Σκληρά μέτρα για την παράνομη μετανάστευση από την Ευρωβουλή εν μέσω αντιδράσεων

51

Την κοινοτική οδηγία που κατοχυρώνει 18μηνη περίοδο κράτησης των παράνομων μεταναστών και πενταετή απαγόρευση επανόδου τους στη χώρα απέλασης ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εν μέσω πληθώρας αντιδράσεων για μέτρα που παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Οι ευρωβουλευτές ενέκριναν την οδηγία σχετικά με την παράνομη μετανάστευση και την παροχή ασύλου με 369 ψήφους, που προέρχονται από τις πολιτικές ομάδες του Λαϊκού Κόμματος και των Φιλελευθέρων, έναντι 197 κεια 106 αποχές. Είχε προηγηθεί τον περασμένο μήνα η έγκριση των υπουργών Εσωτερικών των «27».

Η 18μηνη κράτηση είναι μεγαλύτερη από τη μάξιμουμ περίοδο που ισχύει σήμερα στα δυο τρίτα των 27 κρατών-μελών της ΕΕ.

Παρά το γεγονός ότι οι χώρες της ΕΕ μπορούν να κάνουν χρήση της μικρότερης περιόδου, οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκφράζουν φόβους ότι το μέτρο αυτό θα ενθαρρύνει τις Αρχές να θέτουν υπό κράτηση περισσότερους παράνομους μετανάστες.

«Πιστεύουμε ότι το κείμενο που εγκρίθηκε σήμερα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν εγγυάται την επιστροφή των παράνομων μεταναστών με ασφάλεια και αξιοπρέπεια. Αποτελεί ένα πολύ κακό παράδειγμα» τονίζει σε ανακοίνωσή της η Διεθνής Αμνηστία.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι υπάρχουν πάνω από οκτώ εκατομμύρια παράνομοι μετανάστες στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Περισσότεροι από 200.000 συνελήφθησαν στην ΕΕ κατά το πρώτο εξάμηνο του 2007 και λιγότεροι από 90.000 απελάθηκαν.

Με βάση τη νέα οδηγία, θα μπορούν να τίθενται υπό κράτηση και παιδιά, αλλά για την μικρότερη προβλεπόμενη περίοδο.

Το νέο κείμενο, το οποίο τα 27 κράτη-μέλη πρέπει να εφαρμόσουν εντός δυο ετών, καθορίζει επίσης τα δικαιώματα των παράνομων μεταναστών, μεταξύ των οποίων το δικαίωμά τους να ασκήσουν έφεση στην απόφασή απέλασής τους.

Η Βρετανία και η Ιρλανδία, οι οποίες δεν ανήκουν στη ζώνη Σένγκεν δεν θα εφαρμόσουν την οδηγία αυτή. Η Δανία θα αποφασίσει εντός έξι μηνών εάν θα την εφαρμόσει ή όχι.

Αναλυτικότερα, σχετικά με την επιστροφή των μεταναστών η νέα οδηγία προβλέπει τα εξής: Η απόφαση της απέλασης θα ανοίγει κατ’ αρχήν μια περίοδο «εθελοντικής επιστροφής». Η περίοδος αυτή θα περιοριστεί στη διάρκεια των επτά έως τριάντα ημερών. Στο τέλος της περιόδου αυτής, μπορεί να ακολουθήσει μια «απόφαση απομάκρυνσης», δηλαδή απέλασης.

Εάν η απόφαση της απέλασης έχει εκδοθεί από τις δικαστικές αρχές και εάν εκτιμάται ότι το εν λόγω άτομο δεν προτίθεται να υπακούσει, τότε μπορεί να τελέσει υπό κράτηση.

Ως ανώτατη διάρκεια κράτησης ορίσθηκαν οι έξι μήνες, που όμως μπορούν να αυξηθούν έως τους 18 εάν υπάρξει έλλειψη συνεργασίας, έλλειψη απόφασης των δικαστικών αρχών ή αν ακόμη προκύψει γραφειοκρατική καθυστέρηση από τρίτη εμπλεκόμενη χώρα. 

Για τα άτομα που έχουν απελαθεί, η διάρκεια απαγόρευσης της επιστροφής στο ευρωπαϊκό έδαφος είναι πέντε έτη, η οποία μπορεί να επεκταθεί εάν το άτομο θεωρηθεί ως «σοβαρή» απειλή για τη δημόσια ασφάλεια.

Σε ό,τι αφορά τα παιδιά και τις οικογένειες, το κείμενο λαμβάνει υπ’ όψιν τα αιτήματα του Κοινοβουλίου να μη γίνονται αντικείμενο υποχρεωτικών μέτρων, αλλά να έχουν τη δυνατότητα επιλογής εναλλακτικών λύσεων σε σχέση με την κράτηση.

Τα ανήλικα ασυνόδευτα παιδιά δεν μπορεί να απελαθούν παρά μόνο εάν οι οικογένειές τους ή άλλη μορφή οργάνωσης τα αναλαμβάνει κατά την άφιξή τους.

Επίσης, τα κράτη-μέλη έχουν την υποχρέωση να λάβουν επιπλέον υπ’ όψιν την κατάσταση που επικρατεί στη χώρα προέλευσης.

Σχετικά με τη νομική βοήθεια η κοινοτική οδηγία προβλέπει τα εξής: Βάσει του συμβιβασμού, η παροχή δωρεάν νομικής βοήθειας διατηρεί τον υποχρεωτικό της χαρακτήρα, εφόσον όμως είναι σύμφωνη με τις εθνικές νομοθεσίες και την οδηγία του 2005 σχετικά με την παροχή βοήθειας στους αιτούντες άσυλο.

Η νομική βοήθεια προς τους λαθρομετανάστες θα μπορούσε να δοθεί μέσω του ευρωπαϊκού ταμείου για την επιστροφή υπηκόων τρίτων χωρών που διαμένουν παράνομα στην ΕΕ. Ο προϋπολογισμός του για την περίοδο 2008-2013 είναι ύψους 675 εκατ.ευρώ.

Σχετικά με τις έκτακτες περιπτώσεις: Βάσει ενός άρθρου που προώθησε το Συμβούλιο, αναγνωρίζεται μια μεγαλύτερη «ευελιξία» στις διοικητικές και δικαστικές αρχές των κρατών-μελών, στην περίπτωση που έχουν να αντιμετωπίσουν έκτακτες καταστάσεις, όπως «μαζική είσοδο» μεταναστών τρίτης χώρας. Σε αυτές τις περιπτώσεις οι ευρωβουλευτές αποδέχθηκαν τελικά ότι θα μπορούσαν οι συνθήκες κράτησης να είναι λιγότερο καλές από αυτές που καθορίζει η οδηγία.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ