Βενεζουέλα: Ο «αντιβασιλέας» Μάρκο Ρούμπιο και η «ιδεολογική εμμονή» του με κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής

Η κατάσταση στη Βενεζουέλα έχει λάβει δραματικές διαστάσεις μετά την αμερικανική επιχείρηση σύλληψης του Νικολάς Μαδούρο. Το όνομα του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς οι δηλώσεις του αντανακλούν την προσπάθεια της Ουάσιγκτον να διαχειριστεί την «επόμενη μέρα» στη χώρα.

Η Βενεζουέλα υπό «αμερικανική εποπτεία»: Ο ρόλος του Μάρκο Ρούμπιο

Η σημερινή ειδησεογραφία από έγκριτα μέσα όπως ο Guardian, το Associated Press και οι New York Times, καταγράφει μια έντονη πολιτική διελκυστίνδα.

Ενώ ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χθες με πανηγυρικό ύφος ότι οι ΗΠΑ «θα διοικήσουν τη Βενεζουέλα» μέσω μιας επιτροπής αξιωματούχων, ο Μάρκο Ρούμπιο επιδόθηκε σήμερα σε έναν διπλωματικό μαραθώνιο για να μετριάσει τις εντυπώσεις, χωρίς όμως να απεμπολήσει τον απόλυτο έλεγχο των εξελίξεων.

Σε διαδοχικές εμφανίσεις του στα δίκτυα ABC, CBS και NBC σήμερα το πρωί, ο Ρούμπιο διευκρίνισε ότι η εμπλοκή των ΗΠΑ δεν αφορά την καθημερινή διακυβέρνηση, αλλά τον καθορισμό της πολιτικής κατεύθυνσης.

Ο Μάρκο Ρούμπιο ενεργεί ως ο de facto αρχιτέκτονας της νέας τάξης πραγμάτων στη Βενεζουέλα

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά στον George Stephanopoulos (ABC), οι ΗΠΑ θα χρησιμοποιήσουν την «ισχύ (leverage)» που διαθέτουν -κυρίως μέσω του ναυτικού αποκλεισμού και του ελέγχου των πετρελαιοπηγών- για να επιβάλουν αλλαγές.

Παρά τις προσπάθειες του Στέιτ Ντιπάρτμεντ να παρουσιάσει την παρέμβαση ως «υποστήριξη στη μετάβαση», διεθνείς αναλυτές επισημαίνουν ότι ο Ρούμπιο είναι ο άνθρωπος που κρατά τα «κλειδιά» της Βενεζουέλας.

Ο ίδιος επιβεβαίωσε ότι η καραντίνα στο πετρέλαιο θα παραμείνει σε ισχύ μέχρι η ηγεσία στο Καράκας να λάβει τις «σωστές αποφάσεις» που εξυπηρετούν τα αμερικανικά συμφέροντα.

Η «προσωπική ατζέντα» και η «ιδεολογική εμμονή»

Ο Μάρκο Ρούμπιο, παιδί Κουβανών μεταναστών, δεν έκρυψε ποτέ ότι η πολιτική του απέναντι στην περιοχή είναι βαθιά προσωπική. Δημοσιεύματα του Associated Press και του Americas Quarterly έχουν αναδείξει επανειλημμένα αυτό που πολλοί χαρακτηρίζουν ως «ιδεολογική εμμονή» κατά των αριστερών κυβερνήσεων της Λατινικής Αμερικής.

Για τον Ρούμπιο, η Κούβα, η Νικαράγουα και η Βενεζουέλα αποτελούν μια ενιαία απειλή. Έχει πρωτοστατήσει στην επιβολή των σκληρότερων κυρώσεων («maximum pressure»), υποστηρίζοντας ότι η πτώση του ενός καθεστώτος θα προκαλέσει φαινόμενο ντόμινο.

Μάλιστα, πρόσφατα δημοσιεύματα τον φέρουν να πιέζει για την επαναφορά της Κούβας στη λίστα των κρατών που στηρίζουν την τρομοκρατία, παρά τις αντιδράσεις της διεθνούς κοινότητας.

Οι εμμονές του δεν περιορίζονται μόνο στα «αυταρχικά καθεστώτα», όπως τα χαρακτηρίζει ο ίδιος τις εν λόγω κυβερνήσεις.

Ο Ρούμπιο έχει εκφράσει έντονη εχθρότητα και προς δημοκρατικά εκλεγμένους ηγέτες όπως ο Γκουστάβο Πέτρο της Κολομβίας και ο Λούλα της Βραζιλίας, χαρακτηρίζοντάς τους ως «συμμάχους των εχθρών της Αμερικής» λόγω των σχέσεών τους με την Κίνα.

Η στάση του στη Βενεζουέλα θεωρείται η κορύφωση της πολιτικής του. Όπως σημείωσε σε πρόσφατη συνέντευξη Τύπου στη Γουιάνα, οποιαδήποτε κίνηση αντίθετη προς τα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή «θα τελειώσει άσχημα».

Αυτή η προσέγγιση, που πολλοί αποκαλούν «νεο-ιμπεριαλιστική», βασίζεται στην πεποίθηση ότι το Δυτικό Ημισφαίριο ανήκει στην αποκλειστική σφαίρα επιρροής των ΗΠΑ.

Ένας «αντιβασιλέας» στην Καραϊβική;

Αν και ο όρος «διοίκηση» μπορεί να αποφεύγεται για λόγους διπλωματικής τακτικής, η πραγματικότητα που περιγράφουν τα σημερινά άρθρα είναι σαφής: Ο Μάρκο Ρούμπιο ενεργεί ως ο de facto αρχιτέκτονας της νέας τάξης πραγμάτων στη Βενεζουέλα.

Με τον έλεγχο των εσόδων από το πετρέλαιο και την απειλή περαιτέρω στρατιωτικής δράσης, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών υλοποιεί ένα όραμα δεκαετιών, το οποίο πολλοί επικριτές του χαρακτηρίζουν ως επικίνδυνη εμμονή που ρισκάρει τη σταθερότητα ολόκληρης της ηπείρου.

Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν αυτή η «σιδηρά πυγμή» θα οδηγήσει σε μια παρατεταμένη ξένη επέμβαση με απρόβλεπτες συνέπειες.