Ο έρωτας μετριέται σε χρόνια; Τι δείχνουν τα δεδομένα για τη διαφορά ηλικίας
Η ηλικία μπορεί να μοιάζει με απλή λεπτομέρεια στις σχέσεις, όμως τα δεδομένα δείχνουν ότι επηρεάζει βαθιά το ποιον ερωτευόμαστε, πόσο διαρκούν οι γάμοι και πόσο ευτυχισμένα είναι τα ζευγάρια.
Μήπως η ηλικία τελικά παίζει ρόλο στην αγάπη;
Αν και πολλοί πιστεύουν ότι η καρδιά δεν κοιτάει αριθμούς, τα στατιστικά δείχνουν κάτι διαφορετικό: η διαφορά ηλικίας μεταξύ συντρόφων δεν είναι τυχαία και έχει εκπληκτικές συνέπειες για την ευτυχία και τη διάρκεια των σχέσεων.
Από ζευγάρια που έχουν την ίδια ηλικία μέχρι εκείνα με δεκαετίες διαφορά, οι επιλογές που κάνουμε φαίνεται να επηρεάζονται από βιολογία, κοινωνικές νόρμες και πολιτιστικές αντιλήψεις — και τα δεδομένα δεν αφήνουν πολλά στη φαντασία.
Ζευγάρια και ομοιότητα ηλικίας
Έρευνες στις Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν ότι τα ζευγάρια τείνουν να έχουν παρόμοια ηλικία, σύμφωνα με τον The Economist.
Σχεδόν ένα στα οκτώ παντρεμένα ζευγάρια έχουν διαφορά ηλικίας ενός έτους το πολύ, ενώ περίπου ένα τρίτο διαφέρουν κατά ένα έτος ή λιγότερο.
Αυτή η τάση δεν προκαλεί έκπληξη, αφού οι άνθρωποι συχνά κάνουν σχέσεις με άτομα που έχουν κοινά χαρακτηριστικά, όπως εκπαίδευση, θρησκεία ή φυλή.
Η εκπαίδευση μάλιστα ενισχύει αυτή τη συμπεριφορά, καθώς οι μαθητές ταξινομούνται σε τάξεις με βάση την ηλικία, δημιουργώντας κοινωνικά πλαίσια στα οποία συναντούν άτομα της ίδιας ηλικίας.
Ωστόσο, ενώ άνδρες και γυναίκες επιλέγουν συχνά συντρόφους κοντά στην ηλικία τους, η επικρατούσα τάση δείχνει ότι τα δύο τρίτα των Αμερικανικών γάμων συνίστανται σε μεγαλύτερους άνδρες και νεότερες γυναίκες.
Διάγραμμα: The Economist
Αυτή η μορφή «ζευγαρώματος» παρατηρείται παγκοσμίως και αποτελεί αντικείμενο μελέτης για πολλά think-tanks, όπως το Pew Research Centre.
Διαφορές ηλικίας ανά τον κόσμο
Η μέση διαφορά ηλικίας διαφέρει ανά περιοχή.
Στη Βόρεια Αμερική, οι σύζυγοι είναι κατά μέσο όρο 2,2 χρόνια μεγαλύτεροι από τις συζύγους τους, στην Ευρώπη 2,7 χρόνια, ενώ στην Ασία-Ειρηνικό η διαφορά είναι περίπου 4 χρόνια.
Οι μεγαλύτερες διαφορές παρατηρούνται στην υποσαχάρια Αφρική, όπου η μέση διαφορά αγγίζει τα 8,6 χρόνια.
Η εξέλιξη αυτής της τάσης έχει ιστορικές βάσεις.
Στις αρχές του 20ού αιώνα, η μέση διαφορά ηλικίας στις ΗΠΑ ήταν περίπου 4,5 χρόνια, σε σύγκριση με τα 2,2 χρόνια σήμερα.
Ακόμη και στον κινηματογράφο, οι διαφορές ηλικίας έχουν μειωθεί σημαντικά σε σχέση με το παρελθόν, όπου πρωταγωνιστές όπως ο Κλαρκ Γκέιμπλ και η Βίβιαν Λι είχαν διαφορά ηλικίας σχεδόν 12 χρόνια, σε αντίθεση με τις σημερινές παραγωγές όπου η διαφορά δεν ξεπερνά τα 6 χρόνια.
Εξελικτική και κοινωνική εξήγηση
Η διαφορά ηλικίας στους γάμους δεν είναι τυχαία. Υποστηρίζεται ότι έχει εξελικτική βάση: οι άνδρες προτιμούν συντρόφους που είναι γόνιμες, ενώ οι γυναίκες προτιμούν συντρόφους που έχουν τη δυνατότητα να φροντίσουν την οικογένεια και να προσφέρουν πόρους.
Οι γυναίκες είναι πιο γόνιμες σε νεότερη ηλικία, ενώ οι άνδρες τείνουν να συσσωρεύουν περισσότερους πόρους με την ηλικία.
Μελέτες δείχνουν ότι τα ζευγάρια όπου ο σύζυγος είναι λίγο μεγαλύτερος από τη σύζυγο έχουν περισσότερα παιδιά.
Μια μελέτη στη Σουηδία έδειξε ότι ζευγάρια με διαφορά περίπου πέντε ετών έχουν κατά 5% περισσότερα παιδιά από τα ζευγάρια της ίδιας ηλικίας. Τα στοιχεία από τις ΗΠΑ δείχνουν παρόμοια τάση, ενώ σε φτωχές χώρες, το πλεονέκτημα ενός μεγαλύτερου και οικονομικά ισχυρότερου άνδρα μπορεί να είναι ακόμα μεγαλύτερο.
Η διαφορά ηλικίας στην ποπ κουλτούρα
Η κινηματογραφική βιομηχανία και η τηλεόραση έχουν αντικατοπτρίσει την τάση με διαφορετικούς τρόπους.
Στις κλασικές ταινίες, όπως το «Όσα παίρνει ο άνεμος» ή η «Καζαμπλάνκα», η διαφορά ηλικίας ήταν σημαντική.
Σήμερα, οι ταινίες παρουσιάζουν συνήθως μικρότερες διαφορές, και όταν η διαφορά είναι εμφανής, συχνά αντιστρέφεται η παραδοσιακή εικόνα, με μεγαλύτερη γυναίκα και νεότερο άνδρα, όπως στα «Babygirl» ή «The Idea of You».
Αν και αυτές οι παραστάσεις δεν αντικατοπτρίζουν την καθημερινή πραγματικότητα, αντανακλούν τις κοινωνικές εξελίξεις και τα νέα πρότυπα σχέσεων.
Ευτυχία και διάρκεια
Η κοινή αντίληψη ότι οι σχέσεις με μεγάλη διαφορά ηλικίας είναι λιγότερο υγιείς δεν επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία.
Έρευνες έχουν δείξει ότι οι γάμοι με μεγαλύτερη διαφορά ηλικίας συνδέονται με υψηλότερη ικανοποίηση ζωής και δεν εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο διαζυγίου σε σύγκριση με ζευγάρια παρόμοιας ηλικίας.
Στις ΗΠΑ, ζευγάρια με διαφορά ηλικίας πέντε ετών μένουν μαζί κατά μέσο όρο έξι εβδομάδες περισσότερο από ζευγάρια με μικρότερη διαφορά.
Οι κοινωνικές αντιλήψεις και οι προκαταλήψεις φαίνεται να έχουν μεγαλύτερη επίδραση στην εμπειρία των ζευγαριών από ό,τι η ίδια η διαφορά ηλικίας.
Κίνδυνοι και προκλήσεις
Παρά τα θετικά στοιχεία, υπάρχουν και κίνδυνοι σε σχέσεις με μεγάλη διαφορά ηλικίας.
Η συχνότητα σοβαρής βίας ή ανθρωποκτονιών μεταξύ συντρόφων αυξάνεται όταν η διαφορά ηλικίας υπερβαίνει τα 16 χρόνια, αν και τέτοιες περιπτώσεις είναι εξαιρετικά σπάνιες.
Στις περισσότερες σχέσεις, η ηλικία δεν καθορίζει την επιτυχία ή την ποιότητα του γάμου.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Paul Eastwick, άλλοι παράγοντες, όπως κοινά ενδιαφέροντα, αξίες και επικοινωνία, είναι πολύ πιο σημαντικά.
- «Να λογοδοτήσει»: Η πρώην σύζυγος του Μπιλ Γκέιτς, Μελίντα, σπάει τη σιωπή της για τη σχέση του με τον Έπσταϊν
- Υπόθεση θρίλερ – Η δολοφονία στην Μάνδρα, το τροχαίο στην Ελευσίνα και ο νεκρός 27χρονος στη Νέα Πέραμο
- Το δίλημμα του Ματετά μετά το «ναυάγιο» της μεταγραφής στην Μίλαν
- Το αεροπλανοφόρο Λίνκολν φεύγει από τον Περσικό Κόλπο και οδεύει προς το Άντεν, λέει το Ιράν
- ΗΠΑ: Μια μικρή ομάδα Αμερικανών στρατιωτών βρίσκεται στη Νιγηρία για την αντιμετώπιση της ισλαμιστικής απειλής
- Θύελλα αντιδράσεων στη Γαλλία από τις δηλώσεις του Γκι Ρου για τις γυναίκες στο ποδόσφαιρο
