Για να γλιτώσουν από τους τουρίστες, οι φώκιες του Ιονίου κρύβονται σε υποβρύχιες φυσαλίδες αέρα

Ένας παράδεισος με τιρκουάζ νερά και υποβρύχια λιβάδια, η ακατοίκητη νησίδα της Φορμίκουλα είναι ένα από τα σημαντικότερα καταφύγια για τις φώκιες Monachus monachus στο Ιόνιο και όλη τη Μεσόγειο. Μέχρι που ανακαλύφθηκε κι αυτή από τους τουρίστες, οι οποίοι καταφθάνουν κατά δεκάδες με ημερόπλοια και γιοτ για να παρατηρήσουν το απειλούμενο θηλαστικό.

Οι φώκιες και τα μικρά τους δεν βρίσκουν πια την ησυχία τους ούτε στις σπηλιές, όπου τις ακολουθούν οι επισκέπτες. Φαίνεται όμως ότι βρήκαν τη λύση σε έναν απρόσιτο, υποβρύχιο θάλαμο μιας σπηλιά στον οποίο παγιδεύεται αέρας.

Προσβάσιμη μόνο μέσω ενός υποβρύχιου περάσματος, αυτός ο θόλος είναι το καταφύγιο όπου οι φώκιες ξεκουράζονται και κοιμούνται, αναφέρουν ιταλοί ερευνητές στην επιθεώρηση Oryx των πανεπιστημιακών εκδόσεων Κέμπριτζ.

Στην παραλία της Φορμίκουλα κάποτε άραζαν οι φώκιες. Έφυγαν όταν ήρθαν οι τουρίστες

Οι φώκιες πρέπει ανά διαστήματα να βγαίνουν στην ξηρά για να ξεκουραστούν, να αλλάξουν τρίχωμα, να γεννήσουν και να μεγαλώσουν τα μικρά τους, είπε στο περιοδικό Science ο Ζοάν Γκονθάλβο του ιταλικού Ερευνητικού Κέντρου Tethys, αρμόδιος για το πρόγραμμα παρακολούθησης των δελφινιών στο Ιόνιο.

Κάποτε, οι φώκιες που ξεκουράζονταν στην άμμο ήταν κοινό θέαμα στη Μεσόγειο. Με την ανάπτυξη της αλιείας και του τουρισμού, κρύβονται πλέον σε σπηλιές, κατά προτίμηση σε αυτές που  περιλαμβάνουν μια μικρή αμμουδιά.

Φώκια κοιμάται αμέριμνη στον πάτο του υποβρύχιου θαλάμου (Octopus Foundation)

Αρκετές δεκάδες φώκιες Monachus monachus επισκέπτονται τη Φορμίκουλα, νοτιοανατολικά της Λευκάδας, την οποία παρακολουθεί το Κέντρο Tethys και το ιταλικό Ίδρυμα Octopus. Στο πλαίσιο κοινού προγράμματος το 2019, δύτες του ιδρύματος ανακάλυψαν τον υποβρύχιο θύλακα αέρα και τοποθέτησαν κάμερα που λειτουργεί με ηλιακή ενέργεια.

Φώκιες καταγράφηκαν στον θάλαμο τις 119 από τις 141 ημέρες που διήρκεσαν οι παρατηρήσεις, συγκριτικά με 30 ημέρες στον κύριο, προσβάσιμο χώρο της σπηλιάς. Τα ζώα φωτογραφήθηκαν να χαλαρώνουν στην επιφάνεια ή να κοιμούνται ακίνητες στον βυθό.

Έπειτα από πιέσεις του Tethys και πολλών ακόμα περιβαλλοντικών οργανώσεων, η ελληνική κυβέρνηση οριοθέτησε στα τέλη του 2024 ζώνη περιορισμένης πρόσβασης 200 μέτρων γύρω από τη Φορμίκουλα.

Η νησίδα θα περιλαμβάνεται στο Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιουνίου, το οποίο προανήγγειλε το 2025 η κυβέρνηση μαζί με ένα αντίστοιχο πάρκο στις Νότιες Κυκλάδες.