37

Η Τουρκία εντείνει τη διπλωματική της εκστρατεία σε όλα τα επίπεδα της ΕΕ εν όψει του κρίσιμου Συμβουλίου Κορυφής της 17ης Δεκεμβρίου, που θα αποφασίσει επί του αιτήματος της Αγκυρας για ορισμό ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Η τουρκική κυβέρνηση προσβλέπει σε αναβάθμιση της διαπραγματευτικής της ισχύος μέσω της σκλήρυνσης της στάσης της.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Αμπντουλάχ Γκιουλ μετέβη την Τετάρτη στις Βρυξέλλες, ενώ την επομένη στη βελγική πρωτεύουσα θα βρεθεί και o πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η παρουσία του κ. Γκιουλ στις Βρυξέλλες συνδέεται τυπικά με την υπουργική σύνοδο του ΝΑΤΟ, ωστόσο θεωρείται σίγουρο ότι στις επαφές του με τους Ευρωπαίους ομολόγους του θα καταβάλει προσπάθειες για την προώθηση των τουρκικών θέσεων στην ΕΕ. Οι επαφές αυτές αποτελούν ιδανική -ίσως και μία από τις τελευταίες ευκαιρίες- να εκθέσει η τουρκική πλευρά τις θέσεις της πριν από τη σύγκλιση του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της ΕΕ τις παραμονές της Συνόδου Κορυφής, εκτιμούν τουρκικοί διπλωματικοί κύκλοι και υπολογίζουν στην αμερικανική στήριξη που πιθανώς θα εκδηλωθεί στο περιθώριο της συνόδου της Συμμαχίας. Η στήριξη αυτή ενδέχεται να εκφραστεί υπό τη μορφή διπλωματικών πιέσεων από την Ουάσινγκτον προς συγκεκριμένες χώρες-μέλη της ΕΕ για τη δημιουργία κλίματος υπέρ του τουρκικού αιτήματος.

Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι υπό την παρούσα συγκυρία οποιαδήποτε αμερικανική πίεση, όπως συνέβη στο παρασκήνιο της Συνόδου Κορυφής του Ελσίνκι το 1999, ίσως να εντείνει τον προβληματισμό ορισμένων κοινοτικών χωρών ότι με την ένταξή της η Τουρκία θα λειτουργήσει ως ο «Δούρειος Ίππος» των ΗΠΑ στην ΕΕ. Για το λόγο αυτό, εκτιμούν αναλυτές, η Αγκυρα φροντίζει το τελευταίο διάστημα να αναδεικνύει τις ήδη υπαρκτές διαφορές της με την Ουάσινγκτον, όπως συνέβη πρόσφατα με αφορμή τις διαφωνίες στο θέμα του Ιράκ ή την αμφισβήτηση εκ μέρους της Αγκυρας του οικουμενικού χαρακτήρα του Πατριαρχείου της Κωνσταντινουπόλεως.

Στις διμερείς επαφές που θα έχει ο Αμπντουλάχ Γκιουλ με τους Ευρωπαίους ομολόγους του στο περιθώριο της ΝΑΤΟϊκής συνόδου, αναμένεται να διατυπώσει τη δυσαρέσκεια της Αγκυρας ειδικά για το περιεχόμενου του προσχεδίου του τελικού κειμένου της Συνόδου Κορυφής και θα επαναλάβει για μία ακόμη φορά ότι η Τουρκία αναμένει από την ΕΕ να της ανακοινώσει συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων, αποκλείοντας το ενδεχόμενο «προνομιακής σχέσης». Ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών Ναμικ Ταν ξεκαθάρισε ότι τόσο στη διάρκεια έως το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων, όσο και στο χρόνο που απομένει έως τη Σύνοδο Κορυφής οι διαβουλεύσεις θα συνεχιστούν εντατικά.

Από την πλευρά του ο πρωθυπουργός Ρ.Τ.Ερντογάν, μεταβαίνει στις Βρυξέλλες για να συμμετάσχει σε οικονομικό συνέδριο και θα συναντηθεί με τον προεδρεύοντα του Συμβουλίου της ΕΕ, Ολλανδό πρωθυπουργό Γιαν Πέτερ Μπαλκενέντε. Θα έχει επίσης την ευκαιρία να εκθέσει τις απόψεις του στον επίτροπο της ΕΕ αρμόδιο για τη διεύρυνση Όλι Ρεν.

Την Τρίτη, μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Τούρκος πρωθυπουργός κωδικοποίησε σε τρία σημεία τις προσδοκίες της Τουρκίας από την ΕΕ: «Το πρώτο είναι ότι θέλουμε την πλήρη ένταξη ως μέλος της ΕΕ, το δεύτερο ότι θέλουμε τον καθορισμό σαφούς ημερομηνίας έναρξης των διαπραγματεύσεων και όχι μία ημερομηνία για να αποφασισθεί αργότερα η έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων και το τρίτο είναι ότι θέλουμε οι χώρες της Ευρώπης να μας αντιμετωπίσουν με βάση τα κριτήρια της Κοπεγχάγης και μόνον με αυτά, χωρίς να μας θέτουν προϋποθέσεις που δεν περιλαμβάνονται στα κριτήρια αυτά».

Σε μία προσπάθεια, τέλος, να πείσει την ΕΕ για το σεβασμό των μειονοτικών δικαιωματων στην Τουρκία ο κ. Ερντογάν εγκαινίασε την Τετάρτη στην Αττάλεια, παρουσία και του Ολλανδού υπουργού Ευρωπαίκών Υποθέσεων Ατζο Νικολάι, τον «κήπο των θρησκειών» έναν χώρο που φιλοξενεί ένα τζαμί, μία εκκλησία και μία συναγωγή.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ