ιράν

Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών διέψευσε ότι η χώρα έχει στείλει μέλη των Φρουρών της Επανάστασης στη Συρία, επισημαίνοντας ότι τα μέσα ενημέρωσης είναι αυτά που παρερμήνευσαν τις σχετικές δηλώσεις του επικεφαλής του σώματος. Ο Τζαφάρι είχε συνοδεύσει τις δηλώσεις του με απειλές για καταιγισμό πυραύλων κατά του Ισραήλ στην περίπτωση που του επιτεθεί με αφορμή το πυρηνικό του πρόγραμμα. Απειλές εκτόξευσε δε και κατά των ΗΠΑ οι βάσεις των οποίων είναι μέσα στο βεληνεκές των ιρανικών όπλων.

Τον ανώτατο Ιρανό διαπραγματευτή για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης θα συναντήσει την Τρίτη στην Κωνσταντινούπολη η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάθριν Άστον. Ο διάλογος για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν με την Τεχεράνη θα συνεχιστεί, ανέφερε η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ), παρά την ελλιπή πρόοδο -την στιγμή που κλιμακώνεται η διαμάχη με το Ισραήλ. O επικεφαλής της ΙΑΕΑ δεν έδωσε χρονοδιάγραμμα για πιθανή έναρξη των συνομιλιών.

Με σφοδρά αντίποινα στην περίπτωση που το Ισραήλ ή οι ΗΠΑ επιτεθούν κατά της χώρας του για το πυρηνικό της πρόγραμμα απείλησε ο Ιρανός διοικητής της επίλεκτης δύναμης «Αλ Κουντς» των Φρουρών της Επανάστασης, στρατηγός Μοχάμεντ Αλί Τζαφαρί που παραδέχτηκε μάλιστα ότι μέλη των Κουντς βρίσκονται στη Συρία και το Λίβανο, αλλά μόνον (για την ώρα) ως σύμβουλοι. Οι δηλώσεις του αξιωματούχου είναι η πρώτη επίσημη παραδοχή ότι το Ιράν εμπλέκεται στον εμφύλιο στη Συρία και μάλιστα στο τεχνικό-στρατιωτικό επίπεδο. Και ταυτόχρονα οι λεπτομερέστερες μέχρι σήμερα για τις κινήσεις της Τεχεράνης στην περίπτωση κλιμάκωσης της έντασης.

Τις επιθέσεις του κατά του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν συνέχισε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, κατά τη διάρκεια συνέντευξής του που πρόκειται να μεταδοθεί την Κυριακή στο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο NBC. «Το Ιράν είναι μια κυβέρνηση που καθοδηγείται από έναν απίστευτο φανατισμό· βάζουν πάνω από την επιβίωσή τους το φανατισμό», δήλωσε κλιμακώνοντας τις φραστικές επιθέσεις κατά του προγράμματος της Τεχεράνης που την έχει φέρει σε σύγκρουση με τη Δύση.

Το Ισραήλ ελπίζει πως ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα και ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου θα συναντηθούν σύντομα, παρά τις διαφορές τους στο θέμα του Ιράν, ανέφερε Ισραηλινός υπουργός. Η συνάντηση αυτή θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί στο περιθώριο των εργασιών της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ από τις 23 ως τις 29 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη, πάντως τίποτα δεν έχει οριστικοποιηθεί με δεδομένες και τις υποχρεώσεις του Ομπάμα για την προεκλογική του εκστρατεία.

Ο Καναδός υπουργός Εξωτερικών, Τζον Μπάιρντ, ανακοίνωσε ότι ο Καναδάς έκλεισε την πρεσβεία του στο Ιράν και ότι θα απελάσει όλους τους Ιρανούς διπλωμάτες που βρίσκονται στη χώρα, μέσα στις επόμενες πέντε ημέρες.

Η απάντηση του Ιράν σε ενδεχόμενη επίθεση από το Ισραήλ κατά των πυρηνικών του εγκαταστάσεων θα είναι πολύ δυναμική και δεν θα περιοριστεί στο Ισραήλ αλλά και σε βάσεις των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, απείλησε ο αρχηγός της Χεζμπολάχ, Χασάν Νασράλα. Όπως διευκρίνισε, η απάντηση δεν θα περιοριστεί μέσα στο Ισραήλ: «αμερικανικές βάσεις σε όλη την περιοχή μπορεί να γίνουν στόχοι του Ιράν», είπε και πρόσθεσε ότι «αν το Ισραήλ χτυπήσει το Ιράν, οι ΗΠΑ θα έχουν την ευθύνη».

Με το Ισραήλ να συζητά ανοιχτά το ενδεχόμενο να επιτεθεί εναντίον του Ιράν τους επόμενους μήνες, η κυβέρνηση Ομπάμα λαμβάνει σειρά μέτρων με τα οποία ελπίζει να αποτρέψει μια ισραηλινή επίθεση και να αναγκάσει τους Ιρανούς να προχωρήσουν σε πιο σοβαρές διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με τους New York Times. Η Γαλλία, από την πλευρά της, δηλώνει πως μια ενδεχόμενη ισραηλινή επίθεση κατά του Ιράν θα μπορούσε να στραφεί εναντίον του Ισραήλ και τάσσεται υπέρ της ενίσχυσης των κυρώσεων εναντίον της Τεχεράνης.

Εκρήξεις ακούστηκαν σε περιοχή της συριακής πρωτεύουσας που βρίσκονται κεντρικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, σύμφωνα με τα επίσημα ΜΜΕ που πρόσκεινται στον Άσαντ. Η επίθεση, την οποία η τηλεόραση χαρακτηρίζει «τρομοκρατική» -όρος με τον οποίο οι αρχές αναφέρονται στους αντικαθεστωτικούς- φαίνεται ότι σημειώθηκε σε περιοχή που βρίσκεται τα αρχηγεία της αεροπορίας και του στρατου ξηράς. H εμφύλια σύρραξη στη Συρία συνεχίζεται ουσιαστικά ανεξέλεγκτη, με τους αντικαθεστωτικούς να επιδιώκουν σε αυτή τη φάση να πλήξουν ιδιαίτερα τη δυνατότητα της αεροπορίας να προχωρά σε βομβαρδισμούς.

Το Ιράν και, από την πλευρά τους, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ σχεδιάζουν για το προσεχές διάστημα μεγάλες ασκήσεις άμυνας από αεροπορικές επιδρομές και βαλλιστικούς πυραύλους αντίστοιχα, την ώρα που ή ένταση για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Καθώς το ενδεχόμενο μίας στρατιωτικής επέμβασης από το Ισραήλ καθόλου δεν έχει απομακρυνθεί και οι άτυπες προθεσμίες για τη λήψη αποφάσεων τρέχουν, οι τελευταίοι μήνες του έτους δεν αποκλείεται να είναι πυκνοί σε γεγονότα...

Η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας επικρίνει το Ιράν για το ότι παρεμποδίζει τις εργασίες επιθεώρησης στη στρατιωτική βάση Παρσίν, όπου η Υπηρεσία υποψιάζεται ότι η Τεχεράνη πραγματοποιούσε εκτεταμένες δραστηριότητες εμπλουτισμού ουρανίου. Παράλληλα αναφέρει ότι σε άλλη εγκατάσταση διπλασιάστηκαν από τον Μάιο οι συσκευές φυγοκέντρισης αν και δεν είναι σε λειτουργία. Οι δραστηριότητες αυτού του τύπου, εξηγεί η ΙΑΕΑ, έχουν ενταθεί σε όλες τις εγκαταστάσεις της χώρας.

Ο Ιρανός πρόεδρος Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ και ο Αιγύπτιος ομόλογός του Μοχάμεντ Μόρσι συζήτησαν για το θέμα της Συρίας και τις διμερείς σχέσεις των χωρών τους, οι οποίες έχουν διακοπεί εδώ και 30 χρόνια, ανακοίνωσε ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ιράν. «Στάθηκαν ιδιαίτερα στην αναγκαιότητα να διευθετηθεί η συριακή κρίση και να αποτραπεί κάθε ξένη επέμβαση» στη Συρία, τόνισε ο Ιρανός πολιτικός.

Ανοίγοντας τις εργασίες της 16ης συνόδου κορυφής των Αδεσμεύτων στην Τεχεράνη, ο ανώτατος πνευματικός ηγέτης του Ιράν Αλί Χαμενεΐ δήλωσε ότι το Ιράν δεν θα επιδιώξει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο, αλλά και δεν θα απεμπολήσει ποτέ το δικαίωμα του ιρανικού λαού στη χρήση της πυρηνικής ενέργειας για ειρηνικούς σκοπούς. «Οι σημερινοί ηγέτες του κόσμου είναι οι δουλέμποροι του χθες» λέει ο Αχμαντινετζάντ, χαρακτηρίζοντας το ΣΑ του ΟΗΕ «κατάφωρη δικτατορία». Να εφαρμόσει πλήρως τις αποφάσεις του ΟΗΕ για τα πυρηνικά καλεί την Τεχεράνη ο Μπαν Γκι-μουν.

Ο πρόεδρος της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μόρσι έφτασε την Πέμπτη στην Τεχεράνη, πραγματοποιώντας την πρώτη επίσκεψη Αιγύπτιου ηγέτη στο Ιράν από την Ισλαμική Επανάσταση, το 1979. Ο Μόρσι θα παραδώσει στο Ιράν την προεδρία του Κινήματος των Αδεσμεύτων, αλλά δεν θα έχει συναντήσεις με Ιρανούς ηγέτες. Στην ομιλία του στη σύνοδο των Αδεσμεύτων ο πρόεδρος της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μόρσι τόνισε πως είναι «ηθικό καθήκον» η υποστήριξη του συριακού λαού κατά του «καταπιεστικού καθεστώτος» της Δαμασκού.

Στην Τεχεράνη βρίσκεται –για πρώτη φορά– ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Μπαν Γκι-Μουν για να συμμετάσχει στη Σύνοδο Κορυφής του Κινήματος των Αδεσμεύτων και να συναντηθεί με Ιρανούς ηγέτες. Ο Μπαν προέτρεψε τον πρόεδρο της χώρας Μαχμούντ Αχμαντινεζάντ και τον ανώτατο πνευματικό ηγέτη του Ιράν αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ να αναλάβουν συγκεκριμένα βήματα για να αποδείξουν ότι το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας τους είναι ειρηνικό. «Πυρά» και για τα ανθρώπινα δικαιώματα στη χώρα.

Δεν αποκλείει η Τεχεράνη το ενδεχόμενο να επιτρέψει σε ξένους διπλωμάτες του «Κινήματος των Αδεσμεύτων» να επισκεφτούν εγκαταστάσεις της που θεωρούνται «ύποπτες» για το πυρηνικό της πρόγραμμα, σύμφωνα με Ιρανό αξιωματούχο. Παράλληλα, το ιρανικό επίσημο πρακτορείο Fars ανέφερε πως ο ΓΓ του ΟΗΕ Μπαν-Γκι Μουν, που θα συμμετέχει στη σύνοδο του Κινήματος, πρόκειται να επισκεφτεί τη μονάδα εμπλουτισμού ουρανίου στη Νατάνζ.

Όξυνση στις σχέσεις Φατάχ και Χαμάς έφερε η κίνηση του Ιράν να καλέσει στη σύνοδο κορυφής των Αδεσμεύτων, στις 30 και 31 Αυγούστου, τόσο τον πρόεδρο της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπάς όσο και τον πρωθυπουργό της Χαμάς Ισμαήλ Χανίγιε. Ο Αμπάς ανακοίνωσε ότι δεν θα μεταβεί στην Τεχεράνη για τη σύνοδο εξαιτίας της παρουσίας του Χανίγια, ενώ στρέφεται και κατά του καθεστώτος του Αχμαντινετζάντ.

Η Τεχεράνη έχει ευθύνη να στηρίξει την κυβέρνηση του Μπασάρ αλ-Άσαντ απέναντι στην ένοπλη εξέγερση, δηλώνει ο επικεφαλής της υπηρεσίας αντικατασκοπείας των Φρουρών της Επανάστασης, την ίδια ακριβώς στιγμή που η συριακή αντιπολίτευση απευθύνει έκκληση προς τον ΟΗΕ και τον Αραβικό Σύνδεσμο να παρέμβουν. Οι αντικαθεστωτικοί απελευθέρωσαν, εν τω μεταξύ, Λιβανέζο όμηρο που είχε απαχθεί το Μάιο μαζί με ομάδα σιιτών προσκυνητών που πέρασε από την Τουρκία στη Συρία. Έναν κινηματογραφικό παραγωγό και έναν ηθοποιό συνέλαβαν οι δυνάμεις του καθεστώτος Άσαντ.

Μεγάλη αντιπροσωπεία υπό την Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ πρόκειται να επισκεφτεί την Κίνα στα τέλη Αυγούστου για τον δεύτερο γύρο των σινογερμανικών διακυβερνητικών διαβουλεύσεων, όπως ανακοίνωσε την Πέμπτη το Πεκίνο. Πέραν διμερών ζητημάτων, της οικονομικής συνεργασίας και της κρίσης χρέους στην Ευρωζώνη, επί τάπητος αναμένεται να τεθούν η κρίση στη Συρία και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, που φέρνουν αντιμέτωπες Κίνα και Δύση.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Μπαν Γκι-Μουν, πρόκειται τελικά να παρακολουθήσει τη σύνοδο κορυφής του Κινήματος των Αδεσμεύτων που θα πραγματοποιηθεί την ερχόμενη εβδομάδα στην Τεχεράνη, αψηφώντας τις εκκλήσεις από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ να μποϊκοτάρει την εκδήλωση. Ο Μπαν Γκι-Μουν θα μεταβεί στην Τεχεράνη στις 29 με 31 Αυγούστου, κατά πάσα πιθανότητα όμως δεν θα τεθούν καυτά ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Για το μεγαλύτερο διπλωματικό γεγονός στην ιστορία του Ιράν κάνει λόγο το καθεστώς Αχμαντινετζάντ εν όψει της φιλοξενίας της συνόδου των Αδέσμευτων, στην οποία σύμφωνα με την ιρανική κυβέρνηση θα δώσουν το «παρών» 100 χώρες, εκ των οποίων οι 30 σε επίπεδο αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων. Ο νέος πρόεδρος της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μούρσι -που θα παραδώσει στο Ιράν την κυλιόμενη προεδρία του Κινήματος των Αδεσμεύτων- θα πραγματοποιήσει με την ευκαιρία αυτήν την πρώτη επίσκεψη Αιγύπτιου προέδρου στην Τεχεράνη μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979.

Η οικονομία του Ισραήλ θα αντιμετώπιζε ζημίες που ξεπερνούσαν σε ύψος το 5% του ΑΕΠ εάν οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας εξαπέλυαν επίθεση στο Ιράν για να πλήξουν το πυρηνικό του πρόγραμμα, σύμφωνα με πρόβλεψη εταιρείας οικονομικών μελετών. Κατά την πρόβλεψη οι άμεσες και περισσότερο οι έμμεσες ζημιές θα επιβαρύνουν την οικονομία για χρόνια.

Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν διαφορετική αντίληψη για τον επείγοντα χαρακτήρα, αλλά και για τις εν γένει ερμηνείες τους για το ζήτημα του Ιράν, παρά τις συγκλίνουσες πληροφορίες τους για το αμφιλεγόμενο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, υπογράμμισε ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των ΗΠΑ, στρατηγός Μάρτιν Ντέμσεϊ.

Επίσκεψη στο Ιράν, προκειμένου να λάβει μέρος στη σύνοδο του Κινήματος των Αδεσμεύτων (ΝΑΜ), ενδέχεται να πραγματοποιήσει στις 30 Αυγούστου ο νέος πρόεδρος της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μούρσι. Εάν οι πληροφορίες επαληθευτούν, τότε θα πρόκειται μία ιστορική επίσκεψη Αιγύπτιου προέδρου στην Τεχεράνη, την πρώτη από την Ισλαμική Επανάσταση πριν 30 χρόνια.

Τα βέλη του κατά του Ισραήλ και των ΗΠΑ έστρεψε για άλλη μία φορά ο πρόεδρος του Ιράν, Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ λέγοντας σε ομιλία του ότι δεν έχουν θέση στη «νέα Μέση Ανατολή». Το Ισραήλ είναι ένα «καρκίνωμα» αλλά και κράτος η ύπαρξη του οποίου είναι «προσβολή για όλη την ανθρωπότητα». Οι ανεβασμένοι -αν και συνήθεις για τον Ιρανό πρόεδρο- τόνοι έρχονται σε μία στιγμή όπου πυκνώνουν τα σενάρια για επικείμενη επίθεση του Ισραήλ στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, ακόμα και τις επόμενες εβδομάδες.