Επιλήψιμες συναινέσεις

Θα μπορούσαμε να θεωρήσουμε αισιόδοξο μήνυμα το ότι ο ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισε να μην ενεργήσει ανταγωνιστικά αλλά να υπερψηφίσει ως πρόεδρο της βουλής τον προτεινόμενο από τη ΝΔ κ. Τασούλα. Όμως τόσο ο κ. Μεϊμαράκης στη βουλή του 2012 όσο και η κ. Κωνσταντοπούλου στην πρώτη βουλή του 2015 εξελέγησαν με διαδοχικά ρεκόρ ψήφων πολυκομματικής συναίνεσης (223 ο πρώτος, 235 η δεύτερη) – ποτέ από το 1974 δεν είχαν υπάρξει τέτοιες πλειοψηφίες. Όμως η συναίνεση για τον πρόεδρο του «επαγγελματικού σωματείου των βουλευτών», συμβάδιζε με λυσσώδη ανταγωνισμό για την εξουσία: εκείνα τα ίδια χρόνια ήσαν τα σκληρότερα για τη μεταπολιτευτική Ελλάδα.

Τώρα τα πράγματα έχουν ηρεμήσει, όπως απέδειξαν οι πρόσφατες εκλογικές αναμετρήσεις, ίσως παρά τη θέληση των ίδιων των κομμάτων. Έχουν τόσο ηρεμήσει ώστε η ΝΔ ξέχασε τις μηνύσεις που κατέθετε στον Άρειο Πάγο για τον διορισμό κομματικών στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ σε θέσεις γενικών και ειδικών γραμματέων που θα έπρεπε να γίνουν με αμερόληπτες διαγωνιστικές διαδικασίες – και ο ΣΥΡΙΖΑ από την άλλη δεν λέει λέξη για το γεγονός ότι οι νέοι γραμματείς διορίζονται από τη ΝΔ παρανόμως αφού δεν τηρείται ούτε καν προσχηματικά η μνημονιακή υποχρέωση της χώρας για διαγωνισμούς, ώστε να επιτευχθεί η αποπολιτικοποίηση της δημόσιας διοίκησης· μόνο το ΚΙΝΑΛ κατήγγειλε την αυθαιρεσία της κυβέρνησης. Αποδεικνύει καλή προετοιμασία και εργατικότητα το γεγονός ότι τόσο γρήγορα διορίστηκαν 52 γραμματείς αλλά φαίνεται ότι η κυβέρνηση ετοιμάζει τροπολογία ώστε να καταργήσει τη νομοθεσία περί μονίμων, διαγωνιστικά επιλεγμένων, γραμματέων. Ήτοι, η κομματικότητα του κράτους διαιωνίζεται στο όνομα της αποτελεσματικότητας.

Τυχαίνει να έχω γνωρίσει κάποιους από αυτούς που διορίστηκαν γραμματείς και τους θεωρώ εξαιρετικούς στο αντικείμενο για το οποίο επελέγησαν, μάλλον θα πρώτευαν σε οποιονδήποτε διαγωνισμό· ίσως και οι περισσότεροι από τους υπόλοιπους. Η ουσιώδης διαφορά είναι ότι οι πολιτικά επιλεγέντες έχουν βραχύ χρονικό ορίζοντα μπροστά τους, δεν μπορούν να συνεισφέρουν στη συνέχεια της διοίκησης, στη διατήρηση των ποιοτικών κεκτημένων της θητείας τους. Φοβάμαι ότι αυτό το μειονέκτημα δεν μπορούν να το εξαλείψουν ούτε οι ψηφιακές τεχνολογίες.

Ευτυχής η συναίνεση ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ για τον πρόεδρο της Βουλής, ακόμη και αν είναι προσχηματική, ατυχής η συναίνεση για τον τρόπο επιλογής των κορυφαίων της διοίκησης – αλλά τα ίδια τα κόμματα προφανώς θεωρούν ευτυχείς και τις δύο επιλογές, ως ωφέλιμες για τα ίδια. Θα συναινέσουν άραγε και στην επαναφορά της ενισχυμένης αναλογικής, ώστε να εγκαθιδρυθεί ο νέος δικομματισμό και να κατοχυρώσουν για μακρύ χρονικό ορίζοντα τη θέση τους οι ηγετικές ομάδες των δύο κομμάτων;