Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος ΙΔ’)
Θεμέλιο της φιλοσοφικής σκέψης του Ζήνωνος και, κατ’ επέκταση, του στωικισμού είναι ο «λόγος», με τη διττή σημασία της λογικής σκέψης και της λεκτικής έκφρασης, της ικανότητας του λόγου
Μετά το θάνατο του Πλάτωνος και του Αριστοτέλη, κατά τους Ελληνιστικούς Χρόνους, στο πεδίο της φιλοσοφίας δεσπόζουν οι αποκαλούμενες σχολές, τις οποίες συγκρότησαν φιλόσοφοι που είχαν κοινές θέσεις και συγκεκριμένο τόπο συνάντησης. Οι φιλοσοφικές αυτές αιρέσεις, τις οποίες είχαν ιδρύσει πρόσωπα ευρείας αποδοχής, χρησιμοποιούσαν ένα πολύ εξειδικευμένο τεχνικό λεξιλόγιο, στο οποίο συμπεριλαμβάνονταν πλατωνικοί και αριστοτελικοί όροι. Κοινό χαρακτηριστικό των σχολών αυτών ήταν η στροφή της φιλοσοφίας προς την έννοια της πράξης, με άλλα λόγια το ιδιαίτερο βάρος που δόθηκε στην πρακτική έναντι της θεωρητικής φιλοσοφίας.
Μια από τις σημαντικότερες φιλοσοφικές σχολές που λειτούργησαν στην Αθήνα κατά την Ελληνιστική Περίοδο ήταν εκείνη των Στωικών, η οποία ιδρύθηκε περί το 300 π.Χ. από τον Ζήνωνα τον Κιτιέα (το Κίτιον ήταν πόλη-βασίλειο της Κύπρου, χτισμένη στη θέση που κατέχει σήμερα η Λάρνακα). Έδρα της σχολής των Στωικών ήταν η Ποικίλη Στοά στην Αγορά των Αθηνών, κι αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίον η διδασκαλία του Ζήνωνος –και το όλο φιλοσοφικό σύστημα που αναπτύχθηκε επί τη βάσει αυτής– ονομάστηκε στωική φιλοσοφία ή στωικισμός.
Θεμέλιο της φιλοσοφικής σκέψης του Ζήνωνος και, κατ’ επέκταση, του στωικισμού είναι ο λόγος, με τη διττή σημασία της λογικής σκέψης και της λεκτικής έκφρασης, της ικανότητας του λόγου. Αυτός ακριβώς ο λόγος, ο ενδιάθετος (η εσωτερική σκέψη, οι ένδον λογισμοί, η διάνοια, ο νους) αλλά και ο προφορικός (η εξωτερικευμένη έκφραση της σκέψης, ο έναρθρος ή φωνούμενος λόγος, το όχημα του νου), εξετάζεται από τη λογική, η οποία αποτελεί έναν ιδιαίτερα σημαντικό τομέα της όλης στωικής φιλοσοφίας. Οι Στωικοί διακρίνουν το σημαίνον (η φωνή, η υλική πλευρά της γλώσσας, ο εκφερόμενος ήχος), το σημαινόμενον ή λεκτόν (το υπό της φωνής δηλούμενον, το νόημα ή το περιεχόμενο που ενυπάρχει στις λέξεις) και το τυγχάνον (το εκτός υποκείμενον, τα εξωγλωσσικά, πραγματικά αντικείμενα στα οποία αναφέρονται οι λέξεις). Τα δύο εξ αυτών είναι σώματα (το σημαίνον/φωνή και το τυγχάνον) και το τρίτο (το σημαινόμενον/λεκτόν) είναι ασώματον.
*Στη φωτογραφία του παρόντος άρθρου, προτομή του Ζήνωνος του Κιτιέως, ιδρυτή της φιλοσοφικής σχολής των Στωικών.
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Α’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Β’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Γ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Δ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Ε’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος ΣΤ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Ζ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Η’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Θ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος Ι’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος ΙΑ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος ΙΒ’)
Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας (Μέρος ΙΓ’)
- Χωρίς Tαβάρες η Ρεάλ Μαδρίτης στο Final Four, αμφίβολος και ο Άλεξ Λεν
- Κυτταρική θεραπεία υπόσχεται μόνιμη αντιμετώπιση του HIV με μία μόνο δόση
- Πακιστάν: Δέκα νεκροί μετά από έκρηξη σε αγορά, σύμφωνα με την αστυνομία
- Η αφιέρωση του χρυσού μεταλλίου από τη Στέλλα Μαρεντάκη στον αδερφό της που είναι στο φάσμα του αυτισμού
- O Πέδρο Αλμοδόβαρ δεν φοβάται τίποτα – Η γενοκτονία στη Γάζα, τα σιωπηλά Όσκαρ και το δειλό Χόλιγουντ
- ΔΕΗ Tour of Hellas 2026 – Η μεγάλη γιορτή του ποδηλάτου και της βιώσιμης μετακίνησης με την ενέργεια της ΔΕΗ
- Ο πόλεμος του Τραμπ ανέβασε στο 3,8% τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ – Στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2023
- Ηλιούπολη: «Μαμά και μπαμπά, δεν θέλω πια να ζω» – Σοκάρει το σημείωμα που άφησε πίσω της η μία 17χρονη
Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Τρίτη 12.05.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/05/pexels-jyjyjyjy-27091263-315x220.jpg)
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442