31

Καθώς η κόντρα αραβικών και σκανδιναβικών χωρών για τα επίμαχα σκίτσα του Μωάμεθ συνεχίζεται, το Λονδίνο πήρε για πρώτη φορά ξεκάθαρη θέση χαρακτηρίζοντας «προσβλητική» τη σχετική δημοσίευση. Στο ίδιο μήκος κύματος και η Ουάσινγκτον. Όμως, η Δανία εξακολουθεί να αρνείται τη συγγνώμη…

«Πιστεύω ότι η αναδημοσίευση αυτών των σκίτσων ήταν προσβλητική, ότι φανέρωσε έλλειψη ευαισθησίας και έλλειψη σεβασμού και ότι είναι κάτι κακό. Υπάρχει η ελευθερία του Τύπου και τη σεβόμαστε όλοι. Όμως δεν είναι κανείς υποχρεωμένος να προσβάλει ούτε να είναι εμπρηστικός άνευ λόγου» σημείωσε ο Στρο.

Ταυτόχρονα, επαίνεσε την υπευθυνότητα και τη λεπτότητα που έδειξαν τα βρετανικά ΜΜΕ, εκ των οποίων κανένα δεν δημοσίευσε τα σκίτσα, με εξαίρεση μια πολύ σύντομη παρουσίασή τους στα δελτία ειδήσεων του BBC και του Channel 4 χθες, Πέμπτη.

Οι βρετανικές εφημερίδες έχουν μέχρι στιγμής αρνηθεί να δημοσιεύσουν τα σκίτσα, κάνοντας μάλιστα ορισμένους σχολιαστές να διερωτώνται αν έχουν γίνει υπερβολικά πολιτικά ορθές. Ακόμη και η ταμπλόιντ The Sun ανακοίνωσε ότι επέλεξε να μη δημοσιεύσει τα σκίτσα που έχουν προκαλέσει την οργή του μουσουλμανικού κόσμου, λόγω σεβασμού στους αναγνώστες της, καθώς άλλες εφημερίδες ανακοίνωσαν ότι είναι σημαντικό να μην πυροδοτηθούν θρησκευτικές εντάσεις στη Βρετανία.

Στο ίδιο μήκος κύματος με τη βρετανική κυβέρνηση κινήθηκε η Ουάσινγκτον.

Ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Κέρτις Κούπερ χαρακτήρισε απαράδεκτη πρόκληση θρησκευτικού ή εθνικού μίσους τα σκίτσα του προφήτη Μωάμεθ. «Κάνουμε έκκληση για ανεκτικότητα και σεβασμό όλων των θρησκευτικών αντιλήψεων. Αναγνωρίζουμε και σεβόμαστε πλήρως την ελευθερία του Τύπου που όμως θα πρέπει να συνοδεύεται από υπευθυνότητα» προσέθεσε.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Γαλλίας Ζακ Σιράκ δήλωσε ότι «η ελευθερία της έκφρασης αποτελεί θεμέλιο της δημοκρατίας» και κάλεσε όλες τις πλευρές να επιδείξουν «υπευθυνότητα και σεβασμό»

Σχολιάζοντας την πολεμική που έχει ξεσπάσει γύρω από αυτό το θέμα, ο πρωθυπουργός της Γαλλίας Ντομινίκ ντε Βιλπέν ζήτησε τη συμφιλίωση του αιτήματος για ελευθερία και του αιτήματος για σεβασμό. «Είμαστε προσηλωμένοι στο αίτημα για ελευθερία, για δημοκρατία, η οποία αποτελεί το θεμέλιο της χώρας μας, αλλά και στο αίτημα για σεβασμό» τόνισε.

«Επιθυμούμε να συμφιλιώσουμε αυτά τα δύο [αιτήματα] και να αποφύγουμε βεβαίως οτιδήποτε πληγώνει ανώφελα και ιδιαίτερα όσον αφορά τον τομέα των θρησκευτικών πεποιθήσεων» επισήμανε.

Η αυστριακή προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ εξέφρασε την Παρασκευή ανησυχία για την κλιμάκωση της έντασης. «Είναι καιρός να επιστρέψουμε σε λογικές συμπεριφορές» ανέφερε ο Αυστριακή υπουργός Εξωτερικών Ούρσουλα Πλάσνικ, η οποία προ ημερών καταδίκασε «τις δηλώσεις και τις δραστηριότητες που δυσφημούν μία θρησκεία με προσβλητικό τρόπο».

Ο ΟΑΣΕ, πάντως, τάχθηκε στο πλευρό των ευρωπαϊκών εφημερίδων που δημοσίευσαν σκίτσα του Μωάμεθ προκαλώντας την οργή του μουσουλμανικού κόσμου, υποστηρίζοντας ότι η ελευθερία της έκφρασης συνιστά ουσιώδες χαρακτηριστικό των δημοκρατιών.

«Κατανοώ τις ευαισθησίες αυτών που κρίνουν ότι οι παραδόσεις τους αντιμετωπίστηκαν χωρίς το δέοντα σεβασμό από αυτά τα σχέδια, αλλά αυτό καθεαυτό το δικαίωμα να τίθενται υπό αμφισβήτηση όλες οι θρησκευτικές πεποιθήσεις είναι μια προσφιλής παράδοση στις δημοκρατικές χώρες» δήλωσε ο Μίκλος Χαράσζτι, εκπρόσωπος του ΟΑΣΕ για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης.

Η Γερμανία κατανοεί ότι οι μουσουλμάνοι αισθάνονται πληγωμένοι από τη δημοσίευση σκίτσων του Μωάμεθ σε ευρωπαϊκές εφημερδίες, αλλά καταδικάζει την προσφυγή στη βία, δήλωσε εξάλλου στο Βερολίνο ο εκπρόσωπος της κυβέρνησης, Τόμας Στεγκ.

«Οι εφημερίδες που δημοσιεύουν σκίτσα, οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη τους ότι οι μουσουλμάνοι αισθάνονται πληγωμένοι από αυτά τα σκίτσα. Κατανοούμε τα αισθήματα αυτά, αλλά δεν καταλαβαίνουμε την κλιμάκωσή τους σε βία ή σε απειλές απέναντι σε ανθρώπους ή θεσμούς» πρόσθεσε ο Τόμας Στεγκ, σημειώνοντας ότι «η συζήτηση [για τα σκίτσα] θα πρέπει να συμβάλει στη συνέχιση του διαλόγου ανάμεσα στους πολιτισμούς».

Κοπεγχάγη: Πρώτα η ελευθερία έκφρασης και μετά τα οικονομικά συμφέροντα

Την ίδια ώρα όμως, ο Δανός πρωθυπουργός Αντερς Φογκ Ράσμουσεν επανέλαβε ότι ο ίδιος δεν θα ζητήσει συγγνώμη για την «ελεύθερη και ανεξάρτητη» εφημερίδα της χώρας του (Jyllands Posten) που δημοσίευσε πρώτη τα επίμαχα σκίτσα του Μωάμεθ.

«Η δανική κυβέρνηση δεν μπορεί ποτέ να ζητήσει συγγνώμη εξ ονόματος μιας ελεύθερης και ανεξάρτητης εφημερίδας» ανέφερε έπειτα από συνάντηση που είχε με 76 πρεσβευτές στην Κοπεγχάγη για να τους εξηγήσει τη θέση της χώρας του απέναντι σε αυτήν την κρίση.

«Βεβαίως η ελευθερία της έκφρασης είναι η πιο σημαντική αρχή για μας. Είναι η υπαριθμόν ένα προτεραιότητά μας» σημείωσε, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου για το τι αποτελεί προτεραιότητα, τα οικονομικά συμφέροντα της χώρας του ή η ελευθερία έκφρασης.

«Με χαρά σας ενημερώνω ότι οι πρεσβευτές εξέφρασαν την κατανόησή τους για την κατάσταση και την επιθυμία τους να συμβάλουν στο να εξηγήσουν την κατάσταση στη Δανία και τη θέση της δανικής κυβέρνησης» πρόσθεσε ο Ράσμουσεν.

Ο πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπάς διαμαρτυρήθηκε για την όλη υπόθεση σε τηλεφωνική του επικοινωνία με τον υπουργό Εξωτερικών της Δανίας Περ Στιγκ Μέλερ, χαρακτηρίζοντας «προσβλητικά και απαράδεκτα» τα σκίτσα που δημοσιεύθηκαν στις 30 Σεπτεμβρίου στην εφημερίδα Jyllands-Poster.

Ο Αμπάς, πάντως, την επιθυμία των Παλαιστινίων να «διατηρήσουν τις φιλικές σχέσεις» με την Κοπεγχάγη. Ο Δανός υπουργός εξέφρασε από την πλευρά του τη λύπη του για την κατάσταση.

Εν τω μεταξύ, ο διευθυντής της εφημερίδας της Νορβηγίας που αναδημοσίευσε σκίτσα του προφήτη Μωάμεθ ζήτησε σήμερα συγγνώμη, έπειτα από δεκάδες απειλητικά μηνύματα που δέχθηκε για τη ζωή του.

Η κατάσταση «κλιμακώνεται συνέχεια και ανησυχώ» δήλωσε ο Βέμπιουν Σέλμπεκ, διευθυντής της εφημερίδας του Όσλο Christian Magazinet. Ο Σέλμπεκ διευκρίνισε ότι δημοσίευσε τα σκίτσα ως μια απόδειξη της ελευθερίας της έκφρασης, αλλά ότι άλλαξε γνώμη όταν δέχτηκε 25 απειλητικά μηνύματα για τη ζωή του, κυρίως μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, και χιλιάδες επιστολές μίσους.

«Αν είχα σκεφτεί ότι θα συνέβαινε κάτι τέτοιο δεν θα το είχα κάνει. Είναι εκτός ελέγχου» σημείωσε, προσθέτοντας: «Είναι τρομερό όταν ένας διευθυντής [εφημερίδας] οφείλει να υποχωρήσει όσον αφορά θέματα που άπτονται της ελευθερίας της έκφρασης, αλλά αυτό πάει πάρα πολύ».

Υπενθυμίζεται ότι ο διευθυντής της εφημερίδας Shihan της Ιορδανίας που δημοσίευσε χθες, Πέμπτη, σκίτσα του Μωάμεθ, απολύθηκε από τους εκδότες της λίγες ώρες μετά την κυκλοφορία του φύλλου.

Πάντως, ένα από τα επίμαχα σκίτσα δημοσίευσε την Παρασκευή άλλη μία εφημερίδα, η ιρλανδική Irish Daily Star. Το σκίτσο δείχνει τον Μωάμεθ να φοράει ένα τουρμπάνι σε σχήμα βόμβας.

Η εφημερίδα καταδικάζει τις διαδηλώσεις και σημειώνει πως αποτελούν μία «σκόπιμη επίθεση εναντίον της ελευθερίας της έκφρασης που είναι ένας από τους στυλοβάτες της δημοκρατίας· η θλιβερή πραγματικότητα είναι πως ο μουσουλμανικός κόσμος κυριαρχείται από δικτάτορες, σκληρούς μονάρχες και περιφρονεί τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ/Reuters/Γαλλικό/Γερμανικό