«Του ανατέθηκε να εξαφανίσει το πτώμα» – Η μακάβρια απαγωγή της σορού της Εβίτας Περόν

Ο φημισμένος Ισπανός ανατόμος είχε αναλάβει να ταριχεύσει τη σορό της πρώτης κυρίας της Αργεντινής, Εύας Περόν, με τον ίδιο τρόπο που οι Ρώσοι είχαν συντηρήσει τα λείψανα του Λένιν και του Στάλιν.

Η σορός της Εβίτας, όπως ήταν γνωστή με το χαϊδευτικό της όνομα, φυλάχθηκε στο κτίριο του Υπουργείου Εργασίας, όπου επρόκειτο να ανεγερθεί ένα μνημείο για τους εργάτες, με ένα γυάλινο φέρετρο στη βάση του, το οποίο θα αποτελούσε τον τελικό τόπο ανάπαυσής της.

Μια μακάβρια οδύσσεια

Ωστόσο, τρία χρόνια αργότερα, τον Σεπτέμβριο του 1955, ο σύζυγός της, ο Πρόεδρος Χουάν Περόν, ανατράπηκε από στρατιωτικό πραξικόπημα και εξορίστηκε. Το νέο καθεστώς αποφάσισε να κλέψει τη σορό της Εύας Περόν –πράξη που σηματοδότησε την αρχή μιας μακάβριας οδύσσειας 16 ετών.

Η σορός της θα κρατηθεί στο Κέντρο Στρατιωτικών Πληροφοριών, θα αποθηκευτεί σε ένα φορτηγάκι, θα ταφεί στο Μιλάνο και θα μεταφερθεί στη Μαδρίτη, πριν τελικά επιστρέψει στο Μπουένος Άιρες για να αναπαυθεί σε μια ισχυρά οχυρωμένη κρύπτη.

Photo: Wikimedia Commons

Ένα σύμβολο

Αφού η Εύα Περόν πέθανε από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας σε ηλικία 33 ετών, ο σύζυγός της είχε πολιτικούς λόγους για να την ταριχεύσει. Η ταπεινή αγροτική καταγωγή της και τα φιλανθρωπικά της έργα ως πρώτης κυρίας της είχαν κερδίσει την ένθερμη υποστήριξη του λαού.

«Γι’ αυτό ήθελε να διατηρήσει αυτό το στοιχείο, μέσω της συντήρησης της σορού», δήλωσε η Φλάβια Φιορούτσι, ιστορικός του περονισμού, στο BBC το 2012.

« Είχε επίσης να κάνει με τη σημασία που ο Περόν και ο περονισμός απέδιδαν στα σύμβολα, και η Εβίτα ήταν ένα σύμβολο».

Έμβλημα της αντίστασης

Αυτό έγινε σαφές τις εβδομάδες μετά τον θάνατό της. Ο Δρ Άρα κατάφερε να ταριχεύσει το σώμα της Εβίτα σε μια κατάσταση που έμοιαζε με ζωντανή, χρησιμοποιώντας μια τεχνική έγχυσης παραφίνης και γλυκερίνης.

Δύο εκατομμύρια άνθρωποι επισκέφτηκαν το φέρετρό της, καθώς εκτέθηκε στο Κογκρέσο για 14 ημέρες, με την αφοσίωση που είχε εμπνεύσει όσο ζούσε να συνεχίζεται και μετά το θάνατό της.

Και ο συμβολισμός της σορού της Εβίτα ήταν ο λόγος για το μακρύ και περιπετειώδες ταξίδι που πραγματοποίησε τα επόμενα 16 χρόνια.

Όταν ο Περόν ανατράπηκε το 1955, η δικτατορία υπό τον στρατηγό Πέδρο Αραμπούρου είχε ως στόχο να καταστείλει κάθε πτυχή του περονισμού και φοβόταν ότι η σορός της θα μπορούσε να γίνει έμβλημα της αντίστασης.

Στη συνέχεια, ο Κέινιγκ μετέφερε τη σορό στο γραφείο του, όπου, σύμφωνα με τις καταγγελίες, έστησε το φέρετρο σε όρθια θέση και το έδειχνε στους επισκέπτες. Λέγεται ότι είχε εμμονή με τη σορό της

Photo: Wikimedia Commons

Σε ένα φορτηγάκι

Ο αντισυνταγματάρχης Κάρλος Μούρι Κέινιγκ, επικεφαλής της Υπηρεσίας Πληροφοριών του Στρατού, το μετέφερε από το ένα μέρος στο άλλο στο Μπουένος Άιρες, παρανοϊκός από το ενδεχόμενο οι Περονιστές να επιχειρήσουν να το ανακτήσουν.

Λέγεται ότι η σορός της Εβίτας κρύφτηκε σε ένα φορτηγάκι σταθμευμένο στους δρόμους της πρωτεύουσας, πίσω από την οθόνη ενός κινηματογράφου, καθώς και μέσα στο υδραγωγείο της πόλης –και όπου κι αν πήγαινε, εμφανίζονταν λουλούδια και κεριά.

«Evita, la tumba sin paz»

Στη συνέχεια, ο Κέινιγκ μετέφερε τη σορό στο γραφείο του, όπου, σύμφωνα με τις καταγγελίες, έστησε το φέρετρο σε όρθια θέση και το έδειχνε στους επισκέπτες. Λέγεται ότι είχε εμμονή με τη σορό της.

«Τον γνώριζα από τη στρατιωτική σχολή. Ήταν απολύτως φυσιολογικός, αλλά αφού πήρε στα χέρια του τη σορό, τρελάθηκε», δήλωσε ο συνταγματάρχης Έκτορ Καμπανίγιας στο ντοκιμαντέρ του 1997 με τίτλο «Evita, la tumba sin paz» (Εβίτα, ο τάφος χωρίς ανάπαυση).

Η πρώην χορεύτρια που ανέβηκε στην εξουσία μαζί με τον σύζυγό της έγινε πνευματική ηγέτιδα για τους πιστούς της, με το σώμα της να αποκτά ιερή σημασία για αυτούς -αν και ήταν ταυτόχρονα αντικείμενο χλεύης από τους αντιπερονιστές

Την είχε ερωτευτεί

Η Αργεντινή ακαδημαϊκός Σεσίλια Μακόν δήλωσε στο BBC το 2012 ότι, αν και είναι δύσκολο να αποκαλυφθεί η αλήθεια επειδή «ο μύθος και η ιστορία αναμειγνύονται συνεχώς στις ιστορίες που αφορούν την Εβίτα», μια εκδοχή είναι ότι ο Κέινινγκ είχε ερωτευτεί την προστατευόμενή του, πριν απαλλαγεί από τα καθήκοντά του το 1957.

Στον Καμπανίγιας ανατέθηκε τότε να εξαφανίσει τη σορό της Εύας Περόν, φροντίζοντας να μεταφερθεί στην Ιταλία το 1957.

Η Εβίτα θάφτηκε με το όνομα Μαρία Μάγκι ντε Μαγκίστρις σε ένα νεκροταφείο του Μιλάνου.

Ωστόσο, δεν ξεχάστηκε από τους υποστηρικτές της, καθώς στο Μπουένος Άιρες εμφανίστηκαν γκράφιτι που ρωτούσαν: «Πού είναι η σορός της Εύας Περόν;». Η επιστροφή της σορού έγινε σύνθημα για τους περονιστές στην Αργεντινή.

Η επιστροφή της σορού

Ο Φιορούτσι πιστεύει ότι το γεγονός ότι ήταν ο στρατός που είχε εξαφανίσει τη σορό της Εβίτα ενίσχυσε τη δύναμή της. «Ο πόνος που προκλήθηκε στη σορό της Εβίτα ήταν επίσης ένα σύμβολο του πόνου που προκλήθηκε στην εργατική τάξη.»

Το 1971, ένα νέο καθεστώς, με στόχο την επιστροφή της Αργεντινής στη δημοκρατία, χαλάρωσε τους περιορισμούς εναντίον των Περονιστών και συμφώνησε να επιστρέψει τη σορό της Εβίτα στον Χουάν Περόν.

Η σορός παραδόθηκε σε ασημένιο φέρετρο στη βίλα στα προάστια της Μαδρίτης, όπου ο πρώην δικτάτορας ζούσε εξόριστος μαζί με την τρίτη σύζυγό του, την Ιζαμπέλ.

Photo: Wikimedia Commons

Βαμβακερό πανί και νερό

Ο Κάρλος Σπαδόνι, τότε έμπιστος του Χουάν Περόν, ήταν ένας από τους πρώτους που είδαν τη σορό. «Ο στρατηγός Περόν, ο κηπουρός και εγώ βγάλαμε τη σορό από το φέρετρο», είπε στο BBC το 2012.

«Την ακουμπήσαμε πάνω σε ένα τραπέζι με μαρμάρινη επιφάνεια και τα χέρια μας λερώθηκαν όλα με χώμα. Έτσι, η σορό έπρεπε να καθαριστεί. Η Ιζαμπέλ το ανέλαβε αυτό… με ένα βαμβακερό πανί και νερό. Τίποτα περισσότερο. Με μεγάλη προσοχή. Η Ιζαμπέλ χτένισε τα ξανθά μαλλιά. Ήταν μακριά και τα καθάρισε σιγά-σιγά με μια χτένα και μετά τα στέγνωσε με πιστολάκι».

Η πρώην χορεύτρια

Και πάλι, κυκλοφόρησαν μύθοι για το τι συνέβη στη συνέχεια, με ιστορίες που επικεντρώνονταν στις αποκρυφιστικές πεποιθήσεις του πρώην υπουργού Χοσέ Λόπεζ Ρέγκα.

Σύμφωνα με μια εκδοχή, ο περονιστής πολιτικός είπε στην Ιζαμπέλ να ξαπλώσει δίπλα στη σορό της Εύας Περόν, ώστε η πολιτική μαγεία της Εβίτα να μεταδοθεί και σε αυτήν.

Πιστεύω όπως αυτό αξιοποιούσαν τον σχεδόν θρησκευτικό σεβασμό που ένιωθαν οι οπαδοί της Εβίτα προς αυτήν.

Η πρώην χορεύτρια που ανέβηκε στην εξουσία μαζί με τον σύζυγό της έγινε πνευματική ηγέτιδα για τους πιστούς της, με το σώμα της να αποκτά ιερή σημασία για αυτούς -αν και ήταν ταυτόχρονα αντικείμενο χλεύης από τους αντιπερονιστές.

Ακόμη και τόσα χρόνια μετά το θάνατό της, η δύναμη του συμβολισμού της Εβίτα σήμαινε ότι το σώμα της έπρεπε να ταφεί 5 μέτρα κάτω από το έδαφος

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Tours Buenos Aires (@toursbuenosaires)

Σε ένα μπαρ της πρωτεύουσας

Ο Χουάν Περόν επανήλθε στην εξουσία στην Αργεντινή το 1973, με την Ιζαμπέλ ως αντιπρόεδρό του. Η σορός της Εβίτα παρέμεινε στην Ισπανία, αλλά μετά τον ξαφνικό θάνατο του Χουάν το 1974, η σορός της μεταφέρθηκε στο Μπουένος Άιρες.

Ο Ντομίνγκο Τελετσέα καθόταν σε ένα μπαρ της πρωτεύουσας όταν του ζητήθηκε για πρώτη φορά να επιδιορθώσει τις φθορές στη σορό της Εβίτα.

«Μπήκαν δύο άντρες, ντυμένοι ολόκληροι στα μαύρα», είπε στο BBC το 2012. «Άνοιξαν διάπλατα τις πόρτες και μας κοίταξαν. Αυτό ήταν επικίνδυνο, γιατί εκείνη την εποχή οι άνθρωποι “εξαφανίζονταν” και δεν τους ξανάβλεπε κανείς».

«Έχουμε μια δουλειά για σένα»

Ο Τελετσέα ήταν συντηρητής έργων τέχνης, αρχαιοτήτων –και ανθρώπινων λειψάνων. Φοβούμενος τις κυβερνητικές ομάδες θανάτου, ανακουφίστηκε όταν ανακάλυψε ότι οι δύο άνδρες ήταν οδηγοί.

Τον πήγαν να δει τον Όσκαρ Ιβανίσεβιτς, τον πρώην προσωπικό γιατρό της Εύας Περόν. «Μου είπε: “Έχουμε μια δουλειά για σένα. Πρέπει να αποκαταστήσεις τη σορό της Εύας Περόν”».

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη ꫀꪜꪖ 🎀 (@the.eva.peron)

Απειλές

Ο Τελετσέα δέχτηκε, παρόλο που γνώριζε τους κινδύνους. «Το να αναλάβω αυτή τη δουλειά σήμαινε να βρεθώ σε αντίθεση με όσους έκαναν το πτώμα να εξαφανιστεί, ενώ πολλοί άνθρωποι πραγματικά ευχόταν η Εβίτα να μην είχε ξαναεμφανιστεί ποτέ. Ήξερα ότι αυτό θα μπορούσε να μου δημιουργήσει προβλήματα», είπε.

«Υπήρξαν απειλές, τηλεφωνικές απειλές, απειλές ότι θα έβαζαν φωτιά στο αυτοκίνητό μου». Ο συντηρητής αργότερα εξόριστηκε, καθώς η κρατική βία και τα βασανιστήρια έγιναν συστηματικά στην Αργεντινή υπό τα διαδοχικά καθεστώτα.

5 μέτρα κάτω από το έδαφος

Ωστόσο, η Εβίτα τελικά βρήκε την τελευταία της ανάπαυση τον Οκτώβριο του 1976, με μόνο μια μικρή ομάδα να παρακολουθεί την ταφή της. Η κρύπτη οχυρώθηκε για να διασφαλιστεί ότι τα λείψανά της δεν θα διαταραχθούν ποτέ ξανά.

Ο μαρμάρινος τάφος είχε μια καταπακτή στο δάπεδο που οδηγούσε σε ένα κρυφό δωμάτιο. Και εκείνο το δωμάτιο είχε μια δεύτερη καταπακτή που οδηγούσε σε ένα άλλο δωμάτιο όπου βρισκόταν το φέρετρό της.

Ακόμη και τόσα χρόνια μετά το θάνατό της, η δύναμη του συμβολισμού της Εβίτα σήμαινε ότι το σώμα της έπρεπε να ταφεί 5 μέτρα κάτω από το έδαφος.

*Mε στοιχεία από bbc.com