδα ανακαλύφθηκε στην έρημο Ελ Μίνια τη δεκαετία του 70 αλλά στη συνέχεια εξαφανίστηκε στον κόσμο των εμπόρων αρχαιοτήτων, ένας από τους οποίους το έκρυψε για 16 χρόνια σε μια τραπεζική θυρίδα στη Νέα Υόρκη. Τρεις δεκαετίες αργότερα, έφτασε στα χέρια του Ελβετού καθηγητή και ειδικού στην κοπτική γραμματεία Ρόντολφ Κασέρ και την Πέμπτη παρουσιάστηκε σε συνέντευξη Τύπου του National Geographic στην Ουάσινγκτον.

Το κείμενο γράφτηκε τον 3ο ή 4ο αιώνα στην κοπτική, γλώσσα που γραφόταν με ελληνικούς χαρακτήρες και μιλιόταν στην Αίγυπτο την πρωτοχριστανική εποχή. Πιστεύεται ότι είναι αντίγραφο του πρωτότυπου ευαγγελίου που συντάχθηκε στην ελληνική γλώσσα πριν από το 180 μ.Χ.

Το ευαγγέλιο των 31 σελίδων, χρονολογημένο, ταυτοποιημένο και μεταφρασμένο, ξεκινά με τα λόγια: «Η απόκρυφη διήγηση της αποκάλυψης που φανέρωσε ο Ιησούς σε συνομιλία με τον Ιούδα τον Ισκαριώτη…».

Το γνωστικό κείμενο έρχεται σε αντίθεση με τα ευαγγέλια Κατά Ματθαίον, Κατά Μάρκον, Κατά Λουκάν και Κατά Ιωάννην, καθώς παρουσιάζει τον Ιούδα ως τον καλύτερο μαθητή τον Ιησού και τον μόνο που αντιλαμβανόταν ορθά τις διδαχές του.

Οι γνωστικοί πίστευαν σε μια απόλυτη πηγή αγαθού, την οποία αντιλαμβάνονταν ως το θείο νου, έξω από το φυσικό σύμπαν. Όλοι οι άνθρωποι φέρουν μέσα τους έναν σπινθήρα αυτής της θείας δύναμης, αλλά είναι αποκομμένοι από αυτόν εξαιτίας του υλικού κόσμου που τους περιβάλλει -έναν ατελή κόσμο, όπως τον έβλεπαν οι γνωστικοί.

Το σημαντικότερο εδάφιο του αμφιλεγόμενου ευαγγελίου είναι αυτό όπου ο Ιησούς λέει στον Ιούδα: «Εσύ θα θυσιάσεις τον άνθρωπο που με ενδύει».

Με άλλα λόγια, ο Ιούδας, διευκολύνοντας το θάνατο του Ιησού, τον βοηθά να απαλλαγεί από την υλική του σάρκα και να απελευθερώσει το θείο σπινθήρα του. Το γεγονός ότι ο Ιησούς αναθέτει αυτό το καθήκον στον Ισκαριώτη είναι ένα δείγμα του πόσο τον ξεχώριζε.

_{Φωτογραφίες: Κένεθ Γκάρετ ©2006 National Geographic Society}

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ