Σινέ ΠΑΛΑΣ: Υπάρχει ελπίδα για έναν από τους παλαιότερους κινηματογράφους της Αθήνας;

Όποιος έχει γεννηθεί στην Αθήνα, έστω και μια φορά στη ζωή του -είτε ως παιδί με τους γονείς του, είτε με τους φίλους του μεγαλώνοντας- έχει περάσει τις πόρτες που βρίσκονται στον αριθμό 109 στην οδό Υμηττού στο Παγκράτι. Άλλωστε, εκεί για κάτι περισσότερο από έναν αιώνα στεγάζεται ένας από τους παλαιότερους κινηματογράφους της πόλης: το Σινέ ΠΑΛΑΣ.

Άνοιξε τις πύλες του το 1925, μια δεκαετία αργότερα δέχθηκε την αρχιτεκτονική «πινελιά» του Βασίλειου Κασσάνδρα και ο εσωτερικός του χώρος απέκτησε την art deco εμφάνισή του. Ενώ το 2021 προστέθηκε και στην παρέα και το «μικρό αδερφάκι» του – ο θερινός κινηματογράφους στην ταράτσα του κτιρίου, μια όαση πολιτισμού και δροσιάς στην κάψα του αθηναϊκού καλοκαιριού.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Save Palas Cinema Athens GR (@save.palas.cinema.athens.gr)

Σε άλλες χώρες, χώροι και κτίρια με τέτοια ιστορία προστατεύονται από το κράτος. Στην Ελλάδα της συνεχόμενες αλλαγής και ισοπέδωσης, το παρελθόν μοιάζει με… πρόβλημα (και η Μουριά στα Εξάρχεια των 111 χρόνων κινδυνεύει κι αυτή). Και το Σινέ ΠΑΛΑΣ κινδυνεύει με αφανισμό από το χάρτη της πόλης.

Τα τελευταία χρόνια ο κίνδυνος να κλείσει το Σινέ ΠΑΛΑΣ είναι πιο μεγάλος (και άμεσος) από ποτέ  – ιδιαίτερα από το 2021 και μετά όταν ο Ματθαίος Πόταγας «έφυγε] από τη ζωή σε ηλικία 94 ετών.

Άλλωστε, δεν ήταν απλά ο ιδιοκτήτης του κινηματογράφου. Ο Ματθαίος Πόταγας ήταν η ψυχή και η καρδιά του σινέ. Ουσιαστικά μεγάλωσε μέσα στην αίθουσα, καθώς ήταν ο γιος του πρωτου ιδιοκτήτη. Και από το 1953 βρέθηκε στο τιμόνι του ΠΑΛΑΣ, όπου έμεινε μέχρι την τελευταία του πνοή.

Αγαπημένο πρόσωπο του Παγκρατίου, πάντα στο πόστο του στην οδό Υμηττού, να μιλάει με τον κόσμο, να διηγείται ιστορίες από τα παλιά, να κρατάει ψηλά τη… σημαία του ποιοτικού σινεμά.

Και όλα αυτά τώρα κινδυνεύουν να χαθούν.

Υπογραφές για τη σωτηρία του Σινέ ΠΑΛΑΣ

Μπροστά σε αυτό τον κίνδυνο καθημερινοί άνθρωποι και οργανώσεις ένωσαν τις δυνάμεις τους κάτω από την πρωτοβουλία Κίνηση για την Διάσωση του Κινηματογράφου ΠΑΛΑΣ Παγκρατίου θέλοντας να διασφαλίσουν ότι ο ιστορικός χώρος θα συνεχίσει να βρίσκεται στη θέση του και τα επόμενα χρόνια, δίνοντας «μαθήματα» κινηματογράφου και στις νεότερες γενιές.

Στόχος; Να χαρακτηριστεί ο χώρος ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο στο σύνολό του (κτίριο, χρήση χειμερινού κινηματογράφου, εξοπλισμός και περιβάλλων χώρος)

Μέχρι και ο Δήμος Αθηναίων έχει σταθεί στο πλευρό της Κίνησης, καθώς εδώ και μια διετία με ψήφισμα του δημοτικού συμβουλίου, υπογραμμίζει πως  «θεωρεί κρίσιμη για τον χαρακτήρα, τη μνήμη και τον πολιτιστικό πλούτο της πόλης τη συνέχιση της λειτουργίας του κινηματογράφου ΠΑΛΑΣ».

Ωστόσο, η πολιτεία φαίνεται πως έχει διαφορετική γνώμη. Τόσο  το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όσο και το υπουργείο Πολιτισμού έχουν απορρίψη το αίτημα να κηρυχθεί διατηρητέο το Σινέ ΠΑΛΑΣ.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Save Palas Cinema Athens GR (@save.palas.cinema.athens.gr)

Σύμφωνα με επιστολή της Κίνησης για την Διάσωση του Κινηματογράφου ΠΑΛΑΣ Παγκρατίου:

Θεωρούμε αδιανόητο μια χώρα, η Ελλάδα, και μια πόλη, όπως η Αθήνα, να μην μπορούν να σώσουν από την καταστροφή (και την απειλούμενη μετατροπή σε σούπερ μάρκετ ή κατεδάφιση):

– Τον δεύτερο παλαιότερο σωζόμενο κινηματογράφο της Ελλάδας (χτίστηκε το 1925)
– Το παλαιότερο δείγμα υβριδικού κινηματογράφου (συνδυασμός χειμερινού και θερινού κινηματογράφου στο ίδιο κτίριο)
– Τα μοναδικά art deco στοιχεία του που τον έκαναν να χρησιμοποιείται ως φυσικό ντεκόρ σε κινηματογραφικές ταινίες και σειρές (τελευταία στην “Ευτυχία” του Άγγελου Φραντζή) σε βαθμό που να χαρακτηρίζεται ως “ο πλέον πιο κινηματογραφημένος κινηματογράφος της χώρας”
– Τον ιδιαίτερο εκπολιτιστικό ρόλο του για τους ανθρώπους των γειτονικών πολυπληθών συνοικισμών του Βύρωνα και της Καισαριανής
– Την μοναδική ιστορία του που συνδέεται με σημαντικά πρόσωπα του πολιτισμού όπως η πρώτη δημόσια εμφάνιση του μεγάλου μας συνθέτη Μάνου Χατζιδάκι το Δεκέμβρη του 1944 και άλλους/ες. Συμπληρωματικά στοιχεία για την ιστορία του ΠΑΛΑΣ, φωτογραφίες και βίντεο θα βρείτε στο κείμενο “Το Παλας στο απόσπασμα” του Νίκου Θεοδοσίου.

Αυτοί είναι οι λόγοι που μας έκανε να κινητοποιηθούμε ως μια ομάδα ανθρώπων ευαίσθητων στην διατήρηση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και των ανθρώπινων αξιών να δραστηριοποιηθούμε δίπλα σε αυτούς που ξεκίνησαν την προσπάθεια για τη σωτηρία του κινηματογράφου Πάλας στο Παγκράτι ξεκινώντας μια νέα εκστρατεία.

Και καταλήγουν στην επιστολή τους:

Όπως λένε τα παιδιά: «Πίσω από τις οθόνες των ιστορικών κινηματογράφων κρύβεται η ίδια η ψυχή της πόλης και των γειτονιών της. Η λειτουργία τους αποτελεί ανάσα πολιτισμού στην καθημερινότητά μας, έναν συνδετικό κρίκο που μας επιτρέπει να μοιραζόμαστε κοινές συγκινήσεις, να επικοινωνούμε και να συνδιαμορφώνουμε την πολιτιστική μας ταυτότητα».

Ας ακούσουμε τα παιδιά. Να ξαναλειτουργήσει το ΠΑΛΑΣ ως ένας χώρος με πολλαπλές πολιτιστικές δράσεις, που θα συνδέει το παρελθόν με το σήμερα, τους παλιούς με τους νέους, θα αναδεικνύει τον σύγχρονο ελληνικό αλλά και διεθνή κινηματογράφο και θα διασώζει την ιστορία του. Να δώσουμε στο ΠΑΛΑΣ μια δεύτερη ζωή.

Κίνηση για την Διάσωση του Κινηματογράφου ΠΑΛΑΣ Παγκρατίου
Για να συνυπογράψετε το κείμενο μπορείτε να στείλετε mail με το όνομά σας και ιδιότητα (ελληνικά και λατινικά) στο: [email protected]

Περισσότερες πληροφορίες στα social media της Κίνησης:
Instagram | Facebook