28

Με ανοιχτό το χρονοδιάγραμμα των εργασιών της πραγματοποιείται το Σάββατο στο «Παλάτι των Συνεδρίων» της Ρώμης η εναρκτήρια σύνοδος της Διακυβερνητικής Διάσκεψης σε επίπεδο αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων των χωρών-μελών της ΕΕ, προκειμένου να οριστικοποιηθεί η μορφή και το περιεχόμενο του πρώτου ευρωπαϊκού Συντάγματος.

Στόχος είναι με την υιοθέτηση των θεσμικών μεταρρυθμίσεων που απαιτούνται μετά την ένταξη των νέων χωρών, να καταστεί η διευρυμένη Ευρωπαϊκή Ένωση λειτουργική στο εσωτερικό της και αποτελεσματική στις παρεμβάσεις της στη διεθνή σκηνή.

Ανοίγοντας την αυλαία της Διακυβερνητικής, ο Ιταλός πρωθυπουργός και προεδρεύων της ΕΕ Σίλβιο Μπερλουσκόνι ζήτησε «να προταχθούν εκείνα που μας ενώνουν από εκείνα που μας χωρίζουν», προσθέτοντας ότι Διάσκεψη έχει το χαρακτήρα της ευρωπαϊκής βούλησης, «της Ευρώπης που θέλει να γίνει Ευρώπη».

Η ημερήσια διάταξη

Σε ό,τι αφορά την ημερήσια διάταξη της Συνόδου οι εργασίες άρχισαν στις 11 το πρωί ώρα Ελλάδας και σύμφωνα με το πρόγραμμα της ιταλικής προεδρίας θα διαρκέσουν μέχρι τις 13.45 για να ακολουθήσει η παραδοσιακή οικογενειακή φωτογραφία των ευρωπαίων ηγετών.

Τη σκυτάλη θα λάβουν στη συνέχεια οι υπουργοί Εξωτερικών των χωρών μελών της ΕΕ οι οποίοι στην πρώτη σύνοδο τους που θα αρχίσει στις 16.30 και θα ολοκληρωθεί περίπου στις 19.00 θα προχωρήσουν στις πρώτες ανταλλαγές απόψεων για την επεξεργασία του σχεδίου συντάγματος.

Δρακόντεια μέτρα ασφαλείας

Η Σύνοδος διεξάγεται για λόγους ασφαλείας στο προάστιο EUR (αρκτικόλεξο του «Διεθνής Έκθεση της Ρώμης») που χαρακτηρίζεται από μεγάλα και επιβλητικά κτήρια που χτίστηκαν επί εποχής Μουσολίνι, περίπου δέκα χιλιόμετρα από το κέντρο της Ρώμης.

Σημειώνεται ότι αρχική πρόθεση της ιταλικής προεδρίας ήταν να συγκληθεί η Σύνοδος στο Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο πάρκο «Βίλα Μποργκέζε» στην καρδιά της ιταλικής πρωτεύουσας. Οι φόβοι όμως για την εκδήλωση επεισοδίων από τις διαδηλώσεις που θα πραγματοποιηθούν, αλλά και τα όσα τραγικά συνέβησαν στη Σύνοδο της G8 στη Γένοβα τον Ιούλιο του 2001, κατέστησαν αναγκαία την αλλαγή του χώρου διεξαγωγής της Συνόδου.

Τα μέτρα ασφαλείας είναι διακριτικά αλλά δρακόντεια. Περίπου 10.000 αστυνομικοί έχουν κινητοποιηθεί για την αποφυγή επεισοδίων στις δύο μεγάλες διαδηλώσεις που είναι προγραμματισμένες με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Εργαζομένων και των ευρωπαϊκών κινημάτων κατά της παγκοσμιοποίησης ενώ ο εναέριος χώρος ελέγχεται από ελικόπτερα και ένα αεροπλάνο τύπου AWACS.

Οι φιλοδοξίες της ιταλικής προεδρίας

Bάση εκκίνησης για τις διαπραγματεύσεις που θα γίνουν τους επόμενους μήνες είναι ο συμβιβασμός στον οποίο κατέληξαν οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων στη Σύνοδο Κορυφής της Χαλκιδικής, όπου υιοθέτησαν το σχέδιο Συντάγματος που κατέθεσε ο πρόεδρος της Συντακτικής Συνέλευσης των 105 μελών Βαλερί Ζισκάρ Ντ΄Εστέν.

Φιλοδοξία της ιταλικής προεδρίας αλλά και της μεγάλης πλειονότητας των κρατών μελών, κυρίως των ιδρυτικών μελών (Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Βέλγιο, Ολλανδία και Λουξεμβούργο), είναι να ολοκληρώσει η Διάσκεψη τις εργασίες της στη Σύνοδο Κορυφής στις 12-13 Δεκεμβρίου στις Βρυξέλλες, με τη λήξη της ιταλικής προεδρίας, ώστε η οριστική μορφή του Συντάγματος, ή «Nέα Συνθήκη της Ρώμης» σύμφωνα με την ιταλική προεδρία, να τεθεί υπόψη των Ευρωπαίων πολιτών στις ευρωεκλογές του Ιουνίου του 2004.

Λίγο πριν, στις 9 Μαΐου, την Ημέρα της Ευρώπης, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με την πρόσφατη γνωμοδότησή του, ζητά να υπογραφεί η Συνθήκη, ενώ στη συνέχεια θα πρέπει να ακολουθήσει η διαδικασία της επικύρωσης και σε ορισμένες περιπτώσεις των δημοψηφισμάτων στις χώρες μέλη, που διαρκεί περίπου ένα χρόνο.

Κοινοτικές πηγές θεωρούν πάντως ότι ο στόχος της ιταλικής προεδρίας, που ουσιαστικά έχει συνδέσει την επιτυχία της με την ολοκλήρωση των εργασιών της Διακυβερνητικής μέσα στο δεύτερο εξάμηνο του 2003, φαντάζει ιδιαίτερα δύσκολος αυτή την ώρα.

Οι διαμάχες και τα ανοικτά ζητήματα

Μία ρεαλιστικότερη ημερομηνία για την ολοκλήρωση των εργασιών είναι τα μέσα Φεβρουαρίου, επί ιρλανδικής προεδρίας. Ο λόγος: H διάσταση απόψεων που έχει ανακύψει σε μια σειρά από ζητήματα.

Επίμαχα σημεία στις συζητήσεις οι οποίες θα γίνουν για αλλαγές ή προσθήκες στο σχέδιο Συντάγματος, που θα ισχύσουν από την 1η Νοεμβρίου 2009, μεταξύ των Ευρωπαίων ηγετών με τη συνδρομή και των υπουργών Εξωτερικών, είναι ο ρόλος και οι αρμοδιότητες του υπουργού Εξωτερικών, το μέγεθος και η σύνθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ο καθορισμός και η έκταση της λήψης κοινοτικών αποφάσεων με ειδική πλειοψηφία με την παράλληλη κατάργηση της ομοφωνίας.

Ειδικότερα, ζητούνται διευκρινίσεις για το ρόλο και τις αρμοδιότητες του θεσμού του Προέδρου της Ένωσης όπως επίσης και για την προώθηση της ιδέας των εκ περιτροπής «ομαδικών προεδριών», δηλαδή από μια ομάδα χωρών μελών, στα Συμβούλια υπουργών με αποσαφήνιση της διάρκειάς τους.

Υπό συζήτηση τίθεται επίσης η πρόταση του σχεδίου Συντάγματος που προβλέπει ότι οι αποφάσεις στο Συμβούλιο υπουργών θα λαμβάνονται, σε μια σειρά από θέματα, με την πλειοψηφία των κρατών μελών που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 60% του πληθυσμού της ΕΕ.

Ορισμένες χώρες-μέλη, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, αντιπροτείνουν το πληθυσμιακό κριτήριο να περάσει στο 50%. Aπό ελληνικής πλευράς ζητείται ακόμη ο ελάχιστος αριθμός ευρωβουλευτών ανά κράτος μέλος να είναι πέντε και όχι τέσσερις όπως προτείνεται στο σχέδιο Συντάγματος.

Σημείο αιχμής είναι επίσης η πρόταση για τη δημιουργία από το 2009 ενός κολλεγίου επιτρόπων «δυο ταχυτήτων» με κάθε χώρα να έχει μεν από έναν επίτροπο αλλά μόνο 15 να έχουν αρμοδιότητες και οι υπόλοιποι να είναι χωρίς χαρτοφυλάκιο. Διευκρινίσεις ζητούνται ακόμη για τον τρόπο λήψης των αποφάσεων εντός της Επιτροπής η οποία επιθυμεί την «αποκέντρωση» του συστήματος λήψης των αποφάσεων που θα ανατίθεται ανάλογα με το χαρτοφυλάκιο σε ομάδες επιτρόπων.

Έτσι, παρά την ιστορική «σύνθεση απόψεων» και τη συναίνεση που επιτεύχθηκε επί ελληνικής προεδρίας έχουν διατυπωθεί επιφυλάξεις από ορισμένες χώρες-μέλη που καταγράφουν αδυναμίες και ανεπάρκειες στο σχέδιο Συνταγματικής Συνθήκης της ΕΕ.

Η Ισπανία και η Πολωνία θεωρούν ότι θα πρέπει να γίνουν σεβαστές οι θεσμικές μεταρρυθμίσεις που είχαν αποφασιστεί στη μαραθώνια Σύνοδο κορυφής της Νίκαιας το Δεκέμβριο του 2000 σε ότι αφορά τη στάθμιση των ψήφων στο Συμβούλιο, του «ειδικού βάρους» δηλαδή που έχει κάθε χώρα στις ψηφοφορίες. Υποστηρίζουν ακόμη την ανάγκη σαφούς αναφοράς στη «χριστιανική κληρονομιά» της Ευρώπης.

Στο μέτωπο Ισπανίας-Πολωνίας ήρθαν να προστεθούν οι χώρες του Βίζεγκραντ, δηλαδή η Ουγγαρία , η Τσεχική Δημοκρατία και η Σλοβακία, οι ηγέτες των οποίων σε συνάντησή τους την Τετάρτη στο Ντόμπρις της Τσεχικής Δημοκρατίας δήλωσαν ότι επιμένουν στην αρχή «ένας κοινοτικός επίτροπος με πλήρη δικαιώματα ανά χώρα» και απορρίπτουν το σύστημα λήψης αποφάσεων με διπλή πλειοψηφία κρατών και πληθυσμού που προτείνεται για τις ψηφοφορίες στο Συμβούλιο.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ/Γαλλικό

Ειδήσεις Σήμερα: