28

Την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης των θεσμών απέναντι στις σύγχρονες απειλές επεσήμαναν στη Βουλή όλοι οι πολιτικοί αρχηγοί της χώρας, κατά την ειδική συνεδρίαση που ήταν αφιερωμένη στην Παγκόσμια Ημέρα της Δημοκρατίας.

Ο πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής τόνισε ότι «η Δημοκρατία εγείρει πριν από όλα, αιτήματα που αναπτύσσονται μέσα από τη μετάλλαξη των απειλών, των κινδύνων, των πιέσεων που δέχεται. Αιτήματα όπως αυτά που αναδεικνύονται σήμερα, ακόμα και στις πιο προχωρημένες, στις πιο στέρεες Δημοκρατίες, εξαιτίας της πίεσης των εξωθεσμικών συμφερόντων, ιδίως μάλιστα, εκείνων που, συγκεντρώνοντας οικονομική δύναμη, αποκτούν δυνατότητα καθοριστικού επηρεασμού της κοινής γνώμης. Και αυτό είναι πράγματι ένα από τα πιο σοβαρά, τα πιο καίρια αιτήματα της Δημοκρατίας στη νέα εποχή».

«Η Δημοκρατία, ως κατεξοχήν συμμετοχική λειτουργία, προϋποθέτει την ύπαρξη αντιπροσωπευτικών θεσμών σε όλα τα επίπεδα. Απαιτεί λογοδοσία, διαφάνεια, υπευθυνότητα, από εκείνους που παίρνουν τις αποφάσεις. Αλλά και σεβασμό στις αποφάσεις της εκάστοτε πλειοψηφίας», συνέχισε ο πρωθυπουργός και συμπλήρωσε: «Η Δημοκρατία δεν αντέχει τη φίμωση, ούτε την ασυδοσία. Δεν συμβιβάζεται με ακρότητες, βιαιότητες, πιέσεις. Δεν ωφελείται μέσα από τη στείρα αντίδραση, την ισοπέδωση, το μηδενισμό. Αξιώνει τη γόνιμη αντιπαράθεση απόψεων, θέσεων και ιδεών, τη σύνθεση, τη συνεννόηση, τη συνένωση δυνάμεων και την εναρμόνιση στο μέτρο και τη μετριοπάθεια».

Τους κινδύνους που ελλοχεύουν για την σύγχρονη Δημοκρατία επισήμανε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Γιώργος Παπανδρέου. «Δεν κινδυνεύει από τανκ, αλλά κινδυνεύει από την απαξίωση των θεσμών και την διολίσθηση σε μια δημοκρατία των τύπων, χωρίς συμμετοχή. Σήμερα κίνδυνος είναι η έκπτωση των αξιών και της εφαρμογή των νόμων» είπε και πρόσθεσε πως η στέρηση των δικαιωμάτων αγανακτούν τον πολίτη και τον οδηγούν στην εσωστρέφεια. Τα νέα δεδομένα – όπως τόνισε – που υπονομεύουν τους θεσμούς είναι σήμερα φαινόμενα και σε παγκόσμιο επίπεδο, με κυρίαρχα τα φαινόμενα συγκέντρωσης τεράστιου πλούτου σε λίγους και ισχυρούς και συγκέντρωση των ΜΜΕ».

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ευχήθηκε η καθιέρωση της ημέρας να μην καταστεί άλλοθι για τους δημοκράτες, αλλά μέρα στοχασμού και πρόσθεσε την αναγκαιότητα να ασκούνται με πίστη οι νόμοι και οι κανόνες, αλλά και οι άγραφοι νόμοι. Τόνισε πως οι γραπτοί νόμοι υπάρχουν στο Σύνταγμα, οι άγραφοι νόμοι δεν γράφτηκαν ποτέ γιατί δεν καθορίζονται από λέξεις, άλλα περιγράφονται από συμπεριφορές. «Άγραφοι νόμοι δεν είναι να διαιρούμε τον λαό, σε κομματικούς φίλους ή μη αλλά να τον ενώνουμε. Άγραφοι νόμοι είναι αυτοί που γεφυρώνουν το χάσμα μεταξύ του τι είναι νόμιμο και τι ηθικό. Και η ποινή κατά τον Περικλή είναι η ντροπή. Παραβίαση των άγραφων νόμων είναι όταν η ντροπή είναι ανύπαρκτη και η ασυδοσία οργιάζει» είπε ο κ. Παπανδρέου, καταλήγοντας πως μπορούμε να αποκαταστήσουμε την πίστη των πολιτών στις λειτουργίες της Δημοκρατίας.

Τον αγώνα για την Δημοκρατία ως πολιτική πρόταση του κόμματός της πρόταξε η γενική γραμματέας του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα κατά την ομιλία της, εκφράζοντας την θέση πως η σύγχρονη δημοκρατία στην Ευρώπη δεν αποτελεί βάση και για την ειρήνη και τον σεβασμό του κάθε λαού να αποφασίζει ο ίδιος για την τύχη του. Η πρόεδρος της ΚΟ του ΚΚΕ τόνισε πως ο αγώνας για την Δημοκρατία αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο του αγώνα κατά της εξουσίας των μονοπωλίων, του ιμπεριαλισμού στο εθνικό επίπεδο και στις διεθνείς σχέσεις, επισημαίνοντας πως όσο δυναμώνει η κρατική και εργοδοτική βία σε εθνικό επίπεδο, τόσο δυναμώνει ο πόλεμος και η βία στις διεθνείς σχέσεις. Μάλιστα η κυρία Παπαρήγα δήλωσε την ιδιαίτερη ανησυχία της για τις επιπτώσεις που θα έχει το ξέσπασμα της κρίσης σε μια σειρά χώρες και στην Ελλάδα, στον τομέα των συνδικαλιστικών και γενικότερων δημοκρατικών ελευθεριών.

Έμφαση στην εμβάθυνση της κοινωνικής δημοκρατίας έδωσε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Αλέκος Αλαβάνος. «Σήμερα δεν μπορούμε να μιλάμε για ισοπολιτεία όταν έχουμε πολίτες που ζουν κάτω από άθλιες οικονομικές, ή οικολογικές συνθήκες. Είναι ανάγκη μιας πλήρους στροφής με σειρά ριζοσπαστικών μέτρων», είπε και ζήτησε όλοι οι πολίτες να είναι ίσοι απέναντι στους νόμους. «Δεν μπορεί ορισμένοι που είναι μέσα στο Κοινοβούλιο να είναι πιο ίσοι. Και η Βουλή πρέπει να δώσει το παράδειγμα και να μην υπάρχει το δικαίωμα παραγραφής για τυχόν ατασθαλίες πολιτικών. Εμείς στο ΣΥΡΙΖΑ ζητάμε άμεση εφαρμογή της απόφασης του ΟΗΕ για τα μέτρα κατά της διαφθοράς στο σκέλος που αφορά την κατάργηση των εξαιρέσεων πολιτικών», συμπλήρωσε ο κ Αλαβάνος.

Ο πρόεδρος του ΛΑΟΣ Γιώργος Καρατζαφέρης προσδιόρισε ως ένα από τα μεγάλα προβλήματα την αδυναμία σήμερα να διατηρηθεί η ισορροπία ανάμεσα στις τρεις εξουσίες. Ακόμα, ο πρόεδρος του ΛΑΟΣ υπογράμμισε: «Επειδή τις τελευταίες μέρες έγινε πολύ κουβέντα για το «νόμιμο και ηθικό» πρέπει να σας πω ότι δεν συμβαδίζουν πάντα το νόμιμο και το ηθικό. Μας το διδάσκει ο Σοφοκλής στην Αντιγόνη την οποία τοποθετεί να πράττει το ηθικό και όχι το νόμιμο. Πολύ φοβούμαι λοιπόν ότι σήμερα, δεν ακολουθούμε τον Σοφοκλή και καλό θα ήταν να ακολουθήσουμε σε ορισμένα πράγματα τις διδασκαλίες της κλασσικής παιδείας για να ωφεληθούμε όλοι μας και ιδιαίτερα οι πολίτες μας από τα παραδείγματα της».

Την ευθύνη όλων στην ενίσχυση της ποιότητας της Δημοκρατίας, ανέδειξε ο Πρόεδρος της Βουλής, Δημήτρης Σιούφας επισημαίνοντας χαρακτηριστικά ότι η Βουλή είναι ο χώρος άσκησης, αλλά και ελέγχου της πολιτικής, έχει τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο της πολιτικής. «Έχουμε, λοιπόν, όλοι ευθύνη στην ποιότητα της Δημοκρατίας. Ευθύνη να ασκείται η πολιτική, εδώ: Στο εθνικό Κοινοβούλιο» ανέφερε ο Πρόεδρος της Βουλής και πρόσθεσε πως «Η Βουλή των Ελλήνων, πυρήνας της Δημοκρατικής Πολιτείας, έκφραση της ίδιας της Κοινωνίας, χώρος διαλεκτικής αντιπαράθεσης, αλλά και σύνθεσης απόψεων και ιδεών, τιμά με περηφάνια την ημέρα αυτή. Αλλά και με βαθύτατη αίσθηση ευθύνης, την οποία επιμεριζόμαστε όλοι, σε όποια θέση κι αν βρισκόμαστε. Όλοι έχουμε ευθύνες και υποχρεώσεις. Η Βουλή, άλλωστε, είναι η καρδιά της Δημοκρατίας».

Η πρώην πρόεδρος της Βουλής Άννα Ψαρούδα Μπενάκη μίλησε «για πόλους εξουσίας που αποπειρώνται να σφετεριστούν το ρόλο του αυθεντικού εκφραστή της λαϊκής βούλησης ή το ρόλο του μεσολαβητή για τη μεταφορά της και σε τελική φάση διεκδικούν το ρόλο του διαμορφωτή των τελικών αποφάσεων». «Το Κοινοβούλιο και οι βουλευτές, βλέπουν έτσι να εξασθενίζει βαθμηδόν ο ρόλος τους, στην ουσία να αλλάζει ο χαρακτήρας της αντιπροσωπευτικής Δημοκρατίας», πρόσθεσε η κα Μπενάκη.

Για τον κίνδυνο να οδηγηθούμε σταδιακά σε μια τυπική Δημοκρατία διαδικαστικού χαρακτήρα, μίλησε ο πρώην πρόεδρος της Βουλής, Απόστολος Κακλαμάνης, ο οποίος έκανε λόγο για εισβολή των ιδιωτικών οικονομικών συμφερόντων στο πεδίο των πολιτικών θεσμών, που υπονομεύει τη δημοκρατική τους νομιμοποίηση και το κύρος των αποφάσεών τους. «Οι διεργασίες που συντελούνται απαξιώνουν την πολιτική και αναιρούν τον πυρήνα της λαϊκής κυριαρχίας. Απογοητεύουν τους πολίτες και τους οδηγούν στην αποστασιοποίηση και στην αδιαφορία για τα κοινά». Μεταξύ άλλων ο πρώην πρόεδρος της Βουλής τόνισε ότι οφείλουμε να αποκλείσουμε θεσμικά και σε κάθε περίπτωση να μην αφήνουμε ατιμώρητες εκείνες τις συμπεριφορές που παραβιάζουν όχι μόνο το νόμο, αλλά και την πολιτική ηθική.

«Να σκεφτούμε αν πρέπει να εμπλουτίσουμε την Δημοκρατία κι όχι μόνο να την μεταλαμπαδεύσουμε» ζήτησε ο Πιερ Φερντινάντο Καζίνι, Πρόεδρος της Διακοινοβουλευτικής Συνέλευσης. Αφού είπε πως υπάρχει ανάγκη να ενδυναμωθούν τα νέα Κοινοβούλια ο κ. Καζίνι τόνισε πως τα κοινοβούλια πρέπει να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στις κοινωνίες ενώ έστειλε το μήνυμα «να κατανοήσουμε πως πρέπει να υποστηρίζουμε την δημοκρατία στην καθημερινότητά μας». Ο πρόεδρος της Διακοινοβουλευτικής Συνέλευσης χαρακτήρισε «ηθικό καθήκον» να ενσωματώσουμε τους μετανάστες της δεύτερης γενιάς στις κοινωνίες μας και πρόσθεσε πως πρέπει να τους δοθεί το δικαίωμα πέραν μιας απλής ψήφου και της ουσιαστικής τους συμμετοχής. Εκεί μετριέται η δύναμη της Δημοκρατίας μας: να αντιμετωπίσει αυτή την πρόκληση, τόνισε.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ