Ειλικρινά, τι μας νοιάζει τι κάνουν οι Μπέκαμ; Τι μας δείχνει το viral οικογενειακό δράμα για τα social media

Πέρα από το κουτσομπολιό και τις οικογενειακές ισορροπίες, η υπόθεση του Μπρούκλιν Μπέκαμ λειτουργεί ως καθρέφτης της εποχής μας, όχι επειδή αποκαλύπτει κάτι καινούργιο για τη διάσημη οικογένεια, αλλά επειδή συμπυκνώνει τον τρόπο με τον οποίο τα social media έχουν μετατραπεί από χώρους σύνδεσης σε μηχανές θεάματος και δημόσιας έκθεσης.

Αυτό ακριβώς επισημαίνει η Καρολάινα Αρ, κοινωνική επιστήμονα και συνεργάτιδα του London School of Economics, σε άρθρο της στο The Conversation. Η ανάλυσή της δεν εστιάζει στο δράμα καθαυτό, αλλά στο πώς η ιδιωτική σύγκρουση μετατρέπεται σε συλλογικό θέαμα — και πώς εμείς συμμετέχουμε σε αυτό.

View this post on Instagram

A post shared by 𝓃𝒾𝒸𝑜𝓁𝒶 (@nicolaannepeltzbeckham)

Όταν η οικογένεια γίνεται περιεχόμενο

Μετά από μήνες φημών για ρήξη, ο Μπρούκλιν Μπέκαμ επέλεξε να απαντήσει δημόσια μέσω Instagram stories. Κατηγόρησε τους γονείς του για μια ζωή προσεκτικά διαχειρισμένων αφηγημάτων γύρω από την οικογένεια και υποστήριξε ότι η «αγάπη» μετριέται με επιτελεστικές αναρτήσεις, δημόσιες εμφανίσεις και σχέσεις χωρίς αυθεντικότητα.

Το κρίσιμο σημείο δεν είναι αν οι ισχυρισμοί του είναι ακριβείς. Είναι το γεγονός ότι εκφράστηκαν μέσα από μια πλατφόρμα που επιβραβεύει τη σύγκρουση, την απλοποίηση και τη συναισθηματική υπερέκθεση. Η οικογενειακή ένταση δεν παρουσιάστηκε ως κάτι που χρειάζεται επίλυση, αλλά ως περιεχόμενο που μπορεί να καταναλωθεί, να αναπαραχθεί και να σχολιαστεί.

Η μαζική παραγωγή memes που ακολούθησε —από ειρωνείες για τη σύντομη καριέρα του Μπρούκλιν ως φωτογράφου μέχρι παρωδίες γύρω από τον γάμο του— δεν αφορά πραγματικά το ζευγάρι ή τους γονείς του. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο η οικειότητα έχει μετατραπεί σε δημόσιο υλικό, διαθέσιμο για συλλογική ψυχαγωγία.

View this post on Instagram

A post shared by @brooklynpeltzbeckham

Από τα «κοινωνικά» δίκτυα στο θέαμα

Η Αρ συνδέει αυτή τη δυναμική με ευρύτερα ευρήματα από έρευνα που πραγματοποίησε μαζί με συνάδελφό της. Οι χρήστες, όπως διαπιστώνουν, αισθάνονται ολοένα και πιο αποξενωμένοι από τα social media: βλέπουν λιγότερο περιεχόμενο από φίλους και οικογένεια, περισσότερο στοχευμένο εμπορικό υλικό και βιώνουν την αίσθηση ότι το αν «ανήκουν» εξαρτάται από τις διαθέσεις ενός αλγορίθμου.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η φράση του Μπρούκλιν ότι «η οικογενειακή αγάπη κρίνεται από το πόσο ποστάρεις» δεν μοιάζει υπερβολική. Αντιθέτως, αποτυπώνει μια λογική που έχει ήδη ενσωματωθεί στις πλατφόρμες: η συναισθηματική αξία μετριέται σε ορατότητα.

Η υπόθεση Μπέκαμ συναντά επίσης μια σειρά από πολιτισμικές τάσεις: την εμμονή με τα λεγόμενα nepo babies σε μια εποχή αυξανόμενης ανισότητας, την αναβίωση της εικόνας των Μπέκαμ μέσα από τα ντοκιμαντέρ του Netflix για τη Gen Z, αλλά και τη γενικότερη κόπωση από το «καλογυαλισμένο», brand-safe ύφος των social media της προηγούμενης δεκαετίας.

Βρισκόμαστε στην εποχή του goblin mode: λιγότερη επιμέλεια, περισσότερη ακαταστασία, περισσότερη έκθεση.

View this post on Instagram

A post shared by @brooklynpeltzbeckham

Viral «χάος» και πραγματικές συνέπειες

Όπως επισημαίνει η Αρ, το πρόβλημα δεν είναι μόνο πολιτισμικό ή αισθητικό. Στην έρευνά της για την online κακοποίηση δημόσιων προσώπων, διαπιστώνει ότι αφηγήματα των παραδοσιακών ΜΜΕ συχνά επαναλαμβάνονται και ενισχύονται από χιλιάδες χρήστες, αποκτώντας νέα δυναμική στα social media. Όταν η συμμετοχή είναι μαζική, το όριο ανάμεσα στο «αστείο» και την παρενόχληση γίνεται δυσδιάκριτο.

Αυτό έχει επιπτώσεις τόσο στην ψυχική υγεία όσων βρίσκονται στο επίκεντρο όσο και για εκείνους που σχολιάζουν. Η αναπαραγωγή εικασιών ή ατεκμηρίωτων ισχυρισμών μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε νομικούς κινδύνους, ιδιαίτερα όταν το πρόσωπο που στοχοποιείται διαθέτει τους πόρους να αντιδράσει — κάτι που έχουμε ήδη δει σε άλλες περιπτώσεις διάσημων.

Αν κάτι δείχνει τελικά η ιστορία του Μπρούκλιν Μπέκαμ, δεν είναι ποιος έχει δίκιο. Είναι πώς η ψηφιακή κουλτούρα έχει μετατρέψει τη σύγκρουση σε συλλογικό θέαμα και την ιδιωτική ζωή σε αναλώσιμο υλικό. Το κουτσομπολιό μπορεί να λειτουργεί καθαρτικά σε περιόδους κόπωσης και αβεβαιότητας. Το ερώτημα, όμως, παραμένει ανοιχτό: μπορούμε να καταναλώνουμε «χάος» χωρίς να το παράγουμε — ή το τίμημα είναι ενσωματωμένο στο ίδιο το σύστημα;