37

Περισσότερα από 20 αρχαία ναυάγια διαφόρων εποχών έχουν εντοπίσει οι ερευνητές στις περιοχές Καλύμνου, Λέρου, Λειψών, Καστελόριζου, Αστυπάλαιας, Νισύρου, και Χαλκιδικής, στο πλαίσιο του κοινού προγράμματος της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων (ΕΕΑ) με το Ελληνικό Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), που βρίσκεται σε εξέλιξη από το 2000.

Πρόσφατα εντοπίστηκαν δύο αρχαία ναυάγια με εμπορικούς αμφορείς: το πρώτο στη Σαμιοπούλα, ανοικτά της Σάμου και το δεύτερο στο στενό μεταξύ Χίου και Οινουσσών.

Κατά την περίοδο από 31 Μαρτίου μέχρι 6 Απριλίου 2004 οι δύο φορείς πραγματοποίησαν έρευνα με το ωκεανογραφικό σκάφος «Αιγαίο» στις θαλάσσιες περιοχές Σάμου και Χίου. Το σκάφος είναι εξοπλισμένο με σύγχρονη τεχνολογία (Ηχοβολιστικό Πλευρικής Σάρωσης-Side Scan Sonar, Τηλεχειριζόμενο Υποβρύχιο Όχημα-Remotely Operated Vehicle και το βαθυσκάφος ΘΕΤΙΣ), η οποία χρησιμοποιήθηκε για τους σκοπούς της υποβρύχιας αρχαιολογικής έρευνας.

Η συνεργασία των επιστημονικών ομάδων των δύο φορέων οργανώθηκε στη βάση της αξιολόγησης υφιστάμενων πληροφοριών, καθώς και της συνεκτίμησης γεωμορφολογικών, ναυτικών και ιστορικο-αρχαιολογικών παραγόντων.

Ερευνήθηκαν τρεις περιοχές στα νότια και ανατολικά της Σάμου, καθώς και τέσσερις περιοχές νότια των Οινουσσών, στο στενό Οινουσσών – Χίου και στα ανατολικά της Χίου. Στον περιορισμένο χρόνο που διήρκεσε η έρευνα, κάτω μάλιστα από δυσμενείς καιρικές συνθήκες, εντοπίστηκαν δύο αρχαία ναυάγια με εμπορικούς αμφορείς.

Το πρώτο εντοπίστηκε στην περιοχή της Σάμου σε βάθος από περίπου 30 έως 55 μέτρα. Βρίσκεται σε αμμώδη επικλινή πυθμένα, διασκορπισμένο γύρω από δύο κύριες συγκεντρώσεις. Το φορτίο αποτελείται από ροδιακούς και κώους αμφορείς, ενώ έχουν εντοπιστεί και πινάκια. Σε μια πρώτη αξιολόγηση το φορτίο μπορεί να χρονολογηθεί στους Ελληνιστικούς-Ρωμαϊκούς χρόνους.

Το δεύτερο ναυάγιο εντοπίστηκε στο στενό Χίου και Οινουσσών σε βάθος 65μ. Πρόκειται για μια κύρια συγκέντρωση χιακών και σαμιακών αμφορέων. Ανάμεσα στο φορτίο εντοπίστηκαν επίσης αγγεία καθημερινής χρήσης. Το φορτίο μπορεί να χρονολογηθεί αρχικά στο τέλος της κλασικής περιόδου.

Από τα δύο ναυάγια ανελκύστηκαν δείγματα των διαφόρων τύπων των αμφορέων με σκοπό την περαιτέρω αξιολόγηση και τεκμηρίωση τους.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ