34

Μία τρομερή φωτιά, μία ενδελεχής έρευνα, ένα ένδοξο τέλος. Τα στοιχεία αυτά, που θα μπορούσαν να χαρακτηρίζουν οποιοδήποτε επικό έργο, συνθέτουν και την πραγματική ιστορία που κρύβεται πίσω από την ανακάλυψη μιας ξεχασμένης ελληνικής όπερας, συνδεδεμένης με τις αρχές του Ολυμπιακού Κινήματος και την άγνωστη κληρονομιά της όπερας στην Ελλάδα.

Μία πυρκαγιά σε εκδοτικό οίκο του Μιλάνου, την εποχή του Β Παγκοσμίου Πολέμου, φέρεται να ευθύνεται για την καταστροφή της μοναδικής ολοκληρωμένης παρτιτούρας και λιμπρέτου της όπερας Ρέα, γραμμένης στις αρχές του 1900 από το Σπύρο Σαμάρα, συνθέτη του Ολυμπιακού Υμνου, ο οποίος πρωτοακούστηκε στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896, στην Αθήνα.

Η όπερα αφηγείται τη φανταστική ιστορία της Ρέας, μιας γυναίκας που ερωτεύεται έναν αθλητή, κατά την αναβίωση των Ολυμπιακών Αγώνων τους οποίους έχει διοργανώσει ο σύζυγός της, γύρω στα 1400, στη Χίο.

Χάθηκε, ξαφνικά, από τις διεθνείς σκηνές, καθώς δεν υπήρχαν τα χειρόγραφα τονίζει ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, Λουκάς Καρυτινός. Ωστόσο, μέρη της παρτιτούρας είναι διασκορπισμένα σε ολόκληρο τον κόσμο και ο μαέστρος της ΕΛΣ, Βύρων Φιδετζής, έβαλε σκοπό της ζωής του να τα συγκεντρώσει.

Οι έρευνές του προσανατολίστηκαν αρχικά στην ανεύρεση συγγενών του Σαμάρα. Οδηγήθηκε στο Μιλάνο, όπου ο συνθέτης είχε εργαστεί πριν επιστρέψει στην Ελλάδα, λίγο πριν πεθάνει, το 1917. Η χήρα του, είχε δωρίσει στον εκδοτικό οίκο του Μιλάνου τμήμα των αρχείων του συζύγου της το 1961, στην 100ή επέτειο της γέννησής του. Τα αρχεία, περιελάμβαναν και τμήματα της παρτιτούρας της Ρέας.

Το έργο, όμως, δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί. Στη Γερμανία και στη Γαλλία, βρέθηκαν και άλλα τμήματά του. Και, την άνοιξη του 1999, ο Φιδετζής μπόρεσε να αγοράσει τα τελευταία τμήματα που έλειπαν, από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, στην Ουάσιγκτον.

Η αναζήτηση είχε τελειώσει. Στις 14 Νοεμβρίου, επιτέλους, η σεζόν της ΕΛΣ άνοιξε με την αναβίωση της Ρέας, όπως την είχε γράψει και φανταστεί ο Σαμάρας.

Associated Press