31

Έτοιμη να συμμετάσχει στις απευθείας συνομιλίες της ευρωπαϊκής τρόικας με το Ιράν δηλώνει η Ουάσινγκτον διά στόματος της Κοντολίζα Ράις, υπό την προϋπόθεση όμως ότι η Τεχεράνη θα αναστείλει τη διαδικασία εμπλουτισμού ουρανίου. Για κίνηση προπαγάνδας μιλά το Ιράν…

Είναι η πρώτη φορά που οι Αμερικανοί δείχνουν διατεθειμένοι να συνομιλήσουν με τους Ιρανούς, έστω και αν δεν πρόκειται για διμερείς διαπραγματεύσεις, όπως έσπευσε να διευκρινίσει ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τομ Σνόου.

«Για να τονίσουμε τη δέσμευσή μας για διπλωματική λύση και να αυξήσουμε την προοπτική επιτυχίας, οι ΗΠΑ θα προσέλθουν στο τραπέζι του διαλόγου, μόλις το Ιράν αναστείλει πλήρως τη διαδικασία εμπλουτισμού ουρανίου και αυτό επαληθευτεί» δήλωσε την Τετάρτη η επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Προσέθεσε δε, ότι αναγνωρίζει το δικαίωμα του Ιράν για πυρηνικό πρόγραμμα με ειρηνικούς σκοπούς, υποσχόμενη ενίσχυση της οικονομικής συνεργασίας εφόσον διακοπεί ο εμπλουτισμός ουρανίου.

Ανακοινώνοντας επισήμως την αμερικανική πρόθεση συμμετοχής στις συνομιλίες, η Ράις σημείωσε πως το Ιράν οφείλει να καταστεί ένα υπεύθυνο κράτος και όχι «ηγέτιδα χώρα στην προώθηση της τρομοκρατίας». Υπογράμμισε για πολλοστή φορά πως ένα Ιράν με πυρηνικά όπλα θέτει σε κίνδυνο σε εθνικά συμφέροντα.

Νωρίτερα, εκλήθη στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ ο Ελβετός πρεσβευτής στις ΗΠΑ προκειμένου να λάβει αντίγραφο των δηλώσεων της Ράις για να τις μεταβιβάσει στο Ιράν. Οι ΗΠΑ δεν έχουν διπλωματικές σχέσεις με την Τεχεράνη και έχουν πραγματοποιηθεί ελάχιστες επαφές με το καθεστώς της Τεχεράνης από το 1979 και την Ισλαμική Επανάσταση.

Οι κυρώσεις παραμονεύουν…

Τη στροφή στην αμερικανική πολιτική επαίνεσε ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Ο.Μπους, λέγοντας πως οι ΗΠΑ υιοθέτησαν μία «ηγετική θέση» για την επίλυση της πυρηνικής διαφοράς τους με το Ιράν μέσω της διπλωματικής οδού.

Ωστόσο, ανώτατος αξιωματούχος της κυβέρνησης Μπους δήλωσε το βράδυ της Τετάρτης πως η Ουάσινγκτον πιστεύει ότι υπάρχει συναίνεση μεταξύ των συμμάχων-«κλειδιά» για την επιδίωξη της επιβολής κυρώσεων εις βάρος της Τεχεράνης, εφόσον δεν καρποφορήσει η πρόταση για συνομιλίες.

Ο ίδιος αξιωματούχος επισήμανε πως εάν οι Ιρανοί δεν συμφωνήσουν σε συνομιλίες, «υπάρχει συμφωνία ότι στο εξής θα πρέπει να προχωρήσουμε μέσω του Συμβουλίου Ασφαλείας σε ένα ψήφισμα και με τον καιρό, αναλόγως της ιρακινής αντίδρασης, να προχωρήσουμε σε κυρώσεις».

Η Κοντολίζα Ράις είχε επανάλαβει νωρίτερα την πάγια θέση των ΗΠΑ πως όλες οι επιλογές είναι στο τραπέζι για την αντιμετώπιση της κρίσης, ακόμη και η στρατιωτική. «Ο [Αμερικανός πρόεδρος] δεν πρόκειται να αποσύρει κάποια από τις επιλογές του τώρα ή στο μέλλον» διευκρίνισε η Αμερικανίδα υπουργός.

Η Ουάσινγκτον και η ευρωπαϊκή τρόικα -Γαλλία, Γερμανία, Βρετανία- έχουν συμφωνήσει στα βασικά του πακέτου κινήτρου που θα προσφερθεί στο Ιράν για να εγκαταλείψει τις «ευαίσθητες» πυρηνικές δραστηριότητες, εκτίμησε η Ράις.

«Ελπίζουμε ότι εντός των επόμενων ημερών, η ιρανική κυβέρνηση θα μελετήσει διεξοδικά την πρόταση αυτή» προσέθεσε η Αμερικανίδα υπουργός Εξωτερικών.

«Η αρνητική επιλογή για το ιρανικό καθεστώς θα είναι να συνεχίσει την παρούσα πορεία του, να επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικών όπλων, περιφρονώντας τη διεθνή κοινότητα και τις διεθνείς υποχρεώσεις του. Εάν το καθεστώς πράξει αυτό, τότε θα έχει μόνο να δρέψει μεγάλο κόστος» προειδοποίησε η Ράις.

Μέχρι στιγμής, οι ΗΠΑ είχαν αρνηθεί επανειλημμένως τις εκκλήσεις των Ευρωπαίων, αλλά και πρώην ανώτατων αξιωματούχων στην Ουάσινγκτον να συμμετάσχουν στις διαπραγματεύσεις για τα πυρηνικά του Ιράν ή να κάνουν άλλα διπλωματικά ανοίγματα προς την Τεχεράνη.

Για προπαγάνδα μιλά το Ιράν

Το επίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων μετέδωσε ότι η πρόταση των ΗΠΑ πρόκειται για «κίνηση προπαγάνδας». Το πρακτορείο αναφέρει πως είναι «προφανές ότι το Ιράν αποδέχεται μόνο προτάσεις και όρους που ανταποκρίνονται στα συμφέροντα του λαού και της χώρας και η αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου σαφώς δεν ανταποκρίνεται σε αυτά τα συμφέροντα».

Το IRNA συμπληρώνει ότι «δεδομένης της επιμονής των ιρανικών Αρχών στη συνέχιση του εμπλουτισμού ουρανίου, τα σχόλια της Ράις μπορούν να θεωρηθούν ως κίνηση προπαγάνδας».

Νωρίτερα, ο Ιρανός βουλευτής και πρόεδρος της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εξωτερικής Πολιτικής και Εθνικής Ασφάλειας, Καζέμ Τζαλάλι, είχε υπογραμμίσει ότι η αμερικανική προσφορά για απευθείας συνομιλίες με το Ιράν σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα πρέπει να διεξαχθούν δίχως όρους.

«Η αμερικανική προσφορά μπορεί να θεωρηθεί θετική όμως ο όρος που τέθηκε από τις ΗΠΑ δεν είναι κατάλληλος» δήλωσε ο Τζαλάλι. Επισημαίνεται από το Associated Press ότι δεν μιλά εξ ονόματος της κυβέρνησης.

Θετικές οι διεθνείς αντιδράσεις

Η πρώτη αντίδραση στη στροφή της αμερικανικής πολιτικής ήρθε από τη Μόσχα. Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ εξέφρασε την ελπίδα ότι οι συνομιλίες της Βιέννης για τα πυρηνικά -με τη συμμετοχή πλέον και των ΗΠΑ- μπορεί να οδηγήσουν σε πολιτική επίλυση της κρίσης.

Από την πλευρά της, η υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας Μάργκαρετ Μπέκετ εκτίμησε ότι η συμμετοχή των ΗΠΑ στις διαπραγματεύσεις δίνει «νέα βαρύτητα» στο πακέτο κινήτρων που θα προσφερθεί στο Ιράν.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας, Φιλίπ Ντουστ-Μπλαζί χαιρέτισε την «διαθεσιμότητα» των ΗΠΑ που δήλωσαν έτοιμες να συζητήσουν υπό προϋποθέσεις με την Τεχεράνη, εκτιμώντας ότι αυτή η θέση των ΗΠΑ «ενισχύει την αξιοπιστία» των ευρωπαϊκών προσπαθειών για το ιρανικό πυρηνικό φάκελο.

Η υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Ντόρα Μπακογιάννη, χαιρέτισε τη στάση των ΗΠΑ και εξέφρασε την ελπίδα ότι η Τεχεράνη θα εξετάσει την πρόταση για διάλογο με την απαιτούμενη προσοχή και θα ανταποκριθεί εποικοδομητικά.

Η κ. Μπακογιάννη χαρακτήρισε την πρόταση «σημαντική και θετική εξέλιξη που είναι σύμφωνη και με τη σταθερή επιδίωξη της χώρας μας για ειρηνική επίλυση του ζητήματος, με διπλωματικά μέσα».

Ο ύπατος εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και την Πολιτική Ασφάλειας Χαβιέρ Σολάνα χαιρέτισε ως «θετικό σημάδι» την είσοδο των ΗΠΑ στις συνομιλίες, εκτιμώντας ότι «θα αποτελέσει το πιο έντονο και θετικό σημάδι της κοινής μας βούλησης να επιτευχθεί μία συμφωνία με το Ιράν».

Από πλευράς του, ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) Μοχάμεντ Ελ-Μπαραντέι απηύθυνε εκ νέου έκκληση στο Ιράν να αναστείλει τον εμπλουτισμό ουρανίου, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για τις συνομιλίες με τις ΗΠΑ για το πυρηνικό του πρόγραμμα.

Ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) Μοχάμεντ ελ Μπαραντέι, απηύθυνε σήμερα έκκληση στο Ιράν για να αναστείλει τον εμπλουτισμό ουρανίου ώστε να ανοίξει ο δρόμος για τις συνομιλίες με τις ΗΠΑ για το πυρηνικό του πρόγραμμα

Το Ισραήλ, τέλος, δήλωσε ότι υποστηρίζει από αυτήν η αμερικανική πρόταση να ενταχθεί και η Ουάσινγκτον στις διαπραγματεύσεις με την ευρωπαϊκή τρόικα για το Ιράν.

«Εκτιμά το Ισραήλ μέτρα και βήματα που υιοθετούν οι ΗΠΑ, η δύναμη που έχει τεθεί επικεφαλής ενός διεθνούς συνασπισμού […] ώστε το Ιράν να εμποδιστεί να αποκτήσει την πυρηνική ικανότητα» τόνισε με δηλώσεις της η Ισραηλινή υπουργός Εξωτερικών, Τζίπι Λίβνι. «Στηρίζει το Ισραήλ τις αμερικανικές προσπάθειες στο θέμα αυτό» πρόσθεσε η αξιωματούχος.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,Associated Press

Ειδήσεις Σήμερα: