«Είναι τρελό» – Ο πρόωρος καύσωνας στην Ευρώπη σοκάρει τους κλιματολόγους

Με τη θερμοκρασία να ξεπερνά τους 35 βαθμούς τις τελευταίες μέρες του Μαΐου, ο καύσωνας που ξεροψήνει τη Βρετανία θα φαινόταν ασυνήθιστος ακόμα και το κατακαλόκαιρο, σύμφωνα με τη μετεωρολογική υπηρεσία.

«Απολύτως εκπληκτικό» σχολίασε στο BBC η Φριντερίκε Ότο, γνωστή κλιματολόγος του Imperial College του Λονδίνου.

«Εντελώς τρελό» είπε ο Πίτερ Θορν, διευθυντής του Κέντρου Κλιματικής Έρευνας στο Πανεπιστήμιο του Μέινουθ στην Ιρλανδία.

Στο μέσο ενός πρωτοφανούς ανοιξιάτικου καύσωνα βρίσκεται και η Γαλλία, όπου καταρρίφθηκαν εκατοντάδες ρεκόρ θερμοκρασίας. Ασυνήθιστα θερμές συνθήκες για τον μήνα Μάιο ζουν επίσης η Ιταλία, η Γερμανία, η Ισπανία και η Ελβετία.

Η άμεση αιτία είναι ένας «θερμικός θόλος», ένα σύστημα υψηλής πίεσης που παραμένει πάνω από τη Δυτική Ευρώπη και παγιδεύει θερμό αέρα κοντά στο έδαφος.

Όμως ένας τέτοιος καύσωνας θα ήταν εξαιρετικά απίθανος χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, λένε οι ειδικοί.

Περαστικοί στο Λονδίνο περπατούν με ομπρέλες στις 26 Μαΐου 2026. Όχι για την βροχή αλλά για τον ήλιο (Reuters)

Η θερμοκρασία στην Ευρώπη ανεβαίνει σήμερα κατά 0,56 βαθμούς ανά δεκαετία, δύο φορές ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο. Την Τρίτη, τα θερμόμετρα στη Βρετανία ξεπέρασαν το ρεκόρ θερμοκρασίας για τον μήνα Μάιο κατά 2 βαθμούς Κελσίου.

Το νούμερο ακούγεται μικρό, αφήνει όμως έκπληκτους και ανήσυχους τους επιστήμονες.

«Αν κάποιος καταρρίψει το παγκόσμιο ρεκόρ στο άλμα εις ύψος, θα περίμενε κανείς να το ξεπεράσει κατά ένα εκατοστό και όχι ξαφνικά κατά είκοσι ή τριάντα εκατοστά. Το ίδιο ισχύει και για τις καιρικές συνθήκες» εξήγησε στο BBC ο Έριχ Φίσερ, καθηγητής του Ομοσπονδιακού Πολυτεχνείου της Ζυρίχης (ETH Zurich).

Οι ομπρέλες έγιναν ανοιξιάτικο αξεσουάρ και στο Παρίσι. Έξω από την Παναγία των Παρισίων στις 26 Μαΐου 2026 (Reuters)

«Αν το ρεκόρ καταρριφθεί έπειτα από εκατό ή εκατόν πενήντα χρόνια μετρήσεων, πιθανότατα θα περίμενε κανείς να ξεπεραστεί κατά ένα δέκατο του βαθμού, και όχι ξαφνικά κατά δύο ή τρεις βαθμούς»  είπε.

Και το φαινόμενο δεν αφορά μόνο την Ευρώπη. Τον Μάρτιο, περίπου το ένα τρίτο των μετεωρολογικών σταθμών στις ΗΠΑ κατέγραψε νέα ρεκόρ για τη συγκεκριμένη εποχή του έτους.

Το μέγεθος της υπέρβασης που έφερε ο καύσωνας ήταν «εντελώς παράλογο» είπε ο Ρόμπερτ Ρόουντ, επικεφαλής επιστήμονας του αμερικανικού ερευνητικού οργανισμού Berkeley Earth.

Πινακίδα στο μετρό του Λονδίνου στις; 26 Μαΐου 2026 υπενθυμίζει στους επιβάτες να έχουν μαζί τους νερό (Reuters).

Παγκόσμιος καύσωνας

Ο πρωτοφανής ανοιξιάτικος καύσωνας στην Ευρώπη έρχεται την ώρα που η μέση θερμοκρασία της Γης είναι 1,4 βαθμού υψηλότερη σε σχέση με τα επίπεδα πριν από τη βιομηχανική επανάσταση.

Οι δεσμεύσεις των κυβερνήσεων για μείωση της χρήσης ορυκτών καυσίμων δεν επαρκούν για να συγκρατηθεί η άνοδος έως τα τέλη του αιώνα στους 1,5 βαθμούς, όπως προέβλεπε η Συμφωνία των Παρισίων, και ο κόσμος οδεύει σε καταστροφική άνοδο κατά 2,3 έως 2,5 βαθμούς Κελσίου ως το 2100, όπως προειδοποιεί ο ΟΗΕ.

Η απότομη αλλαγή του κλίματος απαιτεί πλέον από τις χώρες της Βορειοδυτικής Ευρώπης να προσαρμοστούν σε μια νέα κανονικότητα.

«Το κλίμα στο οποίο ζούμε σήμερα απλά δεν είναι αυτό με το οποίο μεγαλώσαμε. Τα κτήρια και οι υποδομές μας είναι τραγικά απροετοίμαστες για όσα έρχονται» δήλωσε στον Guardian η Ότο, η κλιματολόγος του Imperial College.

Πιστοί προστατεύονται με παρασόλ περιμένοντας να ακούσουν τον πάπα Λέοντα στην πλατεία του Αγίου Πέτρου στις 27 Μαΐου 2027 (Reuters)

Μια δραματική προειδοποίηση ήρθε την περασμένη εβδομάδα, όταν η βρετανική Επιτροπή Κλιματικής Αλλαγής, η οποία γνωμοδοτεί στην κυβέρνηση, παρουσίασε έκθεση σύμφωνα με την οποία η Βρετανία είναι χτισμένη για ένα κλίμα που πλέον δεν υπάρχει.

Μέχρι τα μέσα του αιώνα, εκτιμούσε η έκθεση, οι καύσωνες στη Βρετανία θα ξεπερνούν συστηματικά τους 40 βαθμούς Κελσίου σε όλη τη χώρα.

Τα κλιματιστικά θα σώσουν του πιο προνομιούχους, όμως, χωρίς δραστικές πολιτικές ανακούφισης, οι πιο ευάλωτες ομάδες θα μείνουν να υποστούν την αφόρητη ζέστη.

Θερμοκρασίες άνω των 40 βαθμών ήταν μέχρι σχετικά πρόσφατα ανήκουστες στη Βρετανία.

Μέχρι τη δεκαετία του 1990, ίσχυε ακόμα το ρεκόρ των 36,7 βαθμών από το 1911. Πλέον έχει καταρριφθεί πολλές φορές και τον Ιούλιο του 2022 σκαρφάλωσε στους 40,3 βαθμούς.