Τα ρομπότ της NASA δεν ήταν πλήρως αποστειρωμένα – Μπορεί μια γήινη μούχλα να μόλυνε τον Άρη;

Ενας μύκητας που απλά αρνείται να πεθάνει ανιχνεύθηκε στα αποστειρωμένα εργαστήρια όπου συναρμολογούνται τα ρομπότ της NASA για τον Άρη, ένας λαθρεπιβάτης που εντείνει τις ανησυχίες για γήινα μικρόβια που θα μπορούσαν να αποικίσουν άλλους πλανήτες πριν από εμάς.

Σπόρια της σκληροτράχηλης μούχλας Aspergillus calidoustus, η οποία μάλιστα προκαλεί σπάνιες αλλά επικίνδυνες οπορτουνιστικές λοιμώξεις, υποβλήθηκαν σε ένα μπαράζ βασανιστηρίων που προσομοίωναν ένα διαστημικό ταξίδι και την επιφάνεια του Άρη.

Θέρμανση στους 125 βαθμούς; Ο μύκητας δεν έδειξε καν να ιδρώνει. Έξι μήνες βομβαρδισμού με νετρόνια; Κανένα πρόβλημα. Ακραία υπεριώδης ακτινοβολία, χαμηλή ατμοσφαιρική πίεση και θερμοκρασία -60 βαθμών Κελσίου όπως στον Αρη; Σαν μια χαλαρή μέρα στη Γη. Τα σπόρια έμοιαζαν έτοιμα από καιρό για διαπλανητικά ταξίδια.

Το πρόβλημα των ανθεκτικών μικροβίων είναι βέβαια γνωστό στη NASA, η οποία εφαρμόζει πρωτόκολλα «πλανητικής προστασίας» σύμφωνα με διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές.

Καλλιέργεια του μήκητα A.calidoustus στο εργαστήριο. Οι ερευνητές εξέτασαν τα ανθεκτικά του σπόρια (Sarahlai/iNaturalist/CC BY-NC 4.0)

Στα εργαστήρια όπου συναρμολογούνται διαστημικά σκάφη, όλοι φορούν στολές και μάσκες, ο αέρας φιλτράρεται, οι επιφάνειες απολυμαίνονται με ισχυρά χημικά και ο εξοπλισμός αποστειρώνεται με θέρμανση, όταν αυτό είναι εφικτό. Παρόλα αυτά, μικροσκοπικοί, ανθεκτικοί παρείσακτοι έχουν βρεθεί επανειλημμένα σε αυτούς τους υπερ-καθαρούς χώρους.

Οι ερευνητές που υπογράφουν τη νέα μελέτη στο Applied and Environmental Microbiology» αρνήθηκαν να προχωρήσουν σε εικασίες για το εάν ο A.calidoustus μπορεί να έχει ταξιδέψει ήδη μέχρι τον Άρη, για παράδειγμα με το τροχοφόρο ρομπότ Perseverance.

Τα ευρήματα «δεν σημαίνουν ότι ο Άρης είναι πιθανό να έχει μολυνθεί, ωστόσο μας βοηθούν να ποσοτικοποιήσουμε το δυνητικό ρίσκο της επιβίωσης μικροβίων» δήλωσε ο Καστρούτι Βενκατεσβάραν του Εργαστητίου Αεριώθησης (JPL) της NASA στην Καλιφόρνια, επικεφαλής της μελέτης.

Το σίγουρο πάντως είναι ότι τα πρωτόκολλα της NASA θα πρέπει να γίνουν ακόμα πιο δραστικά.

Θα ήταν κρίμα να ανακαλύψουμε στο μέλλον κάποια μορφή ζωής στον Άρη, μόνο για να διαπιστώσουμε ότι πρόκειται για λαθρεπιβάτη από τη Γη.