Κρίστοφ Χόισγκεν: Η «κανονικότητα» της επιθετικότητας του Ερντογάν

Εναν χρόνο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, ξεκινά η 59η Διάσκεψη του Μονάχου για την Ασφάλεια (MSC). Θα παραστούν η αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Κάμαλα Χάρις, ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, το μισό υπουργικό συμβούλιο της Γερμανίας, καθώς και ο έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

Η Διάσκεψη του Μονάχου δίνει το πλαίσιο για «έναν απολογισμό, πού βρισκόμαστε έναν χρόνο μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία», είπε στους ξένους ανταποκριτές στο Βερολίνο ο νέος πρόεδρος της Διάσκεψης Κρίστοφ Χόισγκεν, πρώην πρεσβευτής της Γερμανίας στον ΟΗΕ και πρώην σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής της καγκελαρίου Ανγκελα Μέρκελ.

Είναι η πρώτη Διάσκεψη Ασφάλειας υπό τη δική του διεύθυνση και επισκιάζεται από την «πολιτισμική τομή», όπως χαρακτηρίζει ο Χόισγκεν τον πόλεμο του Πούτιν στην Ουκρανία.

Στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ καταδικάστηκε η ρωσική επέμβαση από μια πλειοψηφία 143 χωρών. Ιδιαίτερα απογοητευμένος όμως είναι ο Χόισγκεν από τη στάση της Κίνας, που είχε συνυπογράψει το Μνημόνιο της Βουδαπέστης του 1994, το οποίο έχει ενσωματωθεί στα ντοκουμέντα του ΟΗΕ και εγγυάται την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας ως αντιστάθμισμα της παραίτησής της από τα ατομικά όπλα.

«Δεν είναι αντιπαράθεση Ανατολής – Δύσης, αλλά μάχη για την εφαρμογή των αρχών του ΟΗΕ», λέει ο Χόισγκεν.

Ηταν και παραμένει υποστηρικτής του εξοπλισμού της Ουκρανίας, θεωρεί καθυστερημένη την απόφαση για την προμήθεια βαρέων όπλων, θα έπρεπε να συγκροτηθεί νωρίτερα η ομάδα χωρών που δίνει τώρα τα Leopard στην Ουκρανία.

Οι εποχές που ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν και ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ ήταν πρωταγωνιστές στη Διάσκεψη του Μονάχου έχουν παρέλθει ανεπιστρεπτί. Τώρα είναι οι μεγάλοι απόντες. Επίσημοι εκπρόσωποι της Ρωσίας δεν έχουν προσκληθεί στο Μόναχο.

Προσκλήθηκαν όμως εμβληματικές, αντικαθεστωτικές προσωπικότητες, όπως οι Μιχαήλ Χοντορκόφσκι, Γκάρι Κασπάροφ και άλλοι ρώσοι εκπρόσωποι της κοινωνίας πολιτών.

Το διπλό παιχνίδι, του τούρκου προέδρου

Η εθνικιστική επιθετικότητα του τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εντάσσεται από τον πρόεδρο της Διάσκεψης του Μονάχου στα συμφραζόμενα του προεκλογικού του αγώνα και των δυσκολιών που αντιμετωπίζει για την επανεκλογή του.

«Η Τουρκία βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο και επειδή η δημοτικότητα του προέδρου ήταν σε πτωτική πορεία, τουλάχιστον μέχρι την τρομερή καταστροφή του σεισμού, ο Ερντογάν καταφεύγει στην εθνικιστική ρητορική και ανεβάζει τους εθνικιστικούς τόνους», απαντά ο Κρίστοφ Χόισγκεν στα «ΝΕΑ» για τις κλιμακούμενες απειλές του Ερντογάν.

«Είναι μέρος του σχεδιασμού του Ερντογάν για να κερδίσει την επανεκλογή του», λέει ο Χόισγκεν. «Το έχουμε δει και στο παρελθόν – για τον Ερντογάν αυτό είναι κανονικότητα», συμπληρώνει.

Αυτό όμως δεν πρέπει να οδηγήσει σε παραίτηση από προσπάθειες επίλυσης των διαφορών, τονίζει ο πρόεδρος της Διάσκεψης του Μονάχου.

Θυμίζει ότι «στην κρίση του Αιγαίου η Γερμανία μεσολάβησε στο παρελθόν να φτάσουν οι δύο πλευρές σε μία διευθέτηση».

Σήμερα, λέει, «βρισκόμαστε σε μια δύσκολη συγκυρία, αλλά δεν πρέπει να παραιτηθεί κανείς από την αναζήτηση ειρηνικής επίλυσης της διένεξης».

Ο Κρίστοφ Χόισγκεν μιλάει ανοιχτά και στιγματίζει το διπλό παιχνίδι του Ερντογάν και της Αγκυρας στον πόλεμο της Ουκρανίας. «Αφενός δέχεται την τιμητική διάκριση από τον ουκρανό πρόεδρο για την προμήθεια της Ουκρανίας με μη επανδρωμένα drones», τονίζει, «αφετέρου γίνεται καταφύγιο ρώσων ολιγαρχών».