Βρετανία: Μια υδραυλικός κατόρθωσε να ανατρέψει τα εκλογικά σχέδια του Κιρ Στάρμερ

Το όνομα αυτής, Χάνα Σπένσερ. Υδραυλικός στη βόρεια Αγγλία και πλέον βουλευτής των Πρασίνων στο βρετανικό κοινοβούλιο, αφού πέτυχε μεγάλη νίκη στις έκτακτες βουλευτικές εκλογές στην περιφέρεια Γκόρτον και Ντέντον. Φέρνοντας τον Στάρμερ και τους Εργατικούς σε ακόμη πιο δύσκολη θέση.

Όταν ο Κιρ Στάρμερ προκήρυξε τις έκτακτες εκλογές (στις οποίες παρεμπιπτόντως έχασε την έδρα του στο Μάντσεστερ), όλα έδειχναν ότι το αποτέλεσμα μεταξύ των τριών υποψηφίων θα ήταν ισόπαλο. Το Εργατικό Κόμμα στη Βρετανία κάνει αγώνα να διατηρήσει τον έλεγχο μιας έδρας στην ιστορική του καρδιά. Είχε απέναντί το ακροδεξιό λαϊκιστικό κόμμα Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ και το νεοεμφανιζόμενο προοδευτικό Πράσινο Κόμμα, που κινείται στα αριστερά των Εργατικών.

Αλλά οι δημοσκοπήσεις διαψεύστηκαν.

14.890 ψήφοι

Η Χάνα Σπένσερ, μια 34χρονη υδραυλικός και μέλος του τοπικού συμβουλίου, κέρδισε την έδρα στο Γκόρτον και Ντέντον, κοντά στο Μάντσεστερ. Έλαβε 14.890 ψήφους, περισσότερο από το 40% του συνόλου. Το Reform UK, το οποίο προηγείται στις περισσότερες εθνικές δημοσκοπήσεις για περισσότερο από ένα χρόνο, ήρθε δεύτερο με 10.578 ψήφους, ενώ οι Εργατικοί έπεσαν στην τρίτη θέση, με 9.364 ψήφους. Περίπου το 25% του συνόλου.

Η Σπένσερ, στην ομιλία της μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, δήλωσε:

«Δεν μεγάλωσα θέλοντας να γίνω πολιτικός. Είμαι υδραυλικός». Μετά ζήτησε συγγνώμη από τους πελάτες της, γιατί τώρα θα πρέπει να ακυρώσει τα ραντεβού της. Μετακομίζει στο Λονδίνο και στο Κοινοβούλιο.

Η Χάνα Σπένσερ δεν απευθύνθηκε στους συμπολίτες της μιλώντας για «υψηλή πολιτική». Η εκστρατεία της αφορούσε το κόστος ζωής, τα τοπικά προβλήματα. Είπε ότι έθεσε υποψηφιότητα γιατί πλέον αμφισβητείται η αξία της «σκληρής δουλειάς» στη σημερινή Βρετανία.

«Η σκληρή δουλειά σου έφερνε κάτι. Σου έφερνε ένα σπίτι. Μια ωραία ζωή. Διακοπές», είπε. «Αλλά τώρα, η σκληρή δουλειά τι σου φέρνει αυτό; Όποιον και αν ρωτήσεις θα σου πει. Οι άνθρωποι εργάζονται σκληρά αλλά δεν μπορούν να βάλουν φαγητό στο τραπέζι. Δεν μπορούν να αγοράσουν σχολικές στολές στα παιδιά τους. Δεν μπορούν να ζεστάνουν το σπίτι τους… Η ζωή έχει αλλάξει».

Ντροπιάζοντας τον Στάρμερ

Αυτή η ήττα των Εργατικών ήρθε σε μια πολύ κακή στιγμή για τον πρωθυπουργό της Βρετανίας, που παλεύει να διατηρήσει τη θέση του, παρά το γεγονός ότι πριν από ενάμιση χρόνο πέτυχε σαρωτική εκλογική νίκη έναντι των Συντηρητικών.

Και είναι ντροπιαστική για τον ίδιο, διότι ήρθε στα προπύργια των Εργατικών, εκεί που είναι η δεξαμενή των ψηφοφόρων του. Φοιτητές, εργάτες, μειονότητες. Ο απερχόμενος για λόγους υγείας βουλευτής, Άντριου Γκριν, είχε κερδίσει τις εκλογές το 2024 με πάνω από 50% των ψήφων.

Και η νίκη των Πρασίνων είναι ένα σημάδι ότι οι Εργατικοί δεν είναι η μόνη δύναμη που μπορεί να κερδίσει τον λαϊκιστή και ρατσιστή Φάρατζ. Όπως συμβαίνει συχνά, οι ενδιάμεσες εκλογές είναι οδηγός για τις εθνικές εκλογές.

Η νίκη της Χάνα Σπένσερ –η οποία κατηγορήθηκε για λαϊκισμό- αυξάνει τους βουλευτές των Πρασίνων σε πέντε στο κοινοβούλιο. Ταυτόχρονα, είναι η πρώτη νίκη τους σε ενδιάμεσες εκλογές. Και αυτό τους δίνει δυναμική εν όψει των τοπικών εκλογών τον Μάιο. Τότε θα εκλεγούν τα τοπικά συμβούλια στην Αγγλία και τα κοινοβούλιο στη Σκωτία και την Ουαλία.

Ο ηγέτης των Πρασίνων, Ζακ Πολάνσκι, δεν έκρυψε τις σκέψεις του. Είπε ότι η νίκη της Σπένσερ ήταν «η εκπυρσοκρότηση του αφέτη στην εκκίνηση» για τις τοπικές εκλογές σε 70 μέρες. Και εκτίμησε ότι πλέον το Εργατικό Κόμμα βρίσκεται σε «υπαρξιακή κρίση».

«Ο εκλογικός ασφυκτικός κλοιός των Εργατικών τελείωσε», είπε μιλώντας σε συγκέντρωση στο Μάντσεστερ. «Αυτή είναι μια σεισμική νίκη. Έχουμε απογυμνώσει τη βρετανική πολιτική. Και αυτό συμβαίνει επειδή οι άνθρωποι αναγνωρίζουν πλέον ότι υπάρχει μια εναλλακτική λύση».

Διπλό μέτωπο για τους Εργατικούς

Ο Κιρ Στάρμερ αποδείχθηκε λάθος και στην απόφασή του να επικεντρωθεί στο ακροδεξιό Reform UK. Ο ηγέτης του, Νάιτσελ Φάρατζ, φίλος του Ντόναλντ Τραμπ, αρέσκεται να αυτοχαρακτηρίζεται ως «πραγματική αντιπολίτευση» στην κυβέρνηση των Εργατικών. Σε ένα βαθμό, αυτό οφείλεται στην κρίση στο Συντηρητικό Κόμμα. Ο Στάρμερ ήλπιζε ότι αν παρουσίαζε την ακροδεξιά ως φόβητρο, οι ψηφοφόροι θα επέλεγαν τους Εργατικούς. Δεν το έκαναν.

Παράλληλα, κύλησε στο ίδιο λάθος που έχουν κάνει πολλοί στην Ευρώπη. Υιοθέτησε σκληρή μεταναστευτική ρητορική, για να προσελκύσει δεξιούς ψηφοφόρους. Επίσης απέτυχε.

Και τώρα έχει απέναντί του δύο μέτωπα. Και το Reform UK και τους Πράσινους.

Σύμφωνα με τον Άναντ Μένον, καθηγητή Ευρωπαϊκής Πολιτικής στο Βασιλικό Κολέγιο του Λονδίνου, οι Εργατικοί φαινόταν πρόθυμοι να διακινδυνεύσουν να αναστατώσουν τους προοδευτικούς ψηφοφόρους. Ήλπιζαν ότι αυτοί, αντιμέτωποι με την επιλογή μεταξύ Εργατικών και Reform, τελικά θα «ψήφιζαν τους Εργατικούς για να κρατήσουν αυτούς τους μπάσταρδους έξω».

Αλλά το κυνήγι ψηφοφόρων προς τα δεξιά, οδήγησε σε διαρροή ψηφοφόρων προς τα αριστερά.

Εμποδίζοντας τον αντίπαλο

Ένα ακόμη λάθος που αποδίδεται στον Κιρ Στάρμερ είναι η απόφαση των Εργατικών να εμποδίσουν τον Άντι Μπέρναμ, να βάλει υποψηφιότητα. Ο εξαιρετικά δημοφιλής δήμαρχος του Ευρύτερου Μάντσεστερ, θεωρείται πιθανός αντίπαλος του Στάρμερ για την ηγεσία του κόμματος. Σύμφωνα με βουλευτές των Εργατικών, αν είχε θέσει υποψηφιότητα, ο Μπέρναμ θα είχε κερδίσει… Αλλά ο Στάρμερ ήταν ανένδοτος.

Μιλώντας στη γλώσσα των ανθρώπων

Η νίκη της Χάνα Σπένσερ οφείλεται στον τρόπο προσέγγισης των ψηφοφόρων. Απευθύνθηκε στις εθνοτικές μειονότητες με προεκλογικό υλικό στα Ουρντού και τα Μπάνγκλα (πακιστανική και μπανγκαντεσιανή διάλεκτος). Και στη νικητήρια ομιλία της επέκρινε τις «διχαστικές προσωπικότητες που συνεχώς κατηγορούν τις κοινότητές μας για όλα τα προβλήματα στην κοινωνία».

Εμμέσως, πλην σαφώς, επέκρινε τον υποψήφιο των Μεταρρυθμιστών, ακροδεξιό ακτιβιστή, Ματ Γκούντγουιν. Αυτός ο πρώην ακαδημαϊκός αρνείται να αποκηρύξει τον ισχυρισμό ότι οι άνθρωποι που γεννιούνται στη Βρετανία από εθνοτικά μειονοτικά υπόβαθρα δεν είναι απαραίτητα Βρετανοί. «Χρειάζεται κάτι περισσότερο από ένα κομμάτι χαρτί για να κάνεις κάποιον Βρετανό», είπε στη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας.

Ο Φάρατζ καταγγέλλει «νοθεία»

Η νίκη της Χάνα Σπένσερ «πόνεσε» τον Νάιτζελ Φάρατζ όσο και τον Κιρ Στάρμερ. Ο ακροδεξιός πολιτικός υποστήριξε ότι το αποτέλεσμα ήταν «νίκη της διχαστικής ψήφου» και της «εκλογικής νοθείας». Δεν είχε αποδεικτικά στοιχεία.

Ωστόσο, ανεξάρτητοι εκλογικοί παρατηρητές διαπίστωσαν σχετικά με «εξαιρετικά υψηλά» επίπεδα οικογενειακής ψήφου. Δηλαδή, ένα μέλος της οικογένειας φαίνεται να επηρεάζει την ψήφο κάποιου άλλου, για παράδειγμα μπαίνοντας μαζί του στο εκλογικό τμήμα.

Η ουσία όμως είναι η ήττα. Ο Κιρ Στάρμερ δήλωσε ότι το αποτέλεσμα ήταν «πολύ απογοητευτικό».  Επισήμανε ότι οι νυν κυβερνήσεις «συχνά έχουν τέτοια αποτελέσματα σε ενδιάμεσες εκλογές». Και τόνισε ότι κατανοεί ότι οι ψηφοφόροι είναι «ανυπόμονοι για αλλαγή».