38

«Πάμπλο, ο ιδιωτικός Πικάσο» είναι ο τίτλος της έκθεσης που παρουσιάζεται μέχρι τις 26 Ιανουαρίου στο μουσείο Neue Nationalgalerie στο Βερολίνο. Τα περίπου 200 έργα προέρχονται από την ιδιωτική συλλογή του ζωγράφου και πρόκειται για πίνακες που δεν πώλησε και δεν χάρισε ποτέ. Όλα αυτά τα έργα βρήκαν στέγη, μετά τον θάνατό του στο Μουσείο Πικάσο, στο Παρίσι.

Όπως αναφέρει Το Βήμα, ο ίδιος ο Πικάσο ονόμαζε τα έργα αυτά «μήτρες»: «Το καθένα από αυτά έγινε η αφετηρία για τη δημιουργία πολλών άλλων, ενίοτε για μια ολόκληρη περίοδο» είχε πει κάποτε. Η μεταφορά τους στο Βερολίνο αποτελεί μοναδική εξαίρεση και οφείλεται στην εκ βάθρων ανακαίνιση του παρισινού μουσείου.

O Πικάσο δεν είχε στο μυαλό του μόνο το σεξ. Γενικά όμως, όπως λέει η εγγονή του Ντιάνα Βιλντμάγερ Πικάσο, «η τέχνη του είναι ερωτική». Και αυτό αποτυπώνεται σε αμέτρητες απεικονίσεις γυναικών. Χωρίς αυτές, λένε οι ειδικοί, ίσως να μην είχε γίνει ποτέ αυτό που τελικά έγινε. Αλλά και χωρίς εκείνον, οι γυναίκες του δεν επρόκειτο να περάσουν επίσης ποτέ στην αθανασία.

Για αυτήν εξάλλου υπέμεναν αδιάκοπα τη ζήλια, την απιστία και τον αυταρχισμό του. O Πικάσο ήταν ο κλασικός μάτσο. Και αυτό το έζησαν στο «πετσί» τους και οι οκτώ επίσημες -μεταξύ των οποίων η Φερνάντε Oλιβιέ, η Μαρί Τερέζ Βάλτερ, η Ντόρα Μάαρ και η Φρανσουάζ Ζιλό-, οι 27 ανεπίσημες και οι εκατοντάδες άλλες εφήμερες αγαπημένες του. Oρισμένες από αυτές βέβαια, όπως η Φρανσουά Ζιλό, εξεγέρθηκαν κάποτε ανοιχτά, άλλες τον κορόιδευαν πίσω από την πλάτη.

Oι γυναίκες σφραγίζουν και τις ξεχωριστές φάσεις της δημιουργίας του -την μπλε στις αρχές του 20ού αιώνα, τη ροζ, την κυβιστική και ό,τι άλλο επαναστατικό επακολούθησε αργότερα. Στην έκθεση του Βερολίνου δεσπόζουν όμως τα όψιμα πορτρέτα: εκείνα της Μαρί-Τερέζ Βάλτερ, αλλά κυρίως της Ντόρα Μάαρ, που μοιάζουν με πυροτεχνήματα από γραμμές, μορφές και χρώματα.

Oι θεατές μπορούν να περιεργασθούν βέβαια και άλλα αριστουργήματά του. Παράδειγμα, την αυτοπροσωπογραφία του από το 1901, τον «Μπλε Ακροβάτη» από το 1929, τη «Γάτα που τρώει το πουλί» από το 1921 ή τον γιο του τον «Πολ ως Πιερό» από το 1924.

Εκείνο που μαγνητίζει όμως το μάτι είναι ένα πολεμικό μοτίβο, το περίφημο «Η σφαγή στην Κορέα» από το 1951. Στην εικόνα βλέπει κανείς από τη μια γυμνές γυναίκες, γέρους και παιδιά, και από την άλλη σιδηρόφραχτους αμερικανούς στρατιώτες, οι οποίοι τους σκοπεύουν με τουφέκια.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ