Ο Πορνογράφος

Κεντρικός ήρωας της ταινίας «Ο Πορνογράφος» είναι ο Ζακ Λοράν, ένας γνωστός, στο παρελθόν σκηνοθέτης ταινιών πορνό, ο οποίος έχει αποσυρθεί από τη δεκαετία του 1980. Ύστερα από χρόνια απραξίας, o Ζακ επιστρέφει στο επάγγελμα εξαιτίας των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετωπίζει. Eίναι όμως πενήντα χρονών και η δουλειά του δεν τον ικανοποιεί πια. Όταν είχε ξεκινήσει την καριέρα του, πίστευε πως το να δημιουργείς ταινίες πορνό ήταν μια επαναστατική πράξη, ενταγμένη στο πνεύμα της εξέγερσης του Μάη του ΄68 -συζητήσιμη, αν μη τι άλλο, η συμβολή του στο κίνημα. Στη συνέχεια, έγινε ένας τυπικός επαγγελματίας του είδους, που ντρεπόταν για αυτό που έκανε. Παράλληλα με την επιστροφή του στα πλατό, ο Ζακ αναθερμαίνει την προβληματική του σχέση με το γιο του, ο οποίος είχε φύγει από το σπίτι όταν είχε μάθει με τι τρόπο έφερνε ο μπαμπάς του λεφτά στο σπίτι. Τώρα, ο γιος βρίσκεται στην ηλικία που ήταν ο Ζακ όταν ξεκινούσε να σκηνοθετεί. Αυτός αναζητεί άλλες μορφές εξέγερσης και τις βρίσκει μέσα από τον έρωτα και τη σιωπή.

«Ο Πορνογράφος» είναι μια ταινία αποκλειστικά για τους λάτρεις ενός συγκεκριμένου είδους του γαλλικού κινηματογράφου -εκείνου που περιγράφεται εύστοχα με το νεολογισμό «γαλλικούρα». Πρόκειται για ένα πραγματικό χάρντκορ του είδους. Οι υπόλοιποι θεατές είναι σίγουρο ότι θα φύγουν δυσαρεστημένοι από την αίθουσα, αφού θα έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με όλα τα μειονεκτήματα που συγκεντρώνουν -σύμφωνα με τους επικριτές τους, τουλάχιστον- αυτές οι ταινίες: τις αδιέξοδες αναζητήσεις, τους εξεζητημένους συμβολισμούς και τις αμπελοφιλοσοφικίζουσες κενολογίες, και, φυσικά, με τον πανταχού παρόντα Μάη του ΄68 ή τέλος πάντων με τον απόηχό του. Το κακό με αυτές τις ταινίες, που επιχειρούν μέσα από μια στείρα εκκεντρικότητα να πρωτοτυπήσουν, είναι ότι διαβάλλουν και έναν ολόκληρο εθνικό κινηματογράφο, ζωντανό και ενδιαφέροντα, όπως είναι ο γαλλικός. Και είναι πραγματικά να απορεί κανείς για την απόφαση της διεθνούς ένωσης κριτικών να απονείμει το Βραβείο Fipresci του Φεστιβάλ των Καννών σε μια ταινία που, όχι μόνο είναι προσκολλημένη στο παρελθόν, αλλά στερείται και ορισμένες στοιχειώδεις κινηματογραφικές αρετές.
Αλλά τι να κάνουμε; Κάθε άποψη είναι σεβαστή και σίγουρα όσοι θεωρούν ότι «Ο Πορνογράφος» είναι αξιόλογη ταινία, θα έχουν και αυτοί τα επιχειρήματά τους -τα οποία θα ήμαστε πολύ ευτυχείς, αν τα μαθαίναμε.

Ο Ζαν Πιερ Λεό, που κάποτε μέσα από τις ταινίες του Τριφό είχε χαρακτηρίσει μια ολόκληρη εποχή, είναι σχεδόν αξιολύπητος, στο ρόλο του Ζακ. Το γιο του υποδύεται ο Ζερεμί Ρενιέρ, ένας πολύ καλός νέος ηθοποιός, ο οποίος είχε κάνει αίσθηση το 1996 με την ερμηνεία του στην «Υπόσχεση» των αδελφών Νταρντέν (παίζει και στην «Αδελφότητα των Λύκων«, μια ταινία που θα προβληθεί στην Ελλάδα μέσα στον Οκτώβριο).

Γιώργος Παναγιωτάκης