Ιταλία

Σημείο καμπής για τη διάλυση της Πρώτης Ιταλικής (μεταπολεμικής) Δημοκρατίας ήταν η επιχείρηση «Καθαρά Χέρια» που ξεκίνησε το 1992, όταν μια ομάδα δικαστικών υπό τον Αντόνιο ντι Πιέτρο άρχισε να ερευνά υποθέσεις σκανδάλων. Αρχικά στο Μιλάνο και στη συνέχεια σε όλη την Επικράτεια. Κόμματα διαλύθηκαν, πολιτικοί και επιχειρηματίες συνελήφθησαν, φυλακίστηκαν, αυτο-εξορίστηκαν ή ακόμα και αυτοκτόνησαν.

Ο «Σούπερ Μάριο» Μόντι -όπως είναι το παρατσούκλι του- έχει ξεκινήσει τις διαδικασίες σχηματισμού κυβέρνησης εθνικής ενότητας και αναζητά προσωπικότητες που θα στελεχώσουν τα υπουργεία. Ο νέος πρωθυπουργός δεν έχει αποφασίσει εάν αυτή η κυβέρνηση θα αποτελείται μόνο από τεχνοκράτες ή και από πολιτικές «προσωπικότητες».

Εντολή σχηματισμού κυβέρνησης έλαβε ο πρώην επίτροπος Μάριο Μόντι από τον πρόεδρο της Ιταλικής Δημοκρατίας Τζόρτζιο Ναπολιτάνο το βράδυ της Κυριακής, λέγοντας ότι απαιτείται κοινή προσπάθεια για την οικονομία και την ανάπτυξη με προσοχή στην κοινωνική ισότητα. Ο μπερλουσκονικός Λαός της Ελευθερίας (Pdl) άναψε τελικά παρά τις εσωκομματικές έριδες το «πράσινο φως» στη νέα κυβέρνηση, αλλά απαιτεί αποκλειστικά σχήμα τεχνοκρατών με περιορισμένη εντολή. Μεταρρυθμίσεις άμεσα ζητά το Δημοκρατικό Κόμμα. Διαβουλεύσεις τη Δευτέρα για τη σύνθεση του υπουργικού συμβουλίου. Χαιρετίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση και παρακολουθεί στενά.

Πράξη ευθύνης και γενναιοδωρίας χαρακτηρίζει την παραίτησή του ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι σε μαγνητοσκοπημένο μήνυμα από το Μέγαρο Κίτζι που μετέδωσαν τα τηλεοπτικά δίκτυα ιδιοκτησίας του. «Τώρα πρέπει να σώσουμε την Ιταλία και την Ευρώπη» δηλώνει και εκφράζει λύπη του για τις αποδοκιμασίες που συνόδευσαν την παραίτησή του. «Από αύριο θα διπλασιάσω τις προσπάθειές μου στη Βουλή και τους θεσμούς για να εκσυγχρονίσω την Ιταλία» λέει σε όσους βιάζονται να τον θέσουν εκτός πολιτικού σκηνικού.

«Η Ιταλία είναι η χώρα που αγαπώ». Με αυτή τη φράση ξεκινά το ασυνήθιστο για τις αρχές της δεκαετίας του '90 τηλεοπτικό μήνυμα με το οποίο ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι ανακοινώνει την κάθοδό του στην πολιτική με τη δύναμη Forza Italia. Είναι ήδη γνωστός ως επιχειρηματίας, βαρόνος των μίντια, φίλος του Μπετίνο Κράξι. Πολλοί προβλέπουν ότι θα διαρκέσει λίγο. Τελικά θα περάσουν 17 χρόνια πριν πέσει ο Καβαλιέρε από το άλογο. Καυχιόταν ότι είναι άνθρωπος των αγορών, όμως τελικά είναι οι αγορές που καταβρόχθισαν τον «μεγάλο επιζώντα» -ούτε η διαφθορά, ούτε οι δίκες χωρίς καταδίκες, ούτε το μπούνγκα-μπούνγκα.

Σε εξέλιξη βρίσκονται οι διαβουλεύσεις για τον σχηματισμό της νέας κυβέρνησης στην Ιταλία, πιθανότατα υπό την ηγεσία του Μάριο Μόντι -πρώην επιτρόπου της Κομισιόν και νυν ισόβιου γερουσιαστή- με στόχο την ανακοίνωση του σχήματος το συντομότερο δυνατόν, ακόμη και την Κυριακή. Οι Ιταλοί ετοιμάζονται μεν για κυβέρνηση που θα πρέπει να περάσει σκληρά οικονομικά μέτρα, με άσχημο οιωνό το πρώτο πακέτο λιτότητας που ήδη κυρώθηκε από τη Γερουσία, αλλά βρήκαν την διάθεση να πανηγυρίσουν την παραίτηση του Μπερλουσκόνι στους δρόμους της ιταλικής πρωτεύουσας. Έριδες για τη μορφή και την προβλεπόμενη διάρκεια ζωής της επόμενης κυβέρνησης.

Υποκύπτοντας στην πίεση από τη Βουλή, αλλά περισσότερο στην πίεση των αγορών πάνω στην ιταλική οικονομία, έπειτα από μία διετία ατελείωτων σκανδάλων, ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι υπέβαλε τελικά το Σάββατο την παραίτησή του στον πρόεδρο Τζόρτζιο Ναπολιτάνο, για να ξεκινήσουν οι διαδικασίες σχηματισμού μεταβατικής κυβέρνησης υπό τον Μάριο Μόντι.

Την ικανοποίησή της από τις πολιτικές εξελίξεις σε Ελλάδα και Ιταλία εξέφρασε από το Τόκιο όπου βρίσκεται η επικεφαλής του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, τονίζοντας ότι σημασία για τις δύο χώρες έχει η πολιτική σταθερότητα. «Χαίρομαι για τον διορισμό του πρωθυπουργού Λουκά Παπαδήμου, τον οποίο γνωρίζω καλά και με τον οποίο μπορούμε να αρχίσουμε τις εργασίες αμέσως για την εξέταση της καταβολής της έκτης δόσης και μετά για τις σχέσεις του Ταμείου με την Ελλάδα» είπε.

Ευνοϊκή κλήρωση για τις Εθνικές πόλο στο Ευρωπαϊκό του Αϊντχόφεν

Απαγόρευση του naked short selling μετοχών θα επιβάλει η ιταλική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς (ΕΚ) από την 1η Δεκεμβρίου, σε μία προσπάθεια να αντιμετωπίσει την ταραχή που επικρατεί στην αγορά εξαιτίας των ανησυχιών για την ιταλική κρίση. Η ιταλική ΕΚ παρατείνει επίσης την απαγόρευση στο short selling μετοχών του χρηματοπιστωτικού κλάδου μέχρι τουλάχιστον τις 15 Ιανουαρίου.

Την έντονη ανησυχία της Μόσχας για την κρίση χρέους στην Ευρωζώνη εξέφρασε ο Ρώσος πρωθυπουργός Βλαντιμίρ Πούτιν, τονίζοντας τη θέση του πως πρέπει πάση θυσία να αποτραπεί η πιθανότητα κατάρρευσης της Ιταλίας -ενδεχόμενο που χαρακτήρισε «καταστροφικό». Ο προσωρινός μηχανισμός στήριξης για την Ευρωζώνη, ο EFSF, «δεν φτάνει, είτε μόνος του είτε σε συνεργασία με το ΔΝΤ» εκτιμά ο Ρώσος πρωθυπουργός, υποστηρίζοντας πως για να λυθεί το πρόβλημα χρειάζεται παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Εν μέσω ζυμώσεων και ενστάσεων στην ιταλική πολιτική σκηνή για τη συγκρότηση κυβέρνησης ευρείας συνεργασίας υπό τον Μάριο Μόντι, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν βαν Ρομπάι δηλώνει ότι αυτό που χρειάζεται η Ιταλία είναι η επείγουσα εφαρμογή οικονομικών μεταρρυθμίσεων, και όχι η προσφυγή στις κάλπες. Η παρέμβαση του Χέρμαν Βαν Ρομπάι έρχεται μετά την έγκριση των μέτρων που ζητούν οι Βρυξέλλες από την ιταλική Γερουσία. Ακολουθεί το Σάββατο η ψηφοφορία στη Βουλή, που θα σημάνει και τους τίτλους τέλους της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι.

Έτοιμος να υπερασπιστεί με όλες του τις δυνάμεις την Ευρώπη δηλώνει ο Νικολά Σαρκοζί, υπογραμμίζοντας ότι Ελλάδα και Ιταλία πρέπει να μπουν στο σωστό δρόμο. «Αυτό που χρειάζεται είναι να καταφέρουμε να βάλουμε στο σωστό δρόμο την Ελλάδα, κάτι που έχει αρχίσει να γίνεται, τους Ιταλούς φίλους μας, κάτι που έχει αρχίσει να γίνεται» δήλωσε κατά την τελετή που πραγματοποιήθηκε στα Ηλύσια Πεδία για το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου.

Με έκτακτα τηλεγραφήματα κάλυψαν τα διεθνή ειδησεογραφικά πρακτορεία την ορκωμοσία της νέας κυβέρνησης υπό τον Λουκά Παπαδήμο, η οποία μεταδόθηκε απευθείας από διεθνή δίκτυα, όπως το BBC και το Al Jazeera, που διέκοψαν την κανονική ροή του προγράμματός τους. Η ορκωμοσία της κυβέρνησης Παπαδήμου, με έμφαση στη διατήρηση του Ευ.Βενιζέλου στο υπουργείο Οικονομικών, εναλλάσσεται στα ηλεκτρονικά πρωτοσέλιδα των διεθνών μέσων ενημέρωσης με τις πολιτικές εξελίξεις στην Ιταλία και την έγκριση των μέτρων που ζητούν οι Βρυξέλλες από τη Γερουσία.

Κέρδη σημειώνουν την Παρασκευή το ευρώ και τα τα χρηματιστήρια, ενώ οι αποδόσεις των ομολόγων που είχαν εκτοξευθεί σε επίπεδα-ρεκόρ υποχωρούν, καθώς οι πολιτικές εξελίξεις σε Ελλάδα και Ιταλία ενισχύουν τις ελπίδες για πολιτική σταθερότητα, μία από τις απαραίτητες προϋπόθέσεις για να καταφέρει η Ευρώπη να αντιμετωπίσει την κρίση χρέους.

Οι πολιτικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών σε Ελλάδα και Ιταλία βελτιώνουν το κλίμα στις αγορές, καθώς εκτιμάται ότι ανοίγει ο δρόμος για τη λήψη των απαραίτητων μέτρων, ώστε να αποτραπεί η περαιτέρω επιδείνωση της κρίσης χρέους στην ευρωζώνη. Στην Αθήνα, οι επενδυτές αναμένουν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη σύνθεση της νέας κυβέρνησης υπό τον Λουκά Παπαδήμο.

Τηλεφωνικές συνομιλίες με την Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ και τον Γάλλο Πρόεδρο Νικολά Σαρκοζί, ξεχωριστά, είχε το βράδυ της Πέμπτης ο Αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα. Στο επίκεντρο η ευρωπαϊκή κρίση χρέους και ειδικότερα οι ανησυχίες που δημιουργούνται από τις πιέσεις που δέχεται η ιταλική οικονομία. Να τεθεί άμεσα σε εφαρμογή το σχέδιο της ΕΕ για την αντιμετώπιση της κρίσης, ζήτησε ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Τίμοθι Γκάιτνερ.

Τους χειρότερους φόβους για την Ιταλία διέψευσε η δημοπρασία ομολόγων στην οποία προχώρησε η Ρώμη, καταφέρνοντας να δανειστεί από τις αγορές με σχεδόν διπλάσια μεν επιτόκια από πριν αλλά σε επίπεδα χαμηλότερα από εκείνα που έδειχναν τα spread και με ικανοποιητική κάλυψη. Τα επιτόκια διαμορφώθηκαν στο 6,087%, ενώ μόλις την προηγούμενη ημέρα τα spread είχαν φτάσει επίπεδα άνω του 7%, καταπραΰνοντας το κλίμα στις αγορές για τα υπόλοιπα ομόλογα της Ευρωζώνης.

Ο Λορέντζο Μπίνι-Σμάγκι παραιτήθηκε από το διοικητικό συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για να αναλάβει θέση στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, ανέφερε η Τράπεζα, μετά τη διαμάχη Ιταλίας και Γαλλίας για τη δυναμική στο Συμβούλιο της ΕΚΤ. Μετά την αποχώρηση του Ζαν-Κλοντ Τρισέ και την αντικατάστασή του από τον Μάριο Ντράγκι, η Ιταλία είχε δύο εκπροσώπους στο Συμβούλιο και η Γαλλία κανένα. Tην ικανοποίησή του για αυτή τη «χειρονομία ευθύνης και αφοσίωσης στην Ιταλία» από την πλευρά του Σμάγκι εξέφρασε ο Ιταλός πρόεδρος Τζόρτζιο Ναπολιτάνο.

Σε τροχιά συγκρότησης κυβέρνησης ευρείας συμμετοχής υπό τον πρώην κοινοτικό επίτροπο Μάριο Μόντι φέρεται να βρίσκεται η Ιταλία με ορισμένες πληροφορίες να μιλούν για ανάθεση εντολής σχηματισμού κυβέρνησης ενδεχομένως και τη Δευτέρα. Η κυβέρνηση Μόντι με τα μέχρι στιγμής δεδομένα ενδέχεται να υποστηριχθεί από τον κεντροδεξιό Λαό της Ελευθερίας (Pdl) του Σίλβιο Μπερλουσκόνι -αν και υπάρχουν εσωτερικές εντάσεις-, το Δημοκρατικό Κόμμα και τον κεντρώο τρίτο πόλο. Δεν στηρίζουν η Λέγκα του Βορρά και η Ιταλία των Αξιών. Ποιος είναι ο Μάριο Μόντι...

Την κάτοχο του τίτλου, Σαβόνα αντιμετωπίσει ο Πανιώνιος στην προημιτελική φάση του Euro Cup πόλο ανδρών, όπως προέκυψε από τη σημερινή κλήρωση. Ο πρώτος αγώνας θα γίνει στη Νέα Σμύρνη στις 26 ή 27 Νοεμβρίου και ο επαναληπτικός στην Ιταλία στις 14 Δεκεμβρίου.

Ισχυρή πίεση προς την Ιταλία ασκεί η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, ζητώντας να αποσαφηνιστεί τάχιστα το πολιτικό σκηνικό προς ανάκτηση της αξιοπιστίας της χώρας και να δρομολογηθεί η υιοθέτηση των μέτρων λιτότητας. «Είναι πολύ σημαντικό να ανακτήσει η Ιταλία την αξιοπιστία της. Έχω την εντύπωση ότι η Ιταλία κινείται στη σωστή κατεύθυνση, αλλά ο χρόνος πιέζει» δήλωσε την Πέμπτη η Μέρκελ από το Βερολίνο, την ώρα που στην Ιταλία κερδίζει έδαφος η συγκρότηση κυβέρνησης ευρείας συμμετοχής υπό τον Μάριο Μόντι.

Η Γερουσία της Ιταλίας επισπεύδει τη διαδικασία της κρίσιμης ψηφοφορίας για την έγκριση μέτρων για την ανάπτυξη, που αναμένεται να ανοίξουν τον δρόμο για τον σχηματισμό κυβέρνησης ευρείας συμμετοχής υπό τον τεχνοκράτη Μάριο Μόντι. Η ψηφοφορία θα γίνει την Παρασκευή στη Γερουσία και θα ακολουθήσει -πιθανότατα το Σάββατο- η ψηφοφορία στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Μετά την έγκριση των μέτρων, ο Σ.Μπερλουσκόνι έχει δηλώσει ότι θα παραιτηθεί, ενώ φαίνεται να στηρίζει πλέον το ενδεχόμενο να τεθεί επικεφαλής της νέας κυβέρνησης ο Μάριο Μόντ -αντίθετα με τη Λέγκα του Βορρά που δηλώνει ότι θα περάσει στην αντιπολίτευση.

Υψηλά κέρδη σημειώνει την Πέμπτη το Χρηματιστήριο, με τον τραπεζικό κλάδο να πρωταγωνιστεί, καθώς όλα δείχνουν ότι ο πρωθυπουργός της κυβέρνησης συνεργασίας, που θα προκύψει από το συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών υπό τον Κ. Παπούλια, θα είναι ο πρώην διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος και αντιπρόεδρο της ΕΚΤ, Λουκάς Παπαδήμος. Την ίδια ώρα, πάντως, στις διεθνείς αγορές εξακολουθεί να επικρατεί έντονη νευρικότητα, με την Ιταλία να παραμένει στο «μάτι του κυκλώνα».

Ανεκδοτολογική γίνεται η προσέγγιση των τεκταινόμενων στην Ελλάδα, καθώς το ενδιαφέρον όλων είναι στραμμένο στην Ιταλία. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με έκπληξη τις εξελίξεις στην Ελλάδα. Ο απεσταλμένος του BBC Μαρκ Λόουεν κάνει λόγο «μια ακόμη πράξη του απίστευτου πολιτικού δράματος που ζει η Ελλάδα», ενώ οι καθυστερήσεις έχουν προκαλέσει τα χιουμοριστικά σχόλια του ξένου Τύπου.