Αρχές Μαρτίου, ο MAGA πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επαινούσε την ακροδεξιά (με νεοφασιστικές «ρίζες») πρωθυπουργό της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι.

«Είναι μια εξαιρετική ηγέτιδα και φίλη μου», έλεγε τότε στην εφημερίδα Corriere della Sera.

«Προσπαθεί πάντα να βοηθά», ανέφερε στις πρώτες ημέρες του πολέμου στο Ιράν.

Ένα μήνα μετά τη χαρακτηρίζει «απαράδεκτη», μια αρχηγό κράτους χωρίς θάρρος, που «δεν τη νοιάζει αν το Ιράν έχει πυρηνικό όπλο και ότι, αν είχε τη δυνατότητα, θα τίναζε στον αέρα την Ιταλία μέσα σε δυο λεπτά».

Οι σχέσεις τους -βασισμένες στην ιδεολογική συγγένεια- έχουν ψυχρανθεί εσχάτως, με πλείστες όσες αφορμές.

Είτε την άρνηση της Ιταλίας και της ΕΕ εν γένει να υπακούσουν στα κελεύσματα του Τραμπ για εμπλοκή στον πόλεμο επιλογής των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Είτε τις εν εξελίξει φραστικές επιθέσεις του κατά του Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ -του πρώτου Αμερικανού- αφότου ο τελευταίος στηλίτευσε, σε αγρυπνία και προσευχή για την ειρήνη το περασμένο Σάββατο, «την αυταπάτη της παντοδυναμίας», «την ειδωλολατρία του Εγώ και του χρήματος» και «την επίδειξη δύναμης», που τροφοδοτούν τον πόλεμο.

Ειδικά η στοχοποίηση του Πάπα εξόργισε τους ήδη σφόδρα αντιτραμπικούς και κατά του πολέμου Ιταλούς.

Βιώνουν τις οικονομικές του συνέπειες στην καθημερινότητά τους, ενώ μόλις τον περασμένο μήνα «μαύρισαν» τη Μελόνι στο δημοψήφισμα για την αμφιλεγόμενη δικαστική μεταρρύθμιση, που εκλήφθηκε ως μια τραμπικής εκδοχής επίθεση στο κράτος δικαίου.

Αποτέλεσε την πρώτη βαριά πολιτική ήττα της Ιταλίδας πρωθυπουργού, που πλέον επιχειρεί ανασυγκρότηση σε λεπτές ισορροπίες.

Η δημόσια ρήξη με τον Τραμπ μετρά πόντους στο εσωτερικό, όπου η πολιτική φθορά της είναι εμφανής.

«Όταν έχεις συμμάχους και ιδιαίτερα όταν είναι στρατηγικοί, πρέπει να έχεις το θάρρος να πεις ότι διαφωνείς», διακηρύττει τώρα.

Στο πίσω μέρος του μυαλού της έχει σαφώς τις επόμενες βουλευτικές εκλογές και τη «νωπή» βαριά ήττα του φιλοτραμπικού Ούγγρου ακροδεξιού «φίλου» της Βίκτορ Όρμπαν.

Στιγμιότυπο από την πρώτη επίσημη επίσκεψη της Ιταλίδας πρωθυπουργού Τζόρτζια Μελόνι στον Λευκό Οίκο επί της δεύτερης προεδρίας του Ντόναλντ Τραμπ, πέρυσι τον Απρίλιο (REUTERS/Evelyn Hockstein/File Photo)

Αποστάσεις ασφαλείας

Ο επανακαθορισμός πορείας της Μελόνι άρχισε όψιμα λίγα 24ωρα πριν από το δημοψήφισμα του Μαρτίου.

Το κάνει ωστόσο περπατώντας στις μύτες των ποδιών.

Μόλις στα μέσα του περασμένου μήνα, κι έπειτα από πολλές παλινωδίες, επέκρινε την αμερικανοϊσραηλινή επέμβαση στο Ιράν ως μέρος μιας αυξανόμενης και επικίνδυνης τάσης μονομερών παρεμβάσεων «εκτός του πεδίου εφαρμογής του διεθνούς δικαίου», υπογραμμίζοντας παράλληλα την απειλή για την περιφερειακή ασφάλεια από το «καθεστώς των αγιατολάχ».

Προ δύο εβδομάδων, η ιταλική κυβέρνηση αρνήθηκε να δώσει άδεια προσγείωσης στη βάση Σιγονέλα στη Σικελία σε αμερικανικά στρατιωτικά αεροσκάφη που κατευθύνονταν στη Μέση Ανατολή. Όμως η απόφαση αποδόθηκε στο ότι οι ΗΠΑ δεν ακολούθησαν την απαιτούμενη διαδικασία, με το πρωθυπουργικό γραφείο να εκδίδει ανακοίνωση, τονίζοντας ότι οι διμερείς σχέσεις παραμένουν «σταθερές και βασισμένες σε πλήρη και πιστή συνεργασία».

Παρ’ όλα αυτά, η Μελόνι δεν έχασε την ευκαιρία, σε πρόσφατη ομιλία της στο κοινοβούλιο, να απαριθμήσει δημόσιες διαφωνίες της με τον Λευκό Οίκο -από τους δασμούς και τη Γροιλανδία, μέχρι το Ιράν.

Εξέφρασε ωστόσο με… χρονοκαθυστέρηση στήριξη στον Πάπα, ένα και πλέον 24ωρο αφότου ο Τραμπ είχε αρχίσει να τον στοχοποιεί δημόσια, κατηγορώντας τον μέχρι και ότι «με τη συμπεριφορά του στηρίζει τη ριζοσπαστική Αριστερά».

Ήταν πολύ πιο άμεση και έντονη η αντίδραση της ιταλικής κυβέρνησης κατά του Ισραήλ, όταν ο Λατίνος Πατριάρχης της Ιερουσαλήμ εμποδίστηκε από την ισραηλινή αστυνομία να τελέσει τη λειτουργία της Κυριακής των Βαΐων στον Ναό του Παναγίου Τάφου.

Η δε τελευταία απόφαση της Ρώμης να αναστείλει την αυτόματη ανανέωση του μνημονίου αμυντικής συνεργασίας με το Ισραήλ ελήφθη, σύμφωνα με τον ιταλικό Τύπο, κατόπιν πιέσεων από την αντιπολίτευση και προτροπών εμπειρογνωμόνων προς την ιταλική κυβέρνηση να πάρει αποστάσεις από τα εγκλήματα του Ισραήλ στη Γάζα και, πιο πρόσφατα, στον Λίβανο και το Ιράν.

Κατά τα λοιπά, η κυβέρνηση Μελόνι έχει επανειλημμένα αντιταχθεί στην αναγνώριση του Κράτους της Παλαιστίνης.

Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι στο φόντο του Βίκτορ Όρμπαν (REUTERS/Yves Herman)

Οι πολιτικοί υπολογισμοί της Μελόνι

Για την Ιταλίδα πρωθυπουργό, η νέα στρατηγική της εμπεριέχει ένα υπολογισμένο πολιτικό ρίσκο.

Όμως δεν ξέρει πώς θα της βγει.

Από «γητεύτρα του Τραμπ» και «γεφυροποιός» μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ, έχει πέσει τώρα και αυτή στη δυσμένεια του Λευκού Οίκου.

Πολιτικά, παραμένει αμφίβολο εάν η αναπροσαρμογή της στάσης της και η συσπείρωση του καθολικού ποιμνίου θα της εξασφαλίσουν την επανεκλογή της.

Κανονικά, οι επόμενες εκλογές αναμένονται το 2027 και η ίδια διακηρύττει ότι θα εξαντλήσει τη θητεία της.

Οι επόμενοι μήνες θα είναι ωστόσο καθοριστικοί.

Εάν τα μηνύματα από τις δημοσκοπήσεις είναι ενθαρρυντικά, η Μελόνι μπορεί να επισπεύσει τις εξελίξεις, προλαβαίνοντας έτσι και τις διεργασίες στους κόλπους της κατακερματισμένης κεντροαριστερής και κεντρώας αντιπολίτευσης για τη συγκρότηση ενός κοινού εκλογικού μετώπου.

Προς το παρόν, ωστόσο, η πολιτική φθορά συνεχίζεται για τον κυβερνητικό συνασπισμό.

Οι τριγμοί μεταξύ των Αδελφών της Ιταλίας της Τζόρτζια Μελόνι, της επίσης ακροδεξιάς Λέγκα και της κεντροδεξιάς Φόρτσα Ιτάλια γίνονται όλο και πιο αισθητοί.

Στο φόντο είναι η ήδη βαριά πολιτική ήττα στο δημοψήφισμα, διαφωνίες σε θέματα εξωτερικής και ενεργειακής πολιτικής, η διογκούμενη λαϊκή δυσαρέσκεια από σειρά ανατιμήσεων εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν και οι νέες πιέσεις στην υψηλού δημόσιου χρέους ιταλική οικονομία, που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές ενέργειας.

Όχι τυχαία, η Μελόνι ήδη διαμηνύει στις Βρυξέλλες ότι, εάν η κρίση στη Μέση Ανατολή συνεχιστεί, το ενδεχόμενο αναστολής του Συμφώνου Σταθερότητας «δεν θα πρέπει να αποτελεί ταμπού».

«Ο κόμπος στο χτένι»

Όσο για τη μεταστροφή στις σχέσεις με τον Τραμπ;

Μετά τις φραστικές επιθέσεις του στον Πάπα, η Μελόνι έτυχε μιας σπάνιας διακομματικής στήριξης -καθολικών ψηφοφόρων γαρ- αν και με αιχμές.

«Είχα προσπαθήσει να προειδοποιήσω ότι τουλάχιστον η ευθύτητα και η σαφήνεια μπορούν να προσφέρουν κάποια προστασία, σε αντίθεση με ορισμένες ασάφειες που, αργά ή γρήγορα, όπως όλοι οι κόμποι, έρχονται στο χτένι», σχολίασε ο Τζουζέπε Κόντε, ηγέτης του αντιπολιτευόμενου Κινήματος Πέντε Αστέρων.

«Την Τζόρτζια Μελόνι την εγκαταλείπουν ακόμα και οι δικοί της άνθρωποι, ο γκουρού της, ο ηγέτης της», έγραψε στο Χ ο πρώην πρωθυπουργός Ματέο Ρέντσι, νυν ηγέτης του κεντρώου κόμματος Italia Viva (Ζωντανή Ιταλία).

«Από το δημοψήφισμα και μετά, κάθε μέρα είναι ένα πρόβλημα», προσέθεσε.

«Θα είναι 15 μήνες σε ολισθηρό κατήφορο μέχρι τις εκλογές. Η κατάρρευση μόλις άρχισε».