38

Την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας με την ΕΕ στις 3 Οκτωβρίου 2005 με «κοινό στόχο την προσχώρηση» προβλέπει το κείμενο συμπερασμάτων της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ, στο οποίο συμφώνησαν οι «25» την Παρασκευή.

Οι σκληρές διαπραγματεύσεις που διήρκεσαν μέχρι την τελευταία στιγμή οδηγήθηκαν προς στιγμή σε αδιέξοδο για να καταλήξουν τελικά σε συμβιβασμό, με τον οποία η Αγκυρα επιβεβαιώνει ότι θα υπογράψει το πρωτόκολλο για την επέκταση της τελωνειακής ένωσης με όλα τα κράτη-μέλη, άρα και την Λευκωσία, πριν τις 3 Οκτωβρίου 2005, ημερομηνία έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της με την Ένωση.

Το γενικό πλαίσιο του τελικού κειμένου της Συνόδου Κορυφής όσον αφορά την Τουρκίας είναι το εξής:

1- Οι διαπραγματεύσεις ένταξης θα αρχίσουν στις 3 Οκτωβρίου 2005.
2- Στόχος είναι η πλήρης ένταξη και όχι οποιαδήποτε προνομιακή σχέση.
3- Το αποτέλεσμα της διαδικασίας δεν είναι εγγυημένο.
4- Η Τουρκία δεσμεύεται, όχι γραπτώς αλλά με αναφορά στο τελικό κείμενο, για την επέκταση της εφαρμογής της Τελωνειακής Ένωσης με όλα τα κράτη-μέλη, άρα και την Κύπρο, πριν τις 3 Οκτωβρίου 2005. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλωσορίζει τη δήλωση της Τουρκίας πως «η τουρκική κυβέρνηση επιβεβαιώνει ότι είναι έτοιμη να υπογράψει το πρωτόκολλο προσαρμογής της συμφωνίας της Αγκυρας πριν από την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων και αφού συμφωνηθούν και οριστικοποιηθούν οι προσαρμογές που είναι απαραίτητες κατά την άποψη των σημερινών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
5- Δεν υπάρχει πρόβλεψη για μόνιμες αποκλίσεις από το κοινοτικό κεκτημένο αλλά ενδέχεται να υπάρχουν αποκλίσεις όπου απαιτείται, όπως πχ. στη διακίνηση των Τούρκων.
6- Εάν διακοπούν οι συνομιλίες, η περαιτέρω πορεία και η μορφή των σχέσεων της Τουρκίας με την ΕΕ, εάν θα υπάρξει δηλαδή μία προνομιακή σχέση, εξαρτάται από την ίδια την Τουρκία.
7- Η Τουρκία θα βρίσκεται σε διαρκή έλεγχο σε κάθε βήμα για να επιβεβαιώνεται εάν πληροί τα κριτήρια της ΕΕ.

Eφαρμογή των μεταρρυθμίσεων

Ειδικότερα, το Κείμενο Συμπερασμάτων έχει ως εξής:

«Το Ευρωπαΐκό Συμβούλιο υπενθύμισε τα προηγούμενα συμπεράσματά του σχετικά με την Τουρκία, με τα οποία, στο Ελσίνκι, συμφωνούσε ότι η Τουρκία είναι υποψήφιο κράτος, που προορίζεται να προσχωρήσει στην Ένωση, με βάση τα ίδια κριτήρια, τα οποία ισχύουν για τα λοιπά υποψήφια κράτη. Στη συνέχεια, κατέληγε στο συμπέρασμα ότι, εάν αποφασίσει, στη σύνοδο του Δεκεμβρίου 2004, βάσει έκθεσης και σύστασης της Επιτροπής ότι η Τουρκία πληροί τα πολιτικά κριτήρια της Κοπεγχάγης, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εγκαινιάσει χωρίς καθυστέρηση διαπραγματεύσεις προσχώρησης με την Τουρκία.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρέτισε την αποφασιστική πρόοδο που έχει σημειώσει η Τουρκία στην εκτεταμένη διαδικασία μεταρρύθμισης που έχει αναλάβει και εξέφρασε την πεποίθησή του ότι η Τουρκία θα συνεχίσει αυτή τη μεταρρυθμιστική της διαδικασία.

»Επιπλέον, αναμένει από την Τουρκία ότι θα συνεχίσει δραστήρια τις προσπάθειές της, ώστε να τεθούν σε ισχύ οι έξι συγκεκριμένες νομοθετικές πράξεις που προσδιόρισε η Επιτροπή. Προκειμένου να εξασφαλισθούν το μη αναστρέψιμο της διαδικασίας πολιτικής μεταρρύθμισης και η πλήρης, ουσιαστική και ολοκληρωτική εφαρμογή της, ιδίως όσον αφορά τις θεμελιώδεις ελευθερίες και τον πλήρη σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η εν λόγω διαδικασία θα εξακολουθήσει να παρακολουθείται στενά από την Επιτροπή, η οποία καλείται να εξακολουθήσει να υποβάλλει τακτικά στο Συμβούλιο εκθέσεις σχετικά με όλα τα σημεία, για τα οποία υπάρχουν ανησυχίες και τα οποία προσδιορίσθηκαν με την έκθεση και τη σύσταση που υπέβαλε η Επιτροπή το 2004, περιλαμβανομένης της εφαρμογής της πολιτικής μηδενικής ανοχής έναντι των βασανιστηρίων και της κακής μεταχείρισης.

»Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί στενά την πρόοδο των πολιτικών μεταρρυθμίσεων βάσει εταιρικής σχέσης προσχώρησης, η οποία καθορίζει προτεραιότητες για τη διαδικασία μεταρρύθμισης.

Τελωνειακή Ένωση

»Η Ευρωπαϊκή Ένωση χαιρετίζει την απόφαση της Τουρκίας να υπογράψει το πρωτόκολλο σχετικά με την προσαρμογή της Συνθήκης της Αγκυρας, λαμβάνοντας υπόψη την προσχώρηση των 10 νέων κρατών μελών. Υπό το φως αυτό χαιρετίζει τη δήλωση της Τουρκίας ότι η τουρκική κυβέρνηση επιβεβαιώνει ότι είναι έτοιμη να υπογράψει το πρωτόκολλο προσαρμογής στη Συνθήκη της Αγκυρας πριν από την ουσιαστική έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων και αφού επιτευχθεί συμφωνία πάνω στην οριστικοποίηση των αναγκαίων προσαρμογών, λαμβάνοντας υπόψη τα σημερινά μέλη της Ένωσης.

Ελληνοτουρκικές σχέσεις

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τόνισε ότι είναι απαραίτητη η σαφής δέσμευση της Τουρκίας για σχέσεις καλής γειτονίας και χαιρέτισε τη βελτίωση των σχέσεων της Τουρκίας με τους γείτονές της, καθώς και την προθυμία της να εξακολουθήσει να συνεργάζεται με τα κράτη μέλη, με σκοπό την επίλυση των εκκρεμών συνοριακών διαφορών, κατά την αρχή της ειρηνικής διευθέτησης των διαφορών σύμφωνα με το Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επανεξέτασε σύμφωνα με τα προηγούμενα συμπεράσματά του, του Ελσίνκι πιο συγκεκριμένα, την κατάσταση όσον αφορά τις εκκρεμείς διαφορές και καλωσόρισε τις διερευνητικές επαφές προς το σκοπό αυτό. Επιβεβαίωσε εν προκειμένω την άποψή του ότι ανεπίλυτα θέματα που επηρεάζουν τη διαδικασία προσχώρησης θα πρέπει, εφόσον απαιτείται, να υποβάλλονται προς επίλυση στο Διεθνές Δικαστήριο.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα τηρείται ενήμερο για τη σημειούμενη πρόοδο, την οποία και θα παρακολουθεί, εφόσον απαιτείται.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σημείωσε το ψήφισμα που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 15 Δεκεμβρίου 2004.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλωσόρισε την υιοθέτηση των έξι νομοθετημάτων που είχε προσδιορίσει η Επιτροπή. Αποφάσισε ότι, λαμβανομένων υπόψη της έκθεσης και της σύστασης της Επιτροπής, η Τουρκία πληροί επαρκώς τα πολιτικά κριτήρια της Κοπεγχάγης, ώστε να αρχίσουν διαπραγματεύσεις προσχώρησης, εφόσον θέσει σε ισχύ τα έξι συγκεκριμένα νομοθετήματα.

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει στο Συμβούλιο πρόταση πλαισίου διαπραγματεύσεων με την Τουρκία, που βάση θα έχει τα προβλεπόμενα από την παράγραφο 23, ζήτησε δε από το Συμβούλιο να συμφωνήσει με το εν λόγω πλαίσιο προκειμένου οι διαπραγματεύσεις να αρχίσουν στις 3 Οκτωβρίου 2005.

Διαπραγματευτικό πλαίσιο

»Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφώνησε ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με τα επί μέρους υποψήφια κράτη θα βασίζονται σε ένα διαπραγματευτικό πλαίσιο. Κάθε πλαίσιο, που θα θεσπισθεί από το Συμβούλιο βάσει προτάσεως της Επιτροπής και θα λαμβάνει υπόψη την πείρα από τη διαδικασία της πέμπτης διεύρυνσης και το εξελισσόμενο κεκτημένο, θα αφορά τα ακόλουθα στοιχεία, σύμφωνα με την αξία και τη συγκεκριμένη κατάσταση και τα χαρακτηριστικά κάθε υποψήφιου κράτους:

»- Όπως και στις προηγούμενες διαπραγματεύσεις, το ουσιαστικό μέρος των διαπραγματεύσεων, που θα διεξαχθεί σε Διακυβερνητική Διάσκεψη με τη συμμετοχή όλων των κρατών μελών αφενός και του ενδιαφερόμενου υποψηφίου κράτους αφετέρου, στην οποία απαιτείται ομοφωνία για τη λήψη αποφάσεων, θα χωρισθεί σε κεφάλαια, έκαστο των οποίων θα καλύπτει ένα συγκεκριμένο τομέα πολιτικής.

»Το Συμβούλιο, βάσει προτάσεως της Επιτροπής, θα θεσπίσει ομόφωνα κριτήρια αξιολόγησης για το προσωρινό κλείσιμο και, εφόσον απαιτείται, για το άνοιγμα κάθε κεφαλαίου. Ανάλογα με το εκάστοτε κεφάλαιο, τα εν λόγω κριτήρια αξιολόγησης θα αναφέρονται στη νομοθετική ευθυγράμμιση και σε ικανοποιητικές επιδόσεις όσον αφορά την εφαρμογή του κεκτημένου, καθώς και στις υποχρεώσεις που απορρέουν από συμβατικές σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ενωση.

»- Ενδέχεται να συζητηθεί το ενδεχόμενο μακρών μεταβατικών περιόδων, παρεκκλίσεων, ειδικών ρυθμίσεων ή μονίμων ρητρών διασφάλισης. Η Επιτροπή θα περιλάβει τα στοιχεία αυτά, εφόσον απαιτείται, στις προτάσεις της για κάθε πλαίσιο, σε τομείς όπως η ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων, οι διαρθρωτικές πολιτικές ή η γεωργία. Επιπλέον, η διαδικασία λήψης αποφάσεων σχετικά με την τελική καθιέρωση της ελεύθερης κυκλοφορίας των προσώπων θα πρέπει να παρέχει στα διάφορα κράτη μέλη τη δυνατότητα να διαδραματίζουν πρωτεύοντα ρόλο. Οι μεταβατικές ρυθμίσεις ή οι ρήτρες διασφάλισης θα πρέπει να επανεξετάζονται σε σχέση με τον αντίκτυπό τους στον ανταγωνισμό ή τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

»- Οι χρηματοοικονομικές πτυχές της προσχώρησης ενός υποψηφίου κράτους πρέπει να προβλέπονται από το ισχύον δημοσιονομικό πλαίσιο. Ως εκ τούτου, οι μελλοντικές διαπραγματεύσεις προσχώρησης με υποψήφια κράτη, η προσχώρηση των οποίων θα μπορούσε να έχει ουσιώδεις χρηματοοικονομικές συνέπειες, μπορούν να ολοκληρωθούν μόνο μετά τον καθορισμό του δημοσιονομικού πλαισίου για την περίοδο από το 2014 και μετά μαζί με τις ενδεχόμενες χρηματοοικονομικές μεταρρυθμίσεις.

Ανοικτή διαδικασία

»Ο κοινός στόχος των διαπραγματεύσεων είναι η προσχώρηση.

»Οι εν λόγω διαπραγματεύσεις είναι μια ανοικτή διαδικασία, η έκβαση της οποίας δεν είναι δυνατόν να προβλεφθεί εκ των προτέρων. Λαμβανομένων υπόψη όλων των κριτηρίων της Κοπεγχάγης, αν το υποψήφιο κράτος δεν είναι σε θέση να αναλάβει πλήρως όλες τις υποχρεώσεις που συνεπάγεται η ιδιότητα του μέλους, θα πρέπει να εξασφαλισθεί ότι το οικείο υποψήφιο κράτος θα προσδεθεί στις ευρωπαϊκές δομές με τον ισχυρότερο δυνατό τρόπο».

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ

Ειδήσεις Σήμερα: