Σε σημείο μηδέν φαίνεται να βρίσκεται το μεταναστευτικό στην Κρήτη ως προς τη διαχείρισή του από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, την ώρα που το νησί έχει εξελιχθεί σε βασική πύλη εισόδου μεταναστών προς την Ελλάδα.

Από την περασμένη Πέμπτη, 5 Μαρτίου, οι ροές στο νησί εκτινάχθηκαν, προϊδεάζοντας για την κατάσταση που αναμένεται να διαμορφωθεί κατά τους ανοιξιάτικους και καλοκαιρινούς μήνες.

«Μέχρι την Τρίτη το πρωί είχαν φτάσει στο νησί 1.400 άτομα μέσα σε πέντε μέρες. Δεν έχουμε σταματήσει να διαχειριζόμαστε περιστατικά» λέει στο in o πρόεδρος λιμενικών Κρήτης, Γιώργος Σφακιανάκης, υπενθυμίζοντας πως στις 21 Φεβρουαρίου είχε συμβεί και ναυάγιο με 27 αγνοούμενους.

Η εκτίναξη των μεταναστευτικών ροών μετά από μια μικρή περίοδο νηνεμίας ξεκίνησε την περασμένη Πέμπτη όταν πραγματοποιήθηκαν τέσσερις επιχειρήσεις διάσωσης στη νότια Κρήτη. Οι λιμενικές αρχές περισυνέλεξαν συνολικά 277 μετανάστες.

Την επόμενη μέρα, 6 Μαρτίου, καταγράφηκαν οκτώ διαφορετικά περιστατικά διάσωσης σε θαλάσσιες περιοχές ανοιχτά της Γαύδου και των Καλών Λιμένων, με περίπου 400 ανθρώπους να περισυλλέγονται από σκάφη του Λιμενικού.

Τα περιστατικά συνεχίζονται με αμείωτο ρυθμό.

«Την Τρίτη το βράδυ είχαμε δύο περιστατικά: το ένα με 33 άτομα στην περιοχή της Αρβης στη Βιάννο και το άλλο με 35 άτομα ανάμεσα σε Αγία Γαλήνη και Καλούς Λιμένες. Αυτή η δεύτερη ήταν, ίσως, και η πιο δύσκολη επιχείρηση από την αρχή του μεταναστευτικού στο νησί. Είχε πολύ «κύμα»» περιγράφει ο κ. Σφακιανάκης. Την Τετάρτη το πρωί, στις 07.00, οι λιμενικοί συμμετείχαν σε νέα επιχείρηση διάσωσης στην περιοχή Τρεις Εκκλησίες.

Η εκτίναξη των ροών, λόγω των ευνοϊκών καιρικών συνθηκών, καταγράφηκε στο νησί έπειτα από μια σύντομη περίοδο νηνεμίας, από τις 28 Ιανουαρίου έως τις 5 Μαρτίου. Ήταν το μοναδικό διάστημα κατά τη διάρκεια του φετινού χειμώνα κατά το οποίο ο προσωρινός χώρος φιλοξενίας στην Αγυιά Χανίων παρέμεινε άδειος. Στα τέλη Δεκεμβρίου η δομή είχε φτάσει να «μετράει» εντός της 800 άτομα.

Η προσωρινή δομή στην Αγυιά

«Η φετινή χρονιά αναμένεται χειρότερη από την προηγούμενη» λένε οι λιμενικοί

Οι λιμενικοί στην Κρήτη- μόλις 100 σε όλο το νησί για τις επιχειρήσεις διάσωσης και διαχείρισης του μεταναστευτικού- εκτιμούν πως η φετινή χρονιά θα είναι εκρηκτική όσον αφορά τις ροές.

«Οι πληροφορίες που λαμβάνουμε από την προανάκριση που διενεργούμε είναι πως χιλιάδες άνθρωποι περιμένουν στη Λιβύη, με στόχο να περάσουν στην Ευρώπη. Σουδανοί στην Αίγυπτο περιμένουν να μετακινηθούν προς Λιβύη. Aυτή είναι η κύρια πύλη εξόδου προς την Κρήτη», αναφέρει ο κ. Σφακιανάκης. Να σημειωθεί ότι η πλειονότητα των μεταναστών είναι από Σουδάν και Αίγυπτο και σε μικρότερο βαθμό από Μπαγκλαντές.

Η πρόβλεψη του προέδρου των λιμενικών Κρήτης είναι πως αν η κατάσταση συνεχιστεί με τον ίδιο ρυθμό, η φετινή χρονιά θα είναι πολύ χειρότερη από την προηγούμενη.

«Τα στελέχη του Λιμενικού έχουν εξαντληθεί, υπάρχει γκρίνια για την έλλειψη προσωπικού και την κούραση. Δεν ξέρουμε πόσο ακόμα θα αντέξουμε» μεταφέρει το κλίμα ανάμεσα στους κόλπους των λιμενικών.

Σημειώνεται πως το 2024 έφτασαν στην Κρήτη 5.050 μετανάστες και το 2025, 20.187.

Οι λιμενικοί ανησυχούν και για άλλη μια πρόσφατη εξέλιξη, τον πόλεμο στο Ιράν. Τα περισσότερα κρουαζιερόπλοια είναι αμερικάνικων και ισραηλινών συμφερόντων και οι λιμενικοί θεωρούν πως μπορεί να αποτελέσουν στόχους. «Η κατάσταση απαιτεί αυξημένη ασφάλεια και επαγρύπνηση» σημειώνει ο κ. Σφακιανάκης προσθέτοντας πως: «οι λιμενικοί όμως, ασχολούμαστε με άλλα».

Περιγράφοντας το βάρος της ενασχόλησής τους με το μεταναστευτικό στο νησί, ο κ. Σφακιανάκης αναφέρει ότι οι λιμενικοί είναι εκείνοι που καλούν τον εκάστοτε δήμο ή την Περιφέρεια, προκειμένου να μισθωθεί ΚΤΕΛ για τη μεταφορά των μεταναστών στις δομές σε Ηράκλειο, Χανιά και Ρέθυμνο.

Είναι επίσης αυτοί που, αν χρειαστεί, μεταφέρουν ασθενείς στα νοσοκομεία, τους φυλάσσουν εφόσον ζητηθεί, επιβλέπουν τη μεταφορά τους στις υποτυπώδεις προσωρινές δομές και την κατάσταση που επικρατεί σε αυτές, διενεργούν την προανάκριση για τα περιστατικά, σχηματίζουν τις δικογραφίες, φροντίζουν για τη μεταγωγή των διακινητών στα δικαστήρια, καθώς και για την τελική μεταφορά των μεταναστών στην κλειστή δομή της Μαλακάσας.

«Δύο χρόνια μετά την έναρξη του προβλήματος, τίποτα δεν έχει αλλάξει. Θα έπρεπε να υπάρχει σχεδιασμός και κεντρικός έλεγχος» καταλήγει ο κ. Σφακιανάκης.

Μεταναστευτικό: «Στον αέρα» οι προσωρινές δομές

Εν τω μεταξύ, το θέμα των δύο ανοιχτών δομών που θα λειτουργούν στο νησί εξακολουθεί να παραμένει «στον αέρα». Το ζήτημα της κλειστής δομής, που τα προηγούμενα δύο χρόνια προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις στις τοπικές κοινωνίες της Κρήτης, παραμένει επίσης στο τραπέζι.

Τον περασμένο μήνα, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, επανέφερε το ενδεχόμενο δημιουργίας μόνιμης δομής μεταναστών, σε περίπτωση που διατηρηθούν οι υψηλές μεταναστευτικές ροές, απαντώντας στον ανεξάρτητο βουλευτή Ευάγγελο Αποστολάκη.

Στις 4 Φεβρουαρίου 2026, κατατέθηκε στη Βουλή τροπολογία στο πλαίσιο νομοσχεδίου για τη νόμιμη μετανάστευση. Ειδικότερα, προβλέπει τη δημιουργία δύο προσωρινών δομών φιλοξενίας μεταναστών, όπου θα γίνεται η πρώτη καταγραφή των αφιχθέντων πριν από τη μεταφορά τους στην ηπειρωτική χώρα. Οι δομές, η μία στα Χανιά και άλλη στο Ηράκλειο, θα λειτουργούν υπό την αιγίδα του υπουργείου.

Στην παρούσα φάση, εκκρεμεί η απόφαση της χωροθέτησης της δομής στο Ηράκλειο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, το υπουργείο έχει καταλήξει σε δύο-τρεις περιπτώσεις ιδιωτικών χώρων. Ενας από αυτούς, θα μισθωθεί για τις ανάγκες προσωρινής φιλοξενίας μεταναστών.

Η δεύτερη προσωρινή δομή, στα Χανιά, θα αναπτυχθεί στον υφιστάμενο χώρο στην Αγυιά.

«Περιμένουμε την τελική απόφαση του υπουργείου ανάμεσα στους χώρους που έχει βρει για τη δομή στο Ηράκλειο. Έχουν καταλήξει σε έναν και περιμένουμε να υπογραφεί η σύμβαση με τον ιδιοκτήτη. Η χωρητικότητα της δομής θα είναι 300 με 400 άτομα. Αρχικά το συμβόλαιο θα γίνει για έναν χρόνο» εξηγεί στο in ο Περιφερειάρχης Κρήτης, Σταύρος Αρναουτάκης. Οπως προσθέτει: «ο υπάρχον χώρος στο Ηράκλειο είναι ακατάλληλος, αλλά δεν έχουμε που αλλού να πάνε».

Ο κ. Αρναουτάκης λέει πως σε συζήτηση που είχε με τον υπουργό το περασμένο φθινόπωρο, είχε ενημερωθεί πως οι δύο δομές θα είναι έτοιμες μέχρι τον Μάιο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, αυτός ο στόχος είναι δύσκολος να εκπληρωθεί.

Γεμίζουν ξανά οι ακατάλληλοι χώροι

Η έκρηξη των ροών έφερε εκ νέου στο προσκήνιο, για το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, το άλυτο ζήτημα της διαχείρισης του μεταναστευτικού στην Κρήτη.

Έτσι, πέντε ημέρες αργότερα, στις 11 Μαρτίου, στελέχη του υπουργείου πραγματοποίησαν αυτοψία στον χώρο της Αγυιάς μαζί με την αντιδήμαρχο Χανίων, Ελένη Ζερβουδάκη.

«Ηρθαν να δουν την παρούσα κατάσταση του χώρου και να μας ενημερώσουν πως θα λειτουργεί η δομή όταν θα την αναλάβει το υπουργείο» σημειώνει στο in η κ. Ζερβουδάκη, τονίζοντας όμως πως οι εργασίες αναδιαμόρφωσης του χώρου έτσι ώστε να γίνει πιο ανθρώπινος και διαχειρίσιμος, δεν έχουν ακόμα ξεκινήσει.

Η αντιδήμαρχος εκτιμά ότι και η φετινή ανοιξιάτικη και καλοκαιρινή περίοδος θα εξελιχθούν με τον ίδιο τρόπο, καθώς οι διαδικασίες για μια πιο οργανωμένη διαχείριση του μεταναστευτικού στο νησί έχουν μείνει πίσω.

Εντωμεταξύ, η κατάσταση στην Αγυιά, γίνεται ξανά δύσκολη. Στις 11 Μαρτίου στον χώρο διέμεναν 354 άτομα. Την ίδια μέρα θα αποχωρούσαν 109 άνθρωποι ενώ για τις 12 Μαρτίου είναι προγραμματισμένο να αποχωρήσουν 140 άτομα. «Εντωμεταξύ όμως είναι πολύ πιθανό να έρθουν άλλοι» αναφέρει η κ. Ζερβουδάκη.

Σύμφωνα με την αντιδήμαρχο, οι μετανάστες πολλές φορές καθυστερούν μέρες να μεταφερθούν με τα πλοία ενώ συμφόρηση σημειώνεται και στη δομή στη Μαλακάσα.

Εξαιρετικά δύσκολη –τραγική την χαρακτήρισε μιλώντας στο in ο δήμαρχος της πόλης– είναι η κατάσταση και στον ακατάλληλο και πολύ μικρό χώρο στο Ρέθυμνο, εκεί όπου στο παλιό λιμεναρχείο στο Ενετικό λιμάνι στοιβάζονται αυτές τις μέρες περίπου 100 μετανάστες.

Οι δήμαρχοι «τραβούν χειρόφρενο» – «Στον αέρα» και η μεταφορά και η σίτιση

Τα αργόσυρτα βήματα της πολιτείας στο μεταναστευτικό στην Κρήτη έχουν προκαλέσει την οργή των δημάρχων του νησιού.

Ηδη στο νησί συζητείται έντονα η άρνηση του δημάρχου Βιάννου να καλύψει τη μεταφορά των μεταναστών οι οποίοι καταφθάνουν στις ακτές του συγκεκριμένου δήμου, από την Βιάννο στις προσωρινές δομές του νησιού, με ΚΤΕΛ.

Ο δήμαρχος της περιοχής, Παύλος Μπαριτάκης μιλώντας στο in εξήγησε γιατί αρνείται να πληρώσει πια αυτό το κονδύλι.

«Από το ξεκίνημα του μεταναστευτικού στην Κρήτη πριν από δύο χρόνια, η μοναδική ενίσχυση που λάβαμε από το υπουργείο ήταν 10.000 ευρώ πριν από τέσσερις μήνες  Ως τότε, όλα τα καλύπταμε με δικά μας έξοδα. Τώρα, αυτό το πενιχρό ποσό τελείωσε. Την περασμένη Παρασκευή είχαμε στον δήμο μας τρεις αφίξεις μέσα σε μια μέρα. Το σύνολο των μεταναστών ήταν 110 άτομα. Κάθε δρομολόγιο κοστίζει από 600 έως 700 ευρώ. Κάποιες φορές αυτό μπορεί να τύχει και τρεις και τέσσερις φορές την εβδομάδα».

«Ο δήμος μας δεν έχει άλλο περιθώριο για υπηρεσίες μεταφοράς και σίτισης. Το υπουργείο πρέπει να αναλάβει την ευθύνη του. Εχουμε καταθέσει όλοι οι δήμαρχοι πρόταση στο υπουργείο για τη μεταφορά μέσω ΚΤΕΛ αλλά και για εταιρεία catering , όμως δεν έχουμε ακόμα ενημέρωση. Δεν μπορεί ένας δήμαρχος να σηκώνει εσαεί αυτά τα έξοδα επειδή έτυχε οι βάρκες να φτάνουν σε μια παραλία που βρίσκεται στα δικά του όρια. Το θέμα είναι ελληνικό, όχι Κρητικό, ούτε μόνο του δήμου Βιάννου».

«Το υπουργείο Μετανάστευσης μας έχει αφήσει εκτεθειμένους. Θεωρούμε πως γίνεται προετοιμασία, όμως πια, ο προγραμματισμός είναι επιτακτικό να γίνει στο πεδίο» λέει στο in και ο δήμαρχος Ρεθύμνου, Γιώργος Μαρινάκης. Ο ίδιος αναφέρει πως ο δήμος του δεν έχει λάβει καθόλου χρήματα από την έναρξη του μεταναστευτικού στην Κρήτη. «Δεν πιστεύω ότι θα χάσουμε τα χρήματα. Το θέμα είναι να λυθεί το ζήτημα και σε ανώτερο επίπεδο, ευρωπαϊκό».

Δεδομένου, ότι τα κονδύλια για τη σίτιση και τη μεταφορά των μεταναστών δεν έρχονται από το υπουργείο και οι δήμαρχοι του νησιού έχουν αρχίσει να δυσανασχετούν με τις δαπάνες που καλύπτονται για την ώρα από δικά τους έξοδα, συχνά την «πυροσβεστική» λύση στο θέμα της μεταφοράς δίνει η Περιφέρεια Κρήτης.

Ο περιφερειάρχης δηλώνει ανήσυχος. «Το πρόβλημα είναι μεγάλο και δεν ξέρουμε πως θα εξελιχθεί» σχολιάζει.

Από το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου η απάντηση που πήραμε είναι πως δεν υπάρχει ακόμα εικόνα για το πότε ακριβώς θα είναι έτοιμοι οι δύο χώροι και πως το υπουργείο εργάζεται για να παραδοθούν όσο γίνεται πιο γρήγορα.

Ειδήσεις Σήμερα: