ιράν

Το Ιράν συμφώνησε στη διεξαγωγή συνομιλιών με τη Δύση, δήλωσε ο Ιρανός πρόεδρος Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, ο οποίος τόνισε, ωστόσο, ότι το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν δεν είναι διαπραγματεύσιμο. Ο Μ.Αχμαντινετζάντ αναφέρθηκε και στις αποκαλύψεις του WikiLeaks, λέγοντας ότι τις θεωρεί κατασκευασμένες και τόνισε ότι δεν θα επηρεάσουν τη σχέση της Τεχεράνης με τις γειτονικές χώρες. Κατηγόρησε Ισραήλ και Δύση ότι κρύβονται πίσω από τον θάνατο πυρηνικού επιστήμονα στο Ιράν.

Έγγραφα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ που δημοσιοποιήθηκαν από το WikiLeaks περιέχουν ευαίσθητες πληροφορίες για τη διεθνή τρομοκρατία, τη διασπορά πυρηνικών όπλων και τις δράσεις ξένων ηγετών, ανακοίνωσαν το βράδυ της Κυριακής οι New York Times και ο Guardian. Πάνω από 250.000 έγγραφα αναμένεται να αποκαλυφθούν σταδιακά στη μεγαλύτερη διαρροή απόρρητων πληροφοριών που έχει γίνει ποτέ.

Η παραγωγή εμπλουτισμένου ουρανίου συνεχίστηκε το 2010 στο Ιράν –αν και διακόπηκε προσωρινά μέσα στο Νοέμβριο– διαπιστώνει έκθεση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA) που αναφέρει επιπλέον ότι η συνολική ποσότητα του εμπλουτισμένου ουρανίου έχει αυξηθεί μέσα στο έτος.

Το διαβόητο «σκουλήκι» Stuxnet που βρέθηκε στο Ιράν, σχεδιασμένο να σαμποτάρει εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου, πιθανότατα δημιουργήθηκε από κάποια Δυτική κυβέρνηση, εκτιμούν δύο εταιρείες ασφάλειας υπολογιστών.

Το «σκουλήκι» Stuxnet ήταν ειδικά σχεδιασμένο για να προκαλέσει προβλήματα για μεγάλο χρονικό διάστημα στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, εκτιμούν ειδικοί. Οι πληροφορίες ενισχύουν τις υπόνοιες ότι μία ξένη προς το Ιράν δύναμη χρηματοδότησε την κυβερνοεπίθεση.

Υπέρ των κυρώσεων κατά του Ιράν τάχθηκε ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας, Ρόμπερτ Γκέιτς, λέγοντας ότι φαίνεται πως δημιουργούν ρήξη στις σχέσεις του Ιρανού προέδρου Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ με τον ανώτατο πνευματικό ηγέτη του Ιράν Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Αντίθετα, εκτίμησε ότι ένα στρατιωτικό χτύπημα κατά της Τεχεράνης θα «ένωνε ένα διχασμένο έθνος».

Νέο μέτωπο αντιπαράθεσης με τη Δύση ανοίγει το Ιράν τη στιγμή που γίνονται κινήσεις για την επανάληψη των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό του πρόγραμμα. Το καθεστώς του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ απαγγέλλει κατηγορίες για κατασκοπεία σε δύο Γερμανούς, οι οποίοι συνελήφθησαν ενώ έπαιρναν συνέντευξη από το γιο της Σακινέχ Αστιανί, της Ιρανής που είχε καταδικαστεί σε θάνατο διά λιθοβολισμού.

Η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ ενέκρινε την Παρασκευή ένα νέο σχέδιο ψηφίσματος κατά της θανατικής ποινής, το οποίο χαιρετίστηκε αμέσως από τις ανθρωπιστικές οργανώσεις. Το κείμενο εγκρίθηκε με πλειοψηφία 107 ψήφων υπέρ, έναντι 38 κατά και 36 αποχών. ΗΠΑ, Κίνα, Σαουδική Αραβία και Ιράν ψήφισαν κατά.

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάθριν Άστον πρότεινε στον Ιρανό διαπραγματευτή Σαΐντ Τζαλίλι να συναντηθούν στις αρχές Δεκεμβρίου, προκειμένου να συζητήσουν το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, έγινε γνωστό από την ΕΕ.

Ο Τούρκος πρόεδρος Αμπντουλάχ Γκιουλ κατήγγειλε την κοντόφθαλμη, όπως τη χαρακτήρισε, στάση πολλών ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που είναι επιφυλακτικοί σχετικά με την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ ενώ διαβεβαίωσε ότι η χώρα του θα κάνει ό,τι μπορεί για να ενταχτεί τελικά στην ΕΕ. Αντίθετος και με την αντιπυραυλική ασπίδα του ΝΑΤΟ γιατί «στρέφεται κατά του Ιράν».

Στη σύλληψη τεσσάρων «πληρωμένων δολοφόνων» υποστηρίζουν πως προχώρησαν οι ιρανικές αρχές. Οι συλληφθέντες φέρονται να ομολόγησαν ότι είχαν λάβει εντολές από έναν άνδρα ονόματι Τζαλίλ Φαταχί, που διαμένει στη Βρετανία, για να διαπράξουν -έναντι αμοιβής- πέντε δολοφονίες, τα τελευταία δύο χρόνια. Η είδηση προκάλεσε νέα προβλήματα στη ήδη τεταμένες σχέσεις των δύο χωρών, με το Λονδίνο να κατηγορεί την Τεχεράνη για «αβάσιμους ισχυρισμούς».

Δεν προτίθεται η Τεχεράνη να συζητήσει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα στις επικείμενες συνομιλίες με τα ξένα κράτη, ανέφερε σύμβουλος του Ιρανού προέδρου, επαναφέροντας τους φόβους για εκ νέου αδιέξοδο στις συναντήσεις. Το Ιράν δέχθηκε να αρχίσουν ξανά οι συνομιλίες που είχαν «βαλτώσει» πέρυσι και οι δύο πλευρές δηλώνουν ότι η επανέναρξη είναι πιθανή μετά τις 10 Νοεμβρίου.

Έτοιμη να προσέλθει σε διάλογο για το πυρηνικό της πρόγραμμα με την «Ομάδα των Έξι» ανά πάσα στιγμή μετά τις 10 Νοεμβρίου δηλώνει η Τεχεράνη με επιστολή της προς την επικεφαλής διπλωματίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Κάθριν Αστον. Για «πολύ σημαντική εξέλιξη» έκανε λόγο η βαρόνη Αστον από τις Βρυξέλλες.

Οι τρομοκράτες μπορεί να χτυπήσουν τη Δύση ξανά «με τεράστιο ανθρώπινο κόστος, αλλά ο κίνδυνος που εγκυμονεί η διασπορά των πυρηνικών όπλων είναι ευρύτερος, δήλωσε την Πέμπτη επικεφαλής της ΜΙ6 Τζον Σάουερς -στην πρώτη δημόσια ομιλία ενός εν υπηρεσία επικεφαλής της Υπηρεσίας Πληροφοριών της Βρετανίας.

Ο Λευκός Οίκος διέψευσε την Τρίτη ότι δίνει «σάκους με λεφτά» σε στελέχη της κυβέρνησης του Αφγανιστάν, αντιδρώντας στην δήλωση του προέδρου της χώρας Χαμίντ Καρζάι ότι δέχεται βοήθεια από «διάφορες φίλες χώρες», περιλαμβανομένου του Ιράν.

Μετά την διάψευση ήρθε η επιβεβαίωση για τη χρηματική βοήθεια που προσφέρει το Ιράν στο Αφγανιστάν. Ενώ τη Δευτέρα η ιρανική πρεσβεία στην Καμπούλ διέψευσε δημοσίευμα των New York Times, σύμφωνα με το οποίο στην αφγανική πρωτεύουσα έφταναν σάκοι με μετρητά από την Τεχεράνη, την Τρίτη ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών παραδέχτηκε πως η Τεχεράνη «έχει προσφέρει πολλή βοήθεια» για την ανοικοδόμηση του Αφγανιστάν και «θα συνεχίσει».

Η κρατική τηλεόραση του Ιράν μετέδωσε πως έχει ξεκινήσει o εφοδιασμός με καύσιμα του πυρήνα του πρώτου πυρηνικού εργοστασίου παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Δεν έχουμε πρόβλημα με τον συγκεκριμένο αντιδραστήρα, αλλά με άλλους που μπορεί να κατασκευάζουν πυρηνικά όπλα, λένε οι ΗΠΑ.

Η Τεχεράνη επιβάλλει περιορισμούς στην πανεπιστημιακή διδασκαλία 12 κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών, οι οποίες κρίθηκε ότι βασίζονται στον δυτικό τρόπο σκέψης και είναι επομένως ασύμβατες με τα ισλαμικά πιστεύω.

Ο Αφγανός πρόεδρος Χαμίντ Καρζάι παραδέχεται ότι το γραφείο του έχει παραλάβει εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ σε μετρητά από το Ιράν, αλλά επιμένει ότι επρόκειτο για επίσημη βοήθεια σε μία καθ' όλα «διαφανή» διαδικασία. Η δήλωση Καρζάι ακολουθεί δημοσίευμα των New York Times για ιρανικές «πληρωμές» στο Αφγανιστάν, στο πλαίσιο προσπάθειας του καθεστώτος Αχμαντινετζάντ να εδραιώσει την επιρροή του στην Καμπούλ.

Το Ιράν επιβεβαίωσε την Τρίτη ότι ορισμένες εταιρείες αρνούνται να ανεφοδιάσουν με καύσιμα τα αεροσκάφη της σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια και τόνισε ότι θα προβεί σε αντίποινα, εάν συνεχιστεί η κατάσταση αυτή.

Σαφέστατο μήνυμα υποστήριξης έστειλε η Τεχεράνη στον ιρακινό πρωθυπουργό, Νούρι αλ Μαλίκι, ο οποίος πραγματοποιεί επίσκεψη στο Ιράν στα πλαίσια περιφερειακής του περιοδείας για να εξασφαλίσει στήριξη στην υποψηφιότητά του για τη νέα κυβέρνηση στο Ιράκ. Ο Ιρακινός πρωθυπουργός ζήτησε, επίσης, από το Ιράν να βοηθήσει στην ανοικοδόμηση της χώρας του. Υποβαθμίζουν την επίσκεψη οι ΗΠΑ.

Οι ΗΠΑ κάλεσαν τη Δευτέρα την Τουρκία να στηρίξει το προτεινόμενο αμυντικό πυραυλικό σύστημα του ΝΑΤΟ και να λάβει μέτρα για να κατευνάσει την αυξανόμενη αντίθεση του αμερικανικού Κογκρέσου στις μελλοντικές πωλήσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Στη σύνοδο της Συμμαχίας  στη Λισαβόνα, τον Νοέμβριο, η Άγκυρα θα πρέπει να αποφασίσει εάν θα υποστηρίξει την πυραυλική ασπίδα για την οποία εκφράζονται φόβοι ότι μπορεί να στοχεύει το Ιράν.

Μήνυμα στη Δύση ότι το Ιράν δεν προσέρχεται στις συνομιλίες για το πυρηνικό του πρόγραμμα από αδύναμη θέση και με πρόθεση συμβιβασμού στέλνει ο Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ εν όψει της επανάληψης του διαλόγου με την ομάδα των «Έξι» στη Βιέννη. Εξαπολύει ταυτόχρονα νέα επίθεση κατά του Ισραήλ στον απόηχο της επίσκεψής του στο Λίβανο, λέγοντας ότι το «σιωνιστικό καθεστώς θα πάει σύντομα στην κόλαση». Την ίδια στιγμή, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός προειδοποιεί ότι ο Λίβανος γίνεται «δορυφόρος» του Ιράν.

Στα βουνά της νότιας Αρμενίας κοντά στα σύνορα με το Ιράν, το μακρύτερο τελεφερίκ του κόσμου άρχισε τις διαδρομές προς το διάσημο μοναστήρι του Τάτεβ. Η γραμμή πάνω από το φαράγγι του ποταμού Βοροτάν έχει μήκος 5,7 χιλιόμετρα, και στο ψηλότερο σημείο της απέχει 320 μέτρα από το έδαφος.