Η σημασία της δημοσιότητας σε μια εξεταστική επιτροπή και η αδιαφάνεια που επιδιώκει η κυβέρνηση

Σε μια χώρα με έντονη τη θεσμική κρίση και ολοένα και αυξανόμενα τα επίπεδα δυσπιστίας των πολιτών απέναντι σε αυτούς, το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται το πολιτικό σύστημα είναι άλλη μια γερή δόση αδιαφάνειας, σαν κι αυτή που πρότεινε ο πρόεδρος της Βουλής, Νικήτας Κακλαμάνης με αφορμή τα όσα συμβαίνουν στην εξεταστική για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Αδύναμο επιχείρημα

Τί είπε, μεταξύ «τυριού και αχλαδιού» ο πρόεδρος της Βουλής; Πρότεινε να μην μεταδίδονται ζωντανά συγκεκριμένες εργασίες της Βουλής, όπως λ.χ. οι εξεταστικές ώστε να μην… πολώνεται η κοινωνία. Προκειμένου να «χρυσώσει» το χάπι των αναμενόμενων αντιδράσεων, πρόβαλε το εξαιρετικά αδύναμο επιχείρημα πως η δημοσιότητα των συνεδριάσεων, εξήγησε, διαφυλάσσεται μέσω της ζωντανής κάλυψης από τους αρμόδιους κοινοβουλευτικούς συντάκτες.

Σε αυτό το σημείο αξίζει να υπενθυμίσουμε ένα μάλλον εξαιρετικά σπάνιο γεγονός. Η τηλεθέαση της εξεταστικής του ΟΠΕΚΕΠΕ την οποία που -υποτίθεται- ότι κατέθεσε σε αυτήν ο Γιώργος Ξυλούρης ή Φραπές έβαλε το κανάλι της Βουλής για τα καλά στα νούμερα της τηλεθέασης, καθώς περισσότεροι από 650.000 δέκτες φάνηκε πως ήταν συντονισμένοι στη ζωντανή μετάδοση.

Απαξίωση

Αυτή είναι μια νέα πραγματικότητα που σε καμία περίπτωση δεν εξυπηρετεί την κυβέρνηση και το αφήγημά της περί «διαχρονικών ευθυνών» στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί άνετα και «δυσοίωνη» για το Μαξίμου, καθώς δεν είναι και λίγο πράγμα να βλέπεις ένα γαλάζιο στέλεχος να απαξιώνει με τέτοιο τρόπο τη Βουλή των Ελλήνων, με την ανάλογη κάλυψη και ανοχή του γαλάζιου προεδρείου.

Εν προκειμένω ο κ. Κακλαμάνης θα μπορούσε να επικαλεστεί τις εκτός προγράμματος και συχνές διακοπές επί της διαδικασίας από την κα Ζωή Κωνσταντοπούλου. Θα μπορούσε δηλαδή να μιλήσει ανοιχτά για ευτελισμό της διαδικασίας ακόμα και από μέλη που συμμετέχουν στην εξεταστική. Η αλήθεια είναι πως η κυρία Κωνσταντοπούλου δίνει το δικό της σόου κάθε φορά, αυτό όμως σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να εκληφθεί ως δικαιολογία ώστε να μην μεταδίδονται οι εξεταστικές επιτροπές της Βουλής.

Κουβέντα

Ας πάρουμε για παράδειγμα μια άλλη περίπτωση για την οποία ο κ. Κακλαμάνης δεν βρήκε να πει κουβέντα έως σήμερα. Την ομολογία του Σταμάτη Τρίμπαλη στη δίκη των υποκλοπών. Βασικός μάρτυρας ο κ. Τρίμπαλης, βρέθηκε στο επίκεντρο της δημοσιότητας καθώς στην κατάθεσή του ενώπιον του δικαστηρίου ομολόγησε πως στην αντίστοιχη εξεταστική για τις υποκλοπές, η δική του κατάθεση ήταν γεμάτη ψέματα, αφού υποστήριξε ψευδώς ότι ο ίδιος ήταν ο πραγματικός ιδιοκτήτης της εταιρείας Krikel και όχι ο επιχειρηματίας Γιάννης Λαβράνος.

Ωστόσο δεν έμεινε μόνο εκεί. Συμπλήρωσε επίσης ότι είχε γνώση των ερωτήσεων της εξεταστικής από πριν, ερωτήσεων που του έγιναν από βουλευτές-μέλη της ΝΔ. Να σημειωθεί εδώ πως ουδεμία διάψευση υπήρξε για τα λεγόμενα Τρίμπαλη, κανείς βουλευτής της ΝΔ που συμμετείχε σε εκείνη την εξεταστική δεν βρέθηκε να τον εγκαλέσει. Κατά συνέπεια έχουμε μια ομολογία ψευδορκίας και το προεδρείο της Βουλής ποιεί την νήσσαν. Τόσο απλά, τόσο ξεκάθαρα.

Είναι διαφορετικές οι ανωτέρω περιπτώσεις; Στον πυρήνα τους, αλλά και σε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά τους όχι, δεν είναι. Μια εξεταστική ψηφίζεται προκειμένου να πέσει φως σ’ ένα θέμα που απασχολεί την κοινή γνώμη και για το οποίο ενδεχομένως υπάρχουν σοβαρότατες ευθύνες του πολιτικού συστήματος.

Η ομολογία Μητσοτάκη

Μπορεί η διαδικασία να είναι απαξιωμένη εκ προοιμίου, από τη στιγμή που πάντα το κυβερνών κόμμα είναι αυτό που έχει το καρπούζι και το μαχαίρι. Το είδαμε να το ομολογεί και ο ίδιος ο πρωθυπουργός σε εκείνη την περίφημη συνέντευξη στον Αντώνη Σρόιτερ με αφορμή την εξεταστική των Τεμπών. Τότε δηλαδή που το αντίστοιχο γαλάζιο προεδρείο προκάλεσε την κοινή λογική και όχι μόνο με τις αποφάσεις του, αποδεικνύοντας πως μοναδικό του μέλημα ήταν να βγάλει λάδι την κυβέρνηση.

Όλα αυτά ωστόσο δεν αναιρούν τη δύναμη της εικόνας και τη δυνατότητα που έχει ο πολίτης να βγάζει τα δικά του συμπεράσματα παρακολουθώντας τις συνεδριάσεις. Η κοινωνία δεν πολώνεται από τσακωμούς στις εξεταστικές, τουναντίον. Η κοινωνία πολώνεται και απαξιώνει την πολιτική όταν διαπιστώνει μια συστημική προσπάθεια από κάποιους να την αφήσουν απέξω, να της στερήσουν ακόμα κι αυτό το ελάχιστο, τη δυνατότητα να βλέπει και να κρίνει μόνη της, χωρίς ενδιάμεσους παράγοντες.

Οι «ζωντανές» συνεδριάσεις λοιπόν μπορούν να μείνουν εκτός των επικείμενων αλλαγών, εκτός κι αν η κυβέρνηση και ειδικά ο πρόεδρος της Βουλής έχουν θέμα με τη διαφάνεια και τη μετάδοσή της σε κάθε σπίτι.