Τουρκία & Βαλκάνια

Ψυχροπολεμικό το κλίμα στις σχέσεις ΗΠΑ - Ρωσίας για το θέμα της Κριμαίας, λίγες ημέρες πριν από τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος για την προσάρτηση της περιοχής από τη Ρωσία. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών απέρριψε ρωσική πρόταση για συνομιλίες με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, μέχρι η Μόσχα να ασχοληθεί με τις αμερικανικές προτάσεις για την ουκρανική κρίση. Σε τηλεφωνική συνομιλία που είχε με τον Λαβρόφ, ο Κέρι είπε ότι η στρατιωτική επέμβαση της Ρωσίας στην Κριμαία έκανε τυχόν διαπραγματεύσεις εξαιρετικά δύσκολες.

Ο πρωθυπουργός της Λιβύης Άλι Ζεϊντάν δεν κατάφερε να λάβει ψήφο εμπιστοσύνης στη Βουλή και θα αντικατασταθεί προσωρινά από τον υπουργό Άμυνας, όπως ανακοίνωσε ο εκπρόσωπος του κοινοβουλίου Όμαρ Χουμεϊντάν. Η εξέλιξη αυτή ήρθε μετά την κρίση που ξέσπασε με δεξαμενόπλοιο που έπλεε υπό σημαία Βορείου Κορέας, το οποίο φόρτωσε πετρέλαιο στο λιμάνι Ες Σίντερ της ανατολικής Λιβύης και έπλευσε σε διεθνή ύδατα, ξεφεύγοντας από το Πολεμικό Ναυτικό της Λιβύης, το οποίο στη συνέχεια πήρε και πάλι τον έλεγχο του πλοίου.

Η Νταϊάν Φάινσταϊν, επικεφαλής της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας, κατηγόρησε δημοσίως τη CIA για εκφοβισμό, λέγοντας ότι η Υπηρεσία προσπάθησε να εμποδίσει την δημοσιοποίηση έκθεσης σχετικά με τις καταγγελίες για τα βασανιστήρια της CIA. Η γερουσιαστής κατηγόρησε τη CIA για παράνομη πρόσβαση και έρευνα σε υπολογιστές που χρησιμοποιούσε προσωπικό της Γερουσίας, με στόχο την αφαίρεση εγγράφων. Ο διευθυντής της Υπηρεσίας αρνήθηκε τις κατηγορίες. Τη στήριξή του στη CIA εκφράζει ο Λευκός Οίκος.

Σοβαρά επεισόδια μεταξύ της αστυνομίας και διαδηλωτών ξέσπασαν την Τρίτη στις δύο μεγαλύτερες πόλεις της Τουρκίας, την Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα, μετά την ανακοίνωση ότι ο 15χρονος Μπερκίν Ελβάν, το αγόρι που είχε τραυματιστεί σοβαρά στο κεφάλι κατά τη διάρκεια αντικυβερνητικών διαδηλώσεων το περασμένο καλοκαίρι, κατέληξε μετά από εννέα μήνες σε κώμα. Φωτορεπορτάζ

Άνδρας πυροβόλησε και σκότωσε τη μητέρα του μέσα σε δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης, στη διάρκεια δίκης για διαζύγιο. Η άτυχη γυναίκα είχε κινήσει τη διαδικασία για την έκδοση διαζυγίου διαμαρτυρόμενη για ενδοοικογενειακή βία. Νεκρός από τα πυρά του δράστη έπεσε κι ένας αστυνομικός.

Το ρεκόρ δημοτικότητάς του έχει σπάσει ο ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν, κυρίως χάρη στη ρωσική επέμβαση στην Ουκρανία, όπως αναφέρουν τα κυριότερα ρωσικά ινστιτούτα δημοσκοπήσεων. Το 69% των Ρώσων δηλώνουν ότι εγκρίνουν την πολιτική που εφαρμόζει ο Πούτιν. Η δημοτικότητα του 61χρονου ρώσου προέδρου δεν έχει πέσει ποτέ κάτω από το 60% από το 2000 οπότε ανήλθε στην εξουσία.

Η Κριμαία έκλεισε τον εναέριο χώρο της για τις εμπορικές πτήσεις από την υπόλοιπη Ουκρανία, πέντε ημέρες πριν από το δημοψήφισμα που έχουν προγραμματίσει οι φιλορωσικές αρχές της περιοχής για την προσάρτησή της στη Ρωσία. Ουκρανικό αεροσκάφος, κατευθυνόμενο από το Κίεβο προς τη Συμφερόπολη, υποχρεώθηκε την Τρίτη να επιστρέψει στην ουκρανική πρωτεύουσα. Θα συνεχίσουν την αποστολή τους οι παρατηρητές του ΟΑΣΕ.

Με το δημοψήφισμα για προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία να πλησιάζει -παρά την καταδίκη του ως παράνομο από Κίεβο και δυτικές κυβερνήσεις- η εικόνα διάσπασης εντείνεται: Η μεν Βουλή της Κριμαίας υπερψήφισε «διακήρυξη ανεξαρτησίας» ενώ το Κίεβο προαναγγέλλει πως θα σχηματίσει νέα εθνοφρουρά εξαιτίας της «κακοδιαχείρισης» της προηγούμενης περιόδου.

Την τελευταία του πνοή άφησε στο νοσοκομείο ο 15χρονος Μπερκίν Ελβάν, που είχε τραυματιστεί θανάσιμα κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων εναντίον της τουρκικής κυβέρνησης. Τον έφηβο, που βρισκόταν σε κώμα εδώ και σχεδόν εννέα μήνες, είχε χτυπήσει στο κεφάλι δοχείο δακρυγόνου.

Στη νέα ηγεσία του Κιέβου επέρριψε ο Γιανουκόβιτς την ευθύνη για τον «κίνδυνο να αποσχιστεί η Κριμαία» από την Ουκρανία, επαναλαμβάνοντας πως είναι ο νόμιμος πρόεδρος της χώρας και εκτοπίστηκε παράνομα «από τη συμμορία» στην ουκρανική κυβέρνηση. Σε διάγγελμά του από ρωσικό έδαφος, ο έκπτωτος Γιανουκόβιτς απέρριψε επίσης ως παράνομες τις προεδρικές εκλογές που προγραμματίζονται για τις 25 Μαΐου.

Την απειλή άμεσης διεύρυνσης των κυρώσεων σε βάρος της Μόσχας εγείρουν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εάν η Ρωσία δεν αλλάξει στάση με κινήσεις «αποκλιμάκωσης» στην Κριμαία. Το Βερολίνο διαμηνύει ότι η ΕΕ «προτιμά να αποφύγει τη σύγκρουση, αλλά πρέπει να είναι προετοιμασμένη», ενώ το Παρίσι προειδοποιεί ότι οι κυρώσεις μπορεί να έρθουν ακόμη και εντός της εβδομάδας.

Ένας ισχυρός σεισμός, ένα τσουνάμι και ένα πυρηνικό ατύχημα. Τρία χρόνια συμπληρώθηκαν από εκείνη την ημέρα και οι Ιάπωνες τήρησαν ενός λεπτού σιγή για τα 20.000 θύματα της τριπλής τραγωδίας. Οι πληγές είναι πολλές και ανοικτές και η ανοικοδόμηση προχωρά με αργούς ρυθμούς.

Την προεδρία της Χιλής αναλαμβάνει την Τρίτη η Μισέλ Μπατσελέτ σε μια τελετή που θα λάβει χώρα στο Βαλπαραΐσο, παρουσία των περισσότερων ηγετών της Νοτίου και Κεντρικής Αμερικής. Η τελετή είναι γεμάτη συμβολισμούς, καθώς την «προεδρική κορδέλα» θα περάσει στην πρόεδρο η επικεφαλής της Γερουσίας, Ισαβέλ Αλιέντε, κόρη του προέδρου που ανέτρεψε ο Πινοτσέτ το 1973.

Δημοψήφισμα θα κάνει η Νέα Ζηλανδία για το εάν θα αλλάξει τη σημαία της: Η κυβέρνηση προανήγγειλε το στήσιμο της κάλπης μέσα στην επόμενη τριετία, ενώ και η αντιπολίτευση είπε πως θα στηρίξει το εγχείρημα στην περίπτωση που έρθει στην εξουσία. Οι Νεοζηλανδοί έχουν αρχίσει να θεωρούν πως η σημαία -που έχει στο πάνω αριστερό μέρος της τη βρετανική σημαία- είναι αποικιακό κατάλοιπο, ενώ μοιάζει και υπερβολικά με τη σημαία της γειτονικής Αυστραλίας. Οι προτάσεις αφθονούν.

Δέκα χρόνια συμπληρώνονται την Τρίτη από το τρομοκρατικό χτύπημα στους σιδηροδρομικούς σταθμούς της Μαδρίτης με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 191 άνθρωποι και να τραυματιστούν άλλοι 1.857. Η χώρα τιμά τη μνήμη των νεκρών με τα τραύματα από τα γεγονότα, αλλά και από τον χειρισμό της υπόθεσης να παραμένουν ανοικτά.

Διπλωματικός παγετός με φόντο την κρίση στην Κριμαία: Η Ουάσινγκτον απορρίπτει συνάντηση με τον ρώσο υπουργό Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ εάν η Μόσχα δεν δείξει «σοβαρή πρόθεση να επιδιώξει διπλωματική λύση». Η Ρωσία απορρίπτει τη βάση στην οποία θέτουν οι ΗΠΑ το ζήτημα της Ουκρανίας και ετοιμάζει «αντιπροτάσεις», λέγοντας πως «δεν μπορεί να λαμβάνεται ως αφετηρία το πραξικόπημα στο Κίεβο». Την ίδια ώρα, η υπό ρωσικό έλεγχο Κριμαία ορκίζει ως στρατιώτες της μέλη των «δυνάμεων αυτοάμυνας» ενώ η ΕΕ απειλεί με διεύρυνση των κυρώσεων.

Ο επικεφαλής της Interpol ανέφερε ότι η εξαφάνιση του αεροσκάφους της Malaysia Airlines πιθανότατα δεν οφείλεται σε τρομοκρατική επίθεση. Ιρανικά έγγραφα είχαν χρησιμοποιήσει νωρίτερα οι δύο επιβάτες που ανέβηκαν στη πτήση με κλεμμένα διαβατήρια. Νέες αναφορές θέλουν το αεροσκάφος να είχε εμφανιστεί στα ραντάρ σε άλλο σημείο από ό,τι μέχρι τώρα θεωρείτο η τελευταία επιβεβαίωμενη θέση του πριν εξαφανιστεί.

Η Παγκόσμια Τράπεζα ανακοίνωσε ότι είναι έτοιμη να προσφέρει στην Ουκρανία φέτος «έως και 3 δισεκατομμύρια δολάρια». «Η Παγκόσμια Τράπεζα έλαβε ένα αίτημα βοήθειας από τη μεταβατική κυβέρνηση της Ουκρανίας και είναι έτοιμη να βοηθήσει τον ουκρανικό λαό», ανέφερε σε ανακοίνωσή της.

Ένοπλοι, η ταυτότητα των οποίων παραμένει αδιευκρίνιστη, απήγαγαν δύο Ουκρανούς δημοσιογράφους και τους ακτιβιστές που τους συνόδευαν στην Κριμαία, ανακοίνωσαν οι Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα προειδοποιώντας ότι αυτοί που ευθύνονται για τις επιθέσεις εναντίον εκπροσώπων των μέσων ενημέρωσης προσπαθούν να μετατρέψουν την περιοχή σε «μαύρη τρύπα για τις ειδήσεις».

Με επιφύλαξη αντιμετωπίζεται η ανάληψη ευθύνης από πρωτοεμφανιζόμενη κινεζική οργάνωση που αυτοαποκαλείται Κινεζική Ταξιαρχία Μαρτύρων για την εξαφάνιση της πτήσης MH370 της Malaysia Airlines που μετέφερε 239 άτομα -επιβάτες και πλήρωμα. Οι Αρχές θεωρούν ότι πιθανώς να πρόκειται για φάρσα.