Η «Αγέλαστος Πέτρα» ανήκει στο σπάνιο εκείνο είδος των ταινιών που δεν συμβαδίζουν με μία συγκεκριμένη εποχή, δεν ακολουθούν μία αισθητική ή φορμαλιστική άποψη ούτε έναν εμφανή αφηγηματικό δρόμο για να φτάσουν στο στόχο τους. Και αυτό γιατί τα θέματα που πραγματεύεται (η μνήμη, η ζωή, ο θάνατος, η ύπαρξη, το θείο και πολλά άλλα) είναι τόσο θεμελιώδη, που μόνο με τρόπο λιτό και βαθύ και, κυρίως, με απόλυτη ειλικρίνεια μπορεί κανείς να τα προσεγγίσει. Όλα για το Φίλιππο Κουτσαφτή άρχισαν το 1988. Τα πρώτα πλάνα της ταινίας είναι τραβηγμένα εκείνη την εποχή, σε ένα οικόπεδο της Ελευσίνας, όπου γινόταν μία βιαστική ανασκαφή, πριν χτιστεί κάποιο νέο κτίριο. Από τότε, μέχρι το 2000, ο Κουτσαφτής περιοδικά επανερχόταν στα ίδια μέρη, κινηματογραφούσε τοπία, ανθρώπους και κτίρια, γεφυρώνοντας με τις εικόνες του το χρόνο. Ωστόσο, η ταινία δεν αποτελεί μόνο καταγραφή των αλλαγών που συντελέστηκαν μέσα σε αυτήν τη δεκαετία, σε ένα συγκεκριμένο τόπο. Στην ουσία, είναι κάτι πολύ περισσότερο. Μέσα από τις εικόνες ζωντανεύουν οι προσωπικές ιστορίες και η μνήμη ανθρώπων από διαφορετικές και μακρινές μεταξύ τους εποχές.
Τεχνικά, η «Αγέλαστος Πέτρα» χαρακτηρίζεται από τη λιτότητα και το άψογο μέτρο. Τα πλάνα διαρκούν όσο ακριβώς χρειάζεται, ο εύκολος συναισθηματισμός απουσιάζει παντελώς και το σχόλιο του αφηγητή, αν και ακούγεται συνέχεια, δεν πέφτει στην παγίδα να γίνει απλώς επεξηγηματικό. Τα υλικά που έχουν χρησιμοποιηθεί στη λήψη (διάφορα φορμά φιλμ και βίντεο) δημιουργούν ένα ζωντανό σύνολο που αγνοεί τις τυπικά «όμορφες» εικόνες και προσεγγίζει την ποίηση. Επίσης, η μουσική του Κωνσταντίνου Βήτα σχολιάζει διακριτικά και πολύ λειτουργικά τις εικόνες. Κατά πάσα πιθανότητα, το γεγονός πως εμείς οι άνθρωποι συχνά αποφεύγουμε να σκύψουμε πάνω από τα θεμελιώδη ζητήματα της ύπαρξής μας, προτιμώντας να ξεχνιόμαστε με άλλα λιγότερο σημαντικά πράγματα, είναι ένας τρόπος άμυνας που μας διασφαλίζει την ψυχική ισορροπία. Κάποιες στιγμές όμως όλοι μας διακόπτουμε για λίγο την ανούσια τρεχάλα και στεκόμαστε για να αναλογιστούμε αυτά που προσπαθούμε στην υπόλοιπη ζωή μας να ξεχάσουμε. Προφανώς, και τα δύο αυτά -το τρέξιμο και η στάση- είναι εξίσου απαραίτητα στη ζωή μας. Το ίδιο ισχύει και στον κινηματογράφο. Οι περισσότερες από τις ταινίες που προβάλλονται προσπαθούν να μας κάνουν να ξεχάσουμε αυτά που στην ουσία μάς απασχολούν. Η «Αγέλαστος Πέτρα», αντίθετα, είναι μια ευεργετική ανάσα αυτογνωσίας σε ένα μακρύ και, μερικές φορές, απίστευτα κουραστικό μαραθώνιο.

Ειδήσεις Σήμερα: