Πέθανε ο Κρεγκ Βέντερ, ο επιστήμονας που διάβασε πρώτος το ανθρώπινο γονιδίωμα

Απεβίωσε σε ηλικία 79 ετών ο Τζον Κρεγκ Βέντερ, ο αμερικανός επιστήμονας που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην αλληλούχηση του ανθρώπινου γονιδιώματος στις αρχές του αιώνα, μια ιστορική εξέλιξη που έδωσε νέα ώθηση στη βιολογία και την ιατρική.

Ο Βέντερ πέθανε έπειτα από σύντομη νοσηλεία για την αντιμετώπιση παρενεργειών της θεραπείας που λάμβανε έπειτα από πρόσφατη διάγνωση καρκίνου, ανακοίνωσε την Τετάρτη το J.Craig Venter Institute, το ινστιτούτο που ίδρυσε ο ερευνητής με εργαστήρια στο Σαν Ντιέγκο και το Μέριλαντ.

Αντισυμβατική και ανταγωνιστική προσωπικότητα, ο Βέντερ είχε επινοήσει μια μέθοδο αλληλούχησης του DNA (shotgun sequencing) που σπάει το μόριο του DNA σε μικρά κομμάτια, καθένα από τα οποία αλληλουχείται ξεχωριστά. Η πλήρης αλληλουχία προκύπτει από τη συνένωση των μικρών κομματιών με βάση τις επικαλύψεις τους.

Τη δεκαετία του 1990, ο Βέντερ ήταν πεπεισμένος ότι η μέθοδός του θα επιτάχυνε σημαντικά το Πρόγραμμα Ανθρώπινου Γονιδιώματος, μια διεθνή κοινοπραξία με επικεφαλής τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ.

Όταν η μέθοδός του απορρίφθηκε από τους επιστήμονες της κοινοπραξίας, ο ερευνητλης εξασφάλισε ιδιωτική χρηματοδότηση για να ιδρύσει τη Celera Genomics και να προλάβει την κούρσα για το πρώτο πλήρες ανθρώπινο γονιδίωμα.

Η Celera Genomics ολοκλήρωσε πρώτη το φιλόδοξο έργο, όμως ο Βέντερ συμφώνησε να αναβάλλει τη δημοσίευσή του μέχρι να ολοκληρωθεί το Πρόγραμμα Ανθρώπινου Γονιδιώματος λίγο αργότερα. Τα αποτελέσματα της κοινοπραξίας δημοσιεύτηκαν στο Nature στις 15 Φεβρουαρίου 2001, ενώ η εταιρεία του Βέντερ ακολούθησε μια μέρα αργότερα με δημοσίευση στο Science.

Έκτοτε, η μέθοδός του χρησιμοποιείται ευρέως για την αλληλούχηση γονιδιωμάτων.

Το 2009, ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα απένειμε στον Βέντερ το Εθνικό Μετάλλιο Επιστήμης.

To 2010, η εταιρεία του Βέντερ Synthetic Genomes παρουσίασε την πρώτη «συνθετική μορφή ζωής», η οποία προέκυψε από την εισαγωγή ενός συνθετικού γονιδιώματος σε ένα άλλο κύτταρο.