Ένα μικρό ευρωπαϊκό σκαθάρι που έχει εξελιχθεί να ζει σε βάρος των μελισσών έχει ανακαλύψει ένα είδος χημικής μεταμφίεσης για να προσελκύει τα θύματά του, αποκαλύπτει ένα ασυνήθιστο πείραμα στη Γερμανία.
Οι προνύμφες του σκαθαριού Meloe proscarabaeus –είδους που ζει και στην Ελλάδα- απελευθερώνουν ουσίες που μυρίζουν όπως τα λουλούδια, διαπιστώνει μελέτη που δεν έχει υποβληθεί ακόμα σε ανεξάρτητο έλεγχο αλλά παρουσιάζεται ως προδημοσίευση στο αποθετήριο bioRxiv.
Είναι η πρώτη γνωστή περίπτωση ζώου που μιμείται το άρωμα λουλουδιών, επισημαίνουν οι ερευνητές.
Οι προνύμφες του σκαθαριού γεννιούνται στο χώμα αλλά μετά ανεβαίνουν στις κορυφές των χόρτων περιμένοντας διερχόμενες μέλισσες. Όταν ένα έντομο περάσει σε μικρή απόσταση, οι προνύμφες κρεμιούνται πάνω του και ταξιδεύουν μέχρι τη φωλιά του, όπου τρέφονται με τα ξένα αβγά μέχρι να μεταμορφωθούν σε ενήλικα σκαθάρια.
Ο Ράιαν Άλαμ, χημικός του Ινστιτούτου Χημικής Οικολογίας «Μαξ Πλανκ» στη Γερμανία, ήθελε να εξετάσει αν οι προνύμφες του σκαθαριού εκκρίνουν χημικά με τα οποία προσελκύουν τις μέλισσες.
Αρχικά, ο ερευνητής συνέλεξε περίπου 40 ενήλικα σκαθάρια από τα λιβάδια γύρω από το ερευνητικό του ίδρυμα στη Τζένα της Γερμανίας. Στη συνέχεια, τα μετέφερε σε ένα κλειστό θερμοκήπιο, όπου τα έντομα ζευγάρωσαν και γέννησαν τα αβγά τους στο χώμα.
Όταν οι προνύμφες εκκολάφθηκαν και σκαρφάλωσαν στις κορυφές των χόρτων, ο Άλαμ τις συνέλεξε, τις πολτοποίησε και εξέτασε τον πολτό με χρωματογραφία μάζας, μια τεχνική που απομονώνει τις διαφορετικές ουσίες σε περίπλοκα χημικά κοκτέιλ.
Η ανάλυση αποκάλυψε την παρουσία μονοτερπενοειδών, πτητικών ενώσεων που σπανίζουν στα ζώα αλλά παράγονται από πολλά φυτά. Ορισμένα από τα μόρια που ανιχνεύθηκαν, όπως το οξείδιο λιναλοόλης και η αλδεΰδη λιλά, απελευθερώνονται από τα άνθη ορισμένων φυτών και είναι γνωστό ότι προσελκύουν επικονιαστές όπως οι μέλισσες.
Για να εξετάσει την επίδραση των ουσιών, ο Άλαμ δημιούργησε ένα πέρασμα με δύο ανοίγματα, το ένα από τα οποία μύριζε βλαστούς σιταριού, οι οποίοι δεν ενδιαφέρουν τις μέλισσες, ενώ το άλλο ανέδυε το άρωμα των προνυμφών.
Πράγματι, και τα δύο είδη μελισσών που εξετάστηκαν (Osmia bicornis και Colletes similis) προτιμούσαν συστηματικά τις μυρωδιές των προνυμφών, αναφέρουν ο Άλαμ και οι συνεργάτες του.
Το αρωματικό δόλωμα έρχεται έτσι να προστεθεί στο χημικό οπλοστάσιο του Meloe proscarabaeus. Το σκαθάρι ανήκει στην οικογένεια Meloidae, της οποίας τα μέλη αμύνονται από θηρευτές εκκρίνοντας κανθαριδίνη, μια ουσία που προκαλεί χημικά εγκαύματα.
Ένα άλλο σκαθάρι της ίδιας οικογένειας έχει διαπιστωθεί ότι προσελκύει μέλισσες απελευθερώνοντας ουσίες που μιμούνται τις φερομόνες των εντόμων.
Όπως σχολίασε στον δικτυακό τόπο του Science η Μέι Μπέρενμπαουμ, εντομολόγος του Πανεπιστημίου του Ίλινοϊ στο Ουρμπάνα Σαμπέιν, η μελέτη «εγείρει το ενδιαφέρον ερώτημα του πόσο διαδεδομένη είναι αυτού του είδους η χημική μίμηση και πόσες φορές μπορεί να έχει μείνει απαρατήρητη.
Υποψήφιο για 8 Όσκαρ είναι το ρομαντικό δράμα της Κλόι Ζάο, με τίτλο Άμνετ που κλέβει τις εντυπώσεις στις σκοτεινές αίθουσες. Αυτές είναι οι νέες ταινίες της εβδομάδας.