106

Παράδοση έχει δημιουργήσει στις ΗΠΑ ο Χάουαρντ Ενγκλ, ο οποίος ηγήθηκε συλλογικής αγωγής εναντίον των αμερικανικών καπνοβιομηχανιών το 1994 που κατέληξε υπέρ του το 2000.

Ο Ενγκλ πέθανε σε ηλικία 89 ετών τον περασμένο Ιούλιο από χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.

Δεκαπέντε χρόνια μετά την αγωγή του παιδιάτρου από το Μαϊάμι, εκατοντάδες αγωγές καπνιστών και συγγενών τους προχωρούν στους δαιδαλώδεις διαδρόμους των δικαστηρίων της Πολιτείας της Φλόριντα, με τις πρώτες αποφάσεις να ενθαρρύνουν και τις δύο πλευρές.

Το 1994, ο Χ.Ενγκλ κατέθεσε την αγωγή που θα κατέληγε έξι χρόνια μετά στην εκδίκαση της υψηλότερης αποζημίωσης που επιβλήθηκε ποτέ από αμερικανικό δικαστήριο: Οι καπνοβιομηχανίες θα έπρεπε να πληρώσουν 145 δισ. δολάρια για βλάβες στην υγεία των καπνιστών και πρόκληση εθισμού.

Η ετυμηγορία ανατράπηκε τελικά στο Εφετείο, επειδή η ιδιότυπη «συλλογική αγωγή» αντιπροσώπευε περίπου 700.000 άτομα και κρίθηκε υπερβολικά ισοπεδωτική για μία τόσο ετερόκλητη ομάδα «θυμάτων». Το σκεπτικό της απόφασης του Εφετείου ήταν πως το σύστημα θα απέδιδε καλύτερα αν οι αγωγές γίνονταν ατομικά, και έτσι ξεκίνησε ένα κύμα αγωγών που φτάνουν περίπου τις 7.000, σύμφωνα με το Reuters.

Μέχρι στιγμής έχουν υπάρξει εννέα ετυμηγορίες, επτά από τις οποίες κρίνουν εναντίον των καπνοβιομηχανίων και δύο υπέρ τους. Οι αποζημιώσεις που επιβάλλονται κυμαίνονται μεταξύ 600.000 μέχρι 30 εκατ. δολάρια, και οι καπνοβιομηχανίες θα ασκήσουν σε όλες έφεση.

Σε κάποιες περιπτώσεις, τα δικαστήρια κρίνουν ότι μέρος της ευθύνης φέρουν και οι καπνιστές: Σε δύο αποφάσεις, οι ενάγοντες θεωρήθηκαν κατά 50% υπέθυνοι, κόβοντας το ποσό της αποζημίωσης στο ήμισυ, ενώ την Τετάρτη δικαστήριο της κομητείας της Εσκάμπια έκρινε τον καπνιστή κατά 57% υπεύθυνο.

Κρίσιμη ημερομηνία για την τύχη όλων των αγωγών θεωρείται η 17η Σεπτεμβρίου: Η απόρριψη της αγωγής της υπόθεσης Ενγκλ από το Εφετείο το 2006 άφησε ανέπαφα κάποια αποφασιστικά σημεία της ετυμηγορίας, επί της ισχύος των οποίων θα αποφανθεί οριστικά ανώτερο δικαστήριο.

Η αναγνώριση του ότι το κάπνισμα προκαλεί ασθένειες, ότι η νικοτίνη είναι εθιστική, ότι τα τσιγάρα είναι ελαττωματικά και επικίνδυνα και το ότι οι καπνοβιομηχανίες αποκρύπτουν τις επιπτώσεις του καπνίσματος ισχύουν νομικά  ακόμη και μετά την απόφαση του Εφετείου.

Το Σεπτέμβριο, δικηγόροι από τις δύο πλευρές θα πρέπει να παρουσιάσουν τα επιχειρήματά τους για αυτήν την πλευρά της απόφασης στο Εφετείο της Ενδέκατης Περιφέρειας των ΗΠΑ, όπου υπάγεται η Φλόριντα.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ