ευρωζώνης

Δραματική συρρίκνωση της προσφοράς πιστώσεων στην Περιφέρεια της Ευρωζώνης προβλέπει για το 2013 το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Στην έκθεσή του ΔΝΤ για την Παγκόσμια Χρηματοοικονομική Σταθερότητα που παρουσιάσθηκε στο Τόκιο το Ταμείο προειδοποίησε πως οι τράπεζες της Ευρωζώνης κινδυνεύουν με μαζική φυγή κεφαλαίων και πως η εμπιστοσύνη στον χρηματοοικονομικό κλάδο είναι πολύ εύθραυστη.

Η ευρωζώνη πρέπει να διαθέτει δικό της προϋπολογισμό, χωριστό από τον κοινοτικό, αναφέρει το προσχέδιο του τελικού ανακοινωθέντος του προσεχούς Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 18ης Οκτωβρίου, πρόταση με την οποία συμφωνεί το Βερολίνο.

Κοινή γραμμή υπέρ της Ισπανίας εξέφρασαν υπουργοί Οικονομικών χωρών της Ευρωζώνης κατά την άφιξή τους στην σύνοδο του Eurogroup στο Λουξεμβούργο, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα δεν θα χρειαστεί στήριξη –τουλάχιστον για την ώρα– και ότι ήδη κάνει τα απαραίτητα βήματα για την σταθεροποίηση της οικονομίας της.

«Η έναρξη λειτουργίας του ESM συνιστά ιστορικό βήμα για την οικοδόμηση του μέλλοντος της νομισματικής Ένωσης. Η ευρωζώνη διαθέτει πλέον ένα μόνιμο και αποτελεσματικό τείχος ασφαλείας», δήλωσε ο Ζ.Γιούνκερ, μετά την πρώτη συνεδρίαση του συμβουλίου των διοικητών του Μηχανισμού, στο οποίο μετέχουν όλοι οι υπουργοί Οικονομικών των μελών της ευρωζώνης. Ο ESM θα είναι πλήρως λειτουργικός όταν οι χώρες-μέλη αρχίσουν να καταβάλουν τη συμμετοχή τους. Μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου αναμένεται ότι θα είναι σε θέσει να δανείσει περίπου 150 δισ. ευρώ.

Βελτιώθηκε για δεύτερο συνεχή μήνα ο δείκτης οικονομικού κλίματος της Ευρωζώνης τον Οκτώβριο, χάρη στη νομισματική χαλάρωση των κεντρικών τραπεζών και την έγκριση του νέου μόνιμου ταμείου διάσωσης της Ευρωζώνης, ESM, από το συνταγματικό δικαστήριο της Γερμανίας.

Μπορεί στα περισσότερα σημεία το χάσμα μεταξύ κυβέρνησης και τρόικας για το πακέτο των μέτρων 13,5 δισ. ευρώ να έχει γεφυρωθεί, ωστόσο το γεγονός παραμένει ότι η συμφωνία δεν έκλεισε ούτε την παραμονή του Eurogroup. Έτσι, όλες οι πληροφορίες συγκλίνουν στο ότι το καλύτερο που μπορεί να περιμένει η Αθήνα από τη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης είναι μια «θετική δήλωση», ενώ η δόση των 31,5 δισ. ευρώ μετατίθεται για τον επόμενο μήνα. Σύμφωνα, δε, με πληροφορίες του Γερμανικού Πρακτορείου, η δόση θα εκταμιευθεί στα τέλη Νοεμβρίου.

Οι ηγέτες της ευρωζώνης θα πρέπει να λάβουν «χειροπιαστές αποφάσεις» αυτόν το μήνα, για να διασφαλίσουν τη βιωσιμότητα του ευρώ, δήλωσε το Σάββατο ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο σε κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε με τον πρωθυπουργό της Μάλτας Λόρενς Γκόνζι, στο περιθώριο της συνόδου των 5+5 (πέντε νοτιοευρωπαϊκών χωρών με πέντε χώρες της βόρειας Αφρικής).

Mετά τη Σύνοδο Κορυφής της 18ης Οκτωβρίου αναμένονται οι ευρωπαϊκές αποφάσεις για την Ελλάδα, καθώς μέχρι τότε δεν θα έχει συνταχθεί η έκθεση της τρόικας για την πορεία του ελληνικού προγράμματος. Ανώτερος αξιωματούχος της Ευρωζώνης δήλωσε την Παρασκευή στο Reuters ότι η Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ στις 18 -19 Οκτωβρίου δεν θα λάβει καμία απόφαση για την Ελλάδα, διότι η αξιολόγηση των ελληνικών μεταρρυθμίσεων και της μακροοικονομικής κατάστασης της χώρας δεν θα είναι έτοιμη μέχρι τότε.Πάντως κύκλοι του υπουργείου Οικονομικών σχολιάζοντας τα σχετικά δημοσιεύματα ανέφεραν πως «η κυβέρνηση με την τρόικα εργάζονται σε 24ωρη βάση προκειμένου τη Δευτέρα στο Eurogroup να υπάρξει διαπίστωση της προόδου και έτσι το θέμα της Ελλάδας να μπει στην ατζέντα της Συνόδου Κορυφής».

Όλες οι χώρες της ευρωζώνης που έχουν πληγεί από την κρίση χρέους έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στο θέμα των μεταρρυθμίσεων πλην της Ελλάδας, είπε ο Β.Σόιμπλε, δείχνοντας για άλλη μια φορά το σκληρό πρόσωπο του Βερολίνου, την στιγμή που η τρόικα τρενάρει τις διαπραγματεύσεις και ο Α.Σαμαράς ζητά από τους εταίρους πολιτική απόφαση για να ξεμπλοκάρει η επόμενη δόση. Καμπανάκι χτυπά στην Ελλάδα και η επισήμανσή του ότι «περισσότερος χρόνος» για προσαρμογή θα δοθεί μόνο στις χώρες που εφαρμόζουν τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις.

Εάν μια χώρα της Ευρωζώνης «δεν καταφέρει να μειώσει το χρέος της, τότε θα πρέπει να υπάρχουν δυνατότητες για μια προσωρινή έξοδο της χώρας αυτής από την Νομισματική Ενωση», αναφέρεται σε έγγραφο 42 ευρωβουλευτών των χριστιανοδημοκρατικών κομμάτων της Γερμανίας CDU και CSU, στο οποίο τονίζεται επίσης ότι χρειάζεται «μια συντεταγμένη διαδικασία για την χρεοκοπία κρατών».

Τη δημιουργία ενός κεντρικού προϋπολογισμού της Ευρωζώνης και την υπογραφή μνημονίων μεταξύ των 17 χωρών της και των Βρυξελλών, με τα οποία οι θα δεσμεύονται σε συγκεκριμένα μέτρα και χρονοδιαγράμματα για δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις, προβλέπει μεταξύ άλλων σχέδιο έκθεσης του προέδρου της ΕΕ Χέρμαν Βαν Ρομπάι, εν όψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που θα πραγματοποιηθεί στις 18-19 του μηνός.

Στα χαμηλότερα επίπεδα από το Μάιο του 2009 υποχώρησε ο Δείκτης Υπεύθυνων Προμηθειών (PMI) στην Ευρωζώνη το Σεπτέμβριο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας ερευνών Markit ο Δείκτης ΡΜΙ υποχώρησε το Σεπτέμβριο στο 46,1, έναντι 46,3 τον Αύγουστο. Ο δείκτης δραστηριοτήτων ΡΜΙ στις υπηρεσίες υποχώρησε στο 46,1, έναντι  47,2 τον Αύγουστο. Οι αναλυτές της Markit σημειώνουν πως από τα στοιχεία για την πορεία της μεταποίησης και των υπηρεσιών προκύπτει ότι  η Ευρωζώνη δεν θα επιστρέψει στην ανάπτυξη εντός του 2012.

Όταν η Σλοβενία εντάχτηκε το 2007 στην ευρωζώνη, είχε τον μεγαλύτερο ρυθμό ανάπτυξης σε αυτή, ενώ οι περίπου δύο εκατομμύρια Σλοβένοι απολάμβαναν βιοτικό επίπεδο που ήταν από τα υψηλότερα στην ανατολική Ευρώπη. Περίπου πέντε χρόνια αργότερα, με την κρίση να έχει αγκαλιάσει με τον ένα ή τον άλλο τρόπο όλη την Ευρώπη, η σλοβενική οικονομία μαστίζεται από ύφεση, η χώρα δεν έχει πρόσβαση στις ευρωπαϊκές χρηματαγορές, ενώ η κυβερνητική προσπάθεια επικεντρώνεται, παρά τις περιοδικές επίσημες διαψεύσεις, στην αποτροπή της υποβολής αιτήματος για εξωτερικό δανεισμό της τρόικας…

Ακόμη και πριν τη συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης φέρεται να είναι έτοιμη να ζητήσει πλήρη διάσωση η Ισπανία, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters -βάσει των οποίων μάλιστα, η Γερμανία εμφανίζεται να συστήνει στη Μαδρίτη να καθυστερήσει το αίτημά της. Oι πηγές υποστηρίζουν μεταξύ άλλων πως στο πρόσφατο Eurogroup της Λευκωσίας, ο Σόιμπλε διαμήνυσε πως το Βερολίνο δεν είναι σε θέση να φέρει τόσο σύντομα στη γερμανική Βουλή πλήρες πακέτο για τη Μαδρίτη, λίγους μήνες μετά την στήριξη για τις ισπανικές τράπεζες.

Την εκτίμηση ότι θα δοθεί πρόσθετος χρόνος στην Ελλάδα για να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις, εξέφρασε η υπουργός Οικονομικών της Αυστρίας Μαρία Φέκτερ σε συνέντευξή της στην εφημερίδα Rheinische Post. Σύμφωνα με την Deutche Welle, οι επισημάνσεις της Φέκτερ αλλά και άλλων υψηλόβαθμων αξιωματούχων της Ευρωζώνης επιβεβαιώνουν ότι στην Ευρώπη αναζητείται πολιτική λύση για το ελληνικό πρόβλημα με στόχο της διατήρηση της Ελλάδας στην ζώνη του κοινού νομίσματος.

«Πιόνια πολιτικών συμφερόντων», έχουν καταστεί οι ελεγκτές της τρόικας, σύμφωνα με σχόλιο που δημοσιεύεται στο Spiegel, στο οποίο μάλιστα προτείνεται η διάλυσή της. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, καθένα από τα μέλη της τρόικας ακολουθεί τα δικά του συμφέροντα, ενώ οι αποφάσεις για την τύχη της Ελλάδας, λαμβάνονται τελικά από τις κυβερνήσεις της Ευρωζώνης και κυρίως από το Βερολίνο.

Τη σαφή δέσμευση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στις 18 Οκτωβρίου 2012, για την υπεράσπιση του συνόλου της Ευρωζώνης και τη σαφή διατύπωση του ότι η Ελλάδα και άλλες χώρες θα παραμείνουν εντός ΕΕ, ζήτησε η πρώην υπουργός και πρώην Επίτροπος στην Ευρωπαϊκή Ένωση, Άννα Διαμαντοπούλου, από το βήμα του συνεδρίου Capital and Vision. Η κ. Διαμαντοπούλου δήλωσε ότι εάν δεν υπάρξει βεβαιότητα για την παραμονή της χώρας στην ΕΕ, τότε δεν θα γίνουν επενδύσεις.

Το μέλλον της Ελλάδας στην ευρωζώνη δεν έχει ακόμη διασφαλισθεί, εκτιμά η Ernst & Young προσθέτοντας μάλιστα ότι η επίτευξη των στόχων δεδομένης της υψηλής ύφεσης και χωρίς περαιτέρω διαγραφή χρέους, δεν είναι εφικτή. Βάσει των εκτιμήσεων μέχρι το 2020 η σχέση χρέους/ΑΕΠ θα βρίσκεται στα ίδια ή και σε χειρότερα επίπεδα από σήμερα. Ωστόσο αφήνει ελπίδα λέγοντας ότι δεδομένων των αρνητικών συνεπειών μιας Grexit για την ευρωζώνη, υπάρχουν σημαντικές πιθανότητες να χαλαρώσουν οι όροι του μνημονίου. Υπάρχουν ενδείξεις για την υιοθέτηση από πλευράς πιστωτών ηπιότερης στάσης, λέει ακόμη.

«Η πρόοδος σε επίπεδο Ευρωζώνης είναι πολύ αργή, διατηρώντας ένα κλίμα αβεβαιότητας για το μέλλον» ανέφερε στην ομιλία του ο πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, Γιώργος Παπανδρέου, με την οποία άνοιξαν οι εργασίες της συνεδρίασης του νεοεκλεγέντος προεδρείου της Οργάνωσης, που πραγματοποιείται κάθε χρόνο στην έδρα του ΟΗΕ, με την ευκαιρία της Γενικής Συνέλευσης.

Ανησυχία επικρατεί στις αγορές για την δυνατότητα ορισμένων χωρών-μελών της Ευρωζώνης να μπορέσουν να αποπληρώσουν τα χρέη τους, είπε την Τρίτη η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, μιλώντας σε εκδήλωση του Συνδέσμου Γερμανικών Βιομηχανιών, λίγες ώρες πριν τη συνάντησή της με τον επικεφαλής της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι.

Εντάσεις που υπάρχουν στο εσωτερικό της τρόικας αποκαλύπτει έκθεση του ΔΝΤ, που παρουσιάζει το Bloomberg. Η έκθεση, η οποία εξετάζει τα προγράμματα βοήθειας του ΔΝΤ από το 2002 έως τον Σεπτέμβριο του 2011, αποκαλύπτει περιορισμούς στη διαχείριση της ελληνικής κρίσης που σχετίζονται με τη δομή της Ευρωζώνης. Το Ταμείο στην έκθεση υπογραμμίζει πως ο συντονισμός του με τις υπηρεσίες της Ευρωζώνης βελτιώθηκε με την πάροδο του χρόνου, αλλά παρ' όλα αυτά υφίσταται ένα επιπλέον επίπεδο πολυπλοκότητας στο σχεδιασμό και στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων.

Οι αντιρρήσεις της Γερμανίας ανάγκασαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αποσύρει το φιλόδοξο σχέδιό της για ένα ενιαίο ταμείο εγγύησης των καταθέσεων ύψους 5 τρισ. ευρώ στις τράπεζες της Ευρωζώνης, το οποίο επρόκειτο να παρουσιασθεί προχθές, αναφέρει δημοσίευμα της εφημερίδας Financial Times που επικαλείται σχετικό προσχέδιο, το οποίο είναι σε γνώση της.

«Εφικτή αν και δύσκολη» η επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του έτους για τον μηχανισμό κοινής τραπεζικής εποπτείας στην ευρωζώνη, ώστε να τεθεί σε εφαρμογή το 2013, εκτίμησε ο Ευρωπαίος Επίτροπος αρμόδιος για τις Χρηματοπιστωτικές Υπηρεσίες, Μισέλ Μπαρνιέ. «Το χρονοδιάγραμμα που έχουμε προτείνει είναι εφικτό και δύσκολο», δήλωσε ο Μπαρνιέ μετά το πέρας της συνάντησης των υπουργών Οικονομικών της ΕΕ στην Κύπρο.

Την εκτίμησή του ότι δεν πρόκειται να γίνουν άμεσες τραπεζικές ανακεφαλαιοποίησεις από το μόνιμο μηχανισμό της Ευρωζώνης (ESM) πριν τον Ιανουάριο του 2013 εξέφρασε ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγανγκ Σόιμπλε προσερχόμενος στο Eurogroup στη Λευκωσία. Ο Σόιμπλε επισήμανε πως η συνάντηση των υπουργών Οικονομικών στην Ευρωζώνη δεν καλείται να πάρει κάποια απόφαση ενώ τόνισε νωρίτερα πως η Γερμανία «δεν χρειάζεται να φοβάται την αγορά ομολόγων από την ΕΚΤ».

Η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρωζώνη αναμένεται να παραμείνει αδύναμη, ενώ η εμπιστοσύνη πλήττεται από την αβεβαιότητα που επικρατεί, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο τελευταίο μηνιαίο δελτίο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη. «Κοιτάζοντας πιο μακριά, προβλέπουμε ανάκαμψη της οικονομίας, αλλά μόνο σταδιακά», επισημαίνεται.