27

Η είδηση της σύλληψης του ισχυρού άνδρα του ρωσικού πετρελαϊκού κολοσσού Yukos, Μιχαήλ Χοντορκόφσκι, στις 25 Οκτωβρίου έπεσε ως κεραυνός εν αιθρία στις διεθνείς αγορές.

Δείγμα της αποφασιστικότητας του Βλαντιμίρ Πούτιν να μην ανεχθεί ανταγωνισμούς στην κεντρική πολιτική σκηνή, η δίωξη κατά του πλουσιότερου ανθρώπου της Ρωσίας, με τις βαριές κατηγορίες της αισχροκέρδειας και της φοροδιαφυγής, είχε «προαναγγελθεί» λίγους μήνες νωρίτερα.

Στις αρχές Ιουλίου ο Μιχαήλ Χοντορκόφσκι έλαβε κλήση από τις δικαστικές αρχές της χώρας να καταθέσει για έρευνα σχετικά «με την κλοπή κρατικής περιουσίας» κατά τη διάρκεια των -τουλάχιστον αμφιλεγόμενων- ιδιωτικοποιήσεων τη δεκαετία του 1990.

Η πραγματική όμως αιτία πίσω από τη δίωξη του Ρώσου μεγιστάνα ήταν κυρίως πολιτική: Όταν ανέλαβε την προεδρία της Ρωσίας, ο Βλαντιμίρ Πούτιν είχε έλθει σε άτυπη συμφωνία με την οικονομική ελίτ της χώρας, σύμφωνα με την οποία δεν θα επανεξέταζε τα σκανδαλώδη προνόμια που δόθηκαν επί προεδρίας Γιέλτσιν, με αντάλλαγμα τη μη εμπλοκή των επιχειρηματιών στα πολιτικά πράγματα.

Αυτή η συμφωνία, όμως, δεν έγινε σεβαστή από τον Μιχαήλ Χοντορκόφσκι, ο οποίος είχε δυσαρεστήσει το Κρεμλίνο, επειδή χρηματοδοτούσε ορισμένα κόμματα της αντιπολίτευσης, ενώ δεν απέκλεισε ο ίδιος την κάθοδό του στις εκλογές.

Η κίνηση που πυροδότησε τις μετέπειτα δραματικές εξελίξεις ήταν η φημολογούμενη συμφωνία της Yukos (η οποία νωρίτερα είχε εξαγοράσει την μικρότερη Sibneft) με την Exxon Mobil. Ο κίνδυνος για την πολιτική εξουσία του Κρεμλίνου ήταν μεγάλος. Ο έλεγχος της μεγαλύτερης ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας θα πέρναγε σε ξένα χέρια, γεγονός που θα σήμανε την απώλεια του ελέγχου της ενεργειακής πολιτικής.

Ο Πούτιν πέρασε στην αντεπίθεση και ο Χοντορκόφκσι βρέθηκε πίσω από τα σίδερα της φυλακής. Το μήνυμα του Κρεμλίνου ήταν σαφές: Δεν θα ανεχθούμε καμία απόφαση για είσοδο ξένων επενδυτών που δεν θα έχει την έγκριση μας και, κυρίως, δεν θα ανεχθούμε τον πολιτικό ανταγωνισμό από αυτούς που πλούτισαν με αθέμιτες μεθόδους στο πρόσφατο παρελθόν.

Η πολιτική αποφασιστικότητα του Κρεμλίνου φάνηκε και στο «φρένο» που μπήκε το Δεκέμβριο στη συγχώνευση της Yukos με την Sibneft. Ενδεχομένως, όπως εικάζεται, ο μεγαλομέτοχος της Sibneft και ιδιοκτήτης της αγγλικής ποδοσφαιρικής ομάδας Τσέλσι, Ρομάν Αμπράμοβιτς, να προχωρήσει αργότερα σε επαναδιαπράγμευση της συγχώνευσης με ευνοϊκότερους όρους τόσο για την Sibneft όσο και εμμέσως για το Κρεμλίνο.

Γ.Κ.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ειδήσεις Σήμερα: