Δημήτρης Πιατάς: «Η χώρα μου έχει πολύ άσχημα ηλιοβασιλέματα πια για να τα αγνοώ…θέλω να τα δείξω!»

Με σενάριο και σκηνοθεσία να αποτελούν καθαρά δική του υπόθεση, ο Δημήτρης Πιατάς επιστράτευσε τους φίλους του, χωρίς τους οποίους επιμένει ότι δεν θα γινόταν αυτή η ταινία, κι έκανε την Πανδημία, μια μαύρη κωμωδία για τη διαφθορά, τον καθωσπρεπισμό, τον κανιβαλισμό των ΜΜΕ, την ηθική και οικονομική χρεοκοπία, τη διαπλοκή. Οι Ναταλία Δραγούμη, Μιχάλης Μητρούσης, Μάκης Παπαδημητρίου, Λουκία Πιστιόλα, Λένα Παπαληγούρα, Σοφία Κακαρελίδου, Κώστας Παρράς, Ιωάννα Πιατά, αλλά και οι Ανδρέας Ρουμελιώτηες και ο Πρύτανης Θεοδόσης Πελεγρίνης και πολλοί ακόμη τον στήριξαν, ώστε να μπορέσει να αρθρώσει λόγο, να πάρει θέση, να εκτεθεί, όπως μας λέει…

Τι σας ώθησε στο να συμμετέχετε σε μια ταινία ως ηθοποιός αλλά να είστε και ο σκηνοθέτης της;
Σε ό,τι μου προτάθηκε ως σήμερα η έννοια της κρίσης και της χρεοκοπίας δεν υπήρχε. Υπάρχει μια περίεργη σιωπή στο χώρο μου, σαν να μην είμαστε εδώ. Δεν ξέρω αν είναι προϊόν μιας ιδεολογίας ή μια άρνηση να δεις κάποια πράγματα, για μένα πάντως είναι αρκούντως ενοχλητικό.
Με αυτήν την έννοια, ως ενεργός καλλιτέχνης και χωρίς να θέλω απαραίτητα να μπω στα χωράφια ενός σκηνοθέτη – γεγονός που θεωρείται προκατάληψη στη σοβαροφανή χώρα που ζούμε – ασχολήθηκα με τη σκηνοθεσία. Έχετε δει πολλές ελληνικές ταινίες που αναφέρονται στην κρίση; Καμία!
Πιθανώς διεκδικώ άλλοθι με αυτήν την ταινία. Αλλά είναι προϊόν της αυτοκριτικής μου να εκτεθώ μέσα από αυτήν. Και η «Νόνα» ήταν επίσης ένα έργο απάντηση στην κρίση, αλλά το θέατρο, έχει περιορισμένο κοινό, δεν έχει τόση εμβέλεια όσο μια ταινία που μπορεί να περάσει παντού…και να πει πέντε πράγματα που θεωρείς σημαντικά.

Τι είναι αυτό που θέλατε να πείτε με την ταινία σας ΠΑΝδηΜΙΑ;
Μεταφράζω την έννοια της Πανδημίας με την έννοια της επιδημίας, μιας αρρώστιας που κυριαρχεί στο πλαίσιο της ταινίας. Υπάρχει και μια δεύτερη μετάφραση: ΟΛΑ ΛΟΙΠΟΝ ΕΝΑ (μετάφραση του αρχαιοελληνικού πάν δή μία), ότι δηλαδή όλα ξεκινούν από ένα και ως συγκοινωνούντα δοχεία επικοινωνούν. Η ταινία μου δεν είναι παρά μια σουρεαλιστική ματιά στην κρίση και τη χρεοκοπία μιας χώρας, που ξεκινά από ένα ολίσθημα και μια λαμογιά για να καταστραφεί τελικά μια χώρα. Όλα αυτά με μια ματιά σουρεαλιστική και κωμική.

Τι γεύση σας άφησε η ενασχόλησή σας με αυτήν την ταινία από την καρέκλα του σκηνοθέτη;
Βρήκα τόσες κλειστές πόρτες, τόση αμφισβήτηση και δυσκολίες…το πείσμα μου τελικά έσωσε την κατάσταση. Με ενοχλούν οι κλειστές πόρτες. Είμαι πεισματάρης με την έννοια ότι από τη στιγμή που αποφάσισα να «εκτεθώ» ήθελα να εκτεθώ μέχρι τέλους. Ξέρω ότι η ταινία θα αμφισβητηθεί από τους κριτικούς και το καταλαβαίνω. Αυτό συμβαίνει γιατί δεν φτιάχτηκε με εκείνους ως γνώμονα. Εγώ ήθελα να κάνω μια ζωντανή ταινία για το τώρα, με ενδιαφέρουσες ερμηνείες, με λάθη πιθανώς τεχνικά…αλλά κουράστηκα με τα ωραία ηλιοβασιλέματα της χώρας μου. Η χώρα μου έχει πολύ άσχημα ηλιοβασιλέματα τώρα πια για να τα αγνοώ κι εγώ θέλω να δείξω και αυτή την ασχήμια!

Θεωρείτε δηλαδή ότι η Τέχνη μπορεί να αντισταθεί;
Νομίζω ότι μόνο η Τέχνη μπορεί και πρέπει να αντισταθεί αυτή τη στιγμή. Υπάρχει σιωπή από το σύστημα. Το επισημαίνω με ό,τι σημαίνει. Υπάρχουν κέντρα αποφάσεων, ξέρω πολύ καλά το σινάφι μου και ξέρω ότι την αγωνία που έχω εγώ, την έχουν πολλοί άλλοι και αυτή η αγωνία ψάχνει τρόπο να εκφραστεί.

Πείτε μου για τη συμμετοχή του Πρύτανη κου Πελεγρίνη στην ταινία σας

Η επιλογή μου ήταν καθαρά αξιοκρατική. Ωστόσο εκ των υστέρων, η ταινία απέκτησε μια δημοσιότητα, με την έννοια ότι ο κος Πελεγρίνης, σύμφωνα με το σενάριο, αντιμετωπίζεται κανιβαλικά από τα ΜΜΕ, και αυτό, ήρθε και «κούμπωσε» με την πραγματικότητα! Το λέω αυτό γιατί ο φίλος μου Πελεγρίνης, κρίθηκε για το ότι ασχολήθηκε με τον κινηματογράφο αντί να είναι Πρύτανης… κάνοντας μάλιστα χιούμορ δήλωσα ότι η ταινία μου τελικά δεν είναι μυθοπλασία αλλά…ντοκιμαντέρ, ύστερα από τον ντόρο που δημιουργήθηκε!

Τι σχέση έχετε με τα ΜΜΕ και την κοινωνική δικτύωση;
Χρησιμοποίησα τα μέσα, όπως με χρησιμοποίησαν και αυτά. Το ενδιαφέρον τους δεν ήταν αμιγώς καλλιτεχνικό, δεν ασχολήθηκαν με το ότι ο Δημήτρης Πιατάς ασχολείται με τον κινηματογράφο, αλλά με το ότι πήρε τον Πρύτανη και έκανε μια ταινία! Το αποτέλεσμα βέβαια ήταν η ταινία μου να ακουστεί, να καταφέρω να βρω χρηματοδότηση για την ολοκλήρωσή της και διανομή!

Η ταινία σας συνέπεσε χρονικά με την επαναλειτουργία ενός ιστορικού κινηματογράφου στο κέντρο της πόλης…
Θέλω να σταθώ στο Άστορ, όπου προβάλλεται η Πανδημία, έναν παλιό κινηματογράφο που επαναλειτουργεί και για μένα φέρει έναν «προσωπικό» μύθο.
Το Άστορ στοίχειωσε τη νιότη μου, εκεί είδα το «Woodstock», το «Φράουλες κι αίμα», εκεί έφαγα το πρώτο μου ξύλο από την αστυνομία, γιατί βλέπαμε αμερικάνικες ταινίες – γεγονός που θεωρούνταν αντιχουντική αντίσταση. Μου έλαχε η προβολή της ταινίας μου να γίνει σε αυτόν τον κινηματογράφο και μου αρέσει. Το θεωρώ σχεδόν μεταφυσικό!

Σχετικά με τη συμμετοχή της κόρης σας στην ταινία και την επιλογή της να ακολουθήσει τον ίδιο με εσάς επαγγελματικό δρόμο…
Όλοι οι συνάδελφοι και οι φίλοι μου με στήριξαν σε αυτό το εγχείρημα. Η κόρη μου είναι επαγγελματίας ηθοποιός πια, έχουμε παίξει και σε άλλη μια ταινία μαζί, η οποία δυστυχώς δεν βρήκε διανομή. Στην ουσία σκηνοθέτησα την κόρη μου σε αυτήν ταινία και δεν σας κρύβω ότι δυσκολεύτηκα στις ερωτικές σκηνές που είχε με τον Πάνο Τοκάκη…θέλω να πιστεύω ότι εκ του αποτελέσματος θα κριθεί αν ήταν καλή ή κακή η στιγμή.
Ως προς την απόφασή της να γίνει ηθοποιός, όταν το αποφάσισε ήταν ενήλικη, είχε τελειώσει την Πάντειο και τα παιδιά μας τα μεγαλώσαμε με τη σύντροφό μου, με τη δυνατότητα να είναι ανεξάρτητες προσωπικότητες και σεβόμαστε απόλυτα τις επιλογές τους. Αυτό που θέλω να ευχηθώ σε όλα τα παιδιά που ξεκινούν την περιπέτεια της υποκριτικής είναι να έχουν ένα καλό ταξίδι.

Είστε στον χώρο 45 χρόνια. Το όνειρό σας ποιο είναι από εδώ και στο εξής;
Να μπορώ να αποσυρθώ! Δεν έχω φιλοδοξίες, δεν έχω παράπονα, δεν μου χάρισε κανείς τίποτα, η Τέχνη έχει αξιοκρατία, μου έδωσε πόντους και εύσημα.
Το επόμενο βήμα είναι τόπος στα νιάτα…

Συνέντευξη: Τζένη Παπαγεωργίου

Τον Απρίλιο ο Δημήτρης Πιατάς θα παίζει με τη Μίρκα Παπακωνσταντίνου, με την οποία ξεκίνησαν μαζί και τους συνδέουν μεγάλες επιτυχίες στο Ελεύθερο Θέατρο, στην Επίσκεψη της Γηραιάς Κυρίας, του Φρήντριχ Ντύρρενματ, ένα έργο που σημάδεψε τη δεκαετία του ’50 και έχει να πει πολλά πράγματα για το σήμερα και για την Ευρώπη.
Συμμετέχει επίσης φιλικά στην νέα ταινία του Νίκου Παναγιωτόπουλου, Η Κόρη του Ρέμπραντ.